Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Gerenoveerde Spinoza Hall functioneel en ruimtelijk

5 oktober 2015, 16:43

Een van de rijksmonumenten op het terrein van de Utrechtse Kromhoutkazerne is de Spinoza Hall. In opdracht van Universiteit Utrecht, sinds 1992 gebruiker van de voormalige kazerne, is het gebouw door Alsemgeest & Westerwoudt Architekten, Maria Haag architectuur en Studio RTM architectuur & onderzoek gerenoveerd. Het vernieuwde gebouw is in juli opgeleverd en wordt morgen officieel geopend.

De Spinoza Hall is als gebouw U in 1912 voor de helft gerealiseerd; bij de uitbreiding van de kazerne in 1938 is het voormalige legeringsgebouw voltooid. Het gebouw kenmerkt zich door zijn symmetrie, een prominente kap en hoge verticale ramen; de bouwstijl is te benoemen als overgangsarchitectuur uit het begin van de twintigste eeuw.

Bij het ontwerp van de verbouwing van het rijksmonument, waarin nu twee faculteiten van de Universiteit Utrecht zijn gehuisvest, hebben de architecten de samenhang tussen verleden en heden versterkt. Met het oog op het huidige onderwijsprogramma is het gebouw in indeling en gebruik geoptimaliseerd.

Symmetrie
De centrale gang is iets opgeschoven en verbreed. Hierdoor hebben Maria Haag architectuur en Studio RTM aan een zijde van de gang werkgroepzalen voor dertig studenten kunnen realiseren, aan de andere zijde diepere collegezalen en een studielandschap. Langs de gangen is veel glas toegepast, waardoor daglicht diep in het gebouw valt en het gebouw overzichtelijk en ruimtelijk is.

De verschillende programmaonderdelen zijn symmetrisch in het gebouw gebracht, waardoor de symmetrie van het gebouw wordt benut en versterkt. Ook kunnen de gebruikers zich hierdoor goed oriënteren, aldus de architecten, en worden de verkeersstromen door het gebouw optimaal verdeeld.

Glazen wanden
Het studielandschap is gesitueerd onder de opengewerkte kap op de tweede verdieping. De hoge ramen en kap zijn weer achter de systeemplafonds en gemetselde binnenwanden vandaan gehaald. De oorspronkelijke hoogte van de ruimte en de lichtinval door de ramen aan weerszijden zijn daarmee hersteld.

Nieuwe toevoegingen, zoals plafondeilanden en wanden, zijn los gehouden van de gevel. Oud en nieuw zijn duidelijk afzonderlijk afleesbaar. Glazen wanden zijn voorzien van prints, gebaseerd op oorspronkelijke drukwerken van Spinoza's stellingen. Daarbij zijn de originele teksten afgedrukt naar moderne vertalingen in een eigentijdse letter. Een wand toont een portret van de zeventiende-eeuwse filosoof.

Constructieve ingrepen
Voor de verplaatsing van de gang en de vergroting van collegezalen moest een aantal muurdoorbraken worden uitgevoerd. Hier zijn stalen portalen voor in de plaats gekomen, gefundeerd op korte stalen buispalen om een zware en kostbare herverdelingsconstructies voor de belastingen in de fundering te voorkomen.

Zorgvuldige omgang met de maatvoering, materialisering en detaillering, zo geven de architecten aan, heeft geresulteerd in "een goed, functioneel en flexibel onderwijsgebouw, dat wijzigingen in de toekomst mogelijk maakt". Keuzes voor toepassingen, installatietechniek en materiaalgebruik zijn bovendien vanuit duurzame overwegingen gemaakt.

De architecten werkten samen met de adviseurs onder de noemer SH2.0 VOF. De Blaay-Van den Bogaard trad op als installatie-adviseur; IMd raadgevend ingenieurs was constructieadviseur.

Trefwoorden

onderwijsgebouw utrecht kromhoutkazerne spinoza hall maria haag architectuur renovatie universiteit utrecht onderwijs alsemgeest & westerwoudt architekten studio rtm

1	Genomineerden BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026 bekend dinsdag, 28 april
2	Architectenweb symposium: samenwerken op kantoor dinsdag, 28 april
3	Mecanoo ontwerpt filmtheater Fraterhuis in binnenstad Zwolle vrijdag, 24 april
4	Vijfde 'icoon' voor Roombeek mengt continuïteit met verstoring donderdag, 23 april
5	MVRDV en Diamond Schmitt ontwerpen tweede gebouw voor universiteit Toronto dinsdag, 28 april

Gerelateerde nieuwsberichten

EGM realiseert renovatie faculteit Diergeneeskunde volgens circulaire principes

6 juni 2024

Prikkelende plannen met Tiny Houses

15 september 2016

Bouw Earth Simulation Lab start in het najaar

4 juli 2016

Markant middelpunt voor Universiteit Luxemburg

30 november 2015

ORGA transformeert voormalige HBS

8 oktober 2015

cepezed ontwerpt onderzoeksgebouw Genmab

13 juli 2015

ABT en BARCODE ontwerpen ESL Utrecht

1 december 2014

Interieur LUC The Hague weerspiegelt onderwijsthema's

12 maart 2014

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Stijn Dries transformeert papierfabriek tot creatief atelierdorp

Vandaag, 13:27

De voormalige papierfabriek De Hoop in Zaanstad is veranderd in een onderkomen voor tweehonderd creatieve ondernemers.

Groosman heeft 'eigen' Coolse Poort in centrum Rotterdam gerenoveerd

Vandaag, 11:48

Het beeldbepalende gebouw op de hoek van de Coolsingel en het Binnenwegplein kreeg een subtiele make-over, waarbij het nieuwe glas in de gevel het meest in het oog springt.

Gerenoveerd rijksmonumentaal herenhuis toont oud en nieuw in samenhang

Vandaag, 10:59

Het herenhuis stamt uit 1898 en behoort tot een historisch woonblok, ontworpen door de architect Houtzagers. Tijdens de renovatie, die drie jaar in beslag nam, heeft Serge Schoemaker Architects het volledige pand gestript en zorgvuldig gerestaureerd.

Architectenweb symposium: samenwerken op kantoor

Gisteren, 18:00

Op dinsdagavond 12 mei 2026 organiseert Architectenweb in samenwerking met YNNO en Pakhuis de Zwijger een symposium rond de ontwikkeling om kantooromgevingen nadrukkelijker in te richten op onderlinge samenwerking.