ORGA transformeert voormalige HBS

8 oktober 2015, 12:00

De dependance van een voormalige HBS in Wageningen gaat onderdak bieden aan twee appartementen. ORGA architect gaat het rijksmonument ecologisch restaureren; de ambitie is om het gebouw daarbij energieneutraal te maken.

Het bijgebouw maakt deel uit van een ensemble dat is gebouwd in opdracht van de Hoogere Burger School. Het hoofdgebouw en het conciërgegebouw werden gerealiseerd in 1897; de dependance, waarin een gymzaal en tekenlokalen waren ondergebracht, is ontworpen in 1901 maar pas in 1909 opgeleverd.

Architect van de dependance was J. van Lokhorst, die op dat moment werkte als rijksbouwkundige. De dependance draagt duidelijke kenmerken van zijn neorenaissancestijl van ontwerpen, zoals speklagen van lichtgekleurd baksteen en karakteristieke trapgevels. Het gebouw is tevens een voorbeeld van het zogenoemde gangtype en van de destijds vernieuwende opvattingen over het belang van 'licht, lucht en ruimte'.

Tweedeling
Met de monumentale aspecten in het achterhoofd heeft ORGA architect een nieuwe indeling ontworpen. Daarbij is het voor het architectenbureau vanzelfsprekend dat de bestaande tweedeling van het voormalige schoolgebouw in de grote gebruiksruimtes en de smalle gangzones blijft gehandhaafd.

Ook energetisch is dat logisch, aldus ORGA architect. De koudere, ondersteunende functies komen in de gangzone. De vele hoekjes en verschillende daken maken het bovendien lastig om heel goed te isoleren. De appartementen komen in de gymzaal en in het tekenlokaal en worden goed geïsoleerde en verwarmde zones.

Inpassing kamers
Het tekenlokaal op de eerste verdieping heeft een prachtig uitzicht, zo stelt ORGA architect, dat bovendien op het zuiden is gericht. Grote raampartijen kunnen bijdragen aan passieve zonne-energie en veel daglicht voor een prettig woonklimaat. In de gymzaal en in het tekenlokaal aan de noordzijde worden kamers ingepast met tussenvloeren voor slaapkamers, badkamer en keuken.

In het bovenste appartement brengt het architectenbureau de spanten van de dakconstructie in het zicht. De zuidelijke helft van het appartement blijft open tot aan de nok, in de noordelijke helft komt een verdieping met slaapkamers tussen de spanten. Een trap naar de slaapkamers splitst halverwege en draait om het spant, waardoor een fraai ruimtelijk element ontstaat.

Energieneutraal
Momenteel onderzoekt ORGA architect verschillende opties om het gebouw energieneutraal te maken. Gekeken wordt naar opties als WarmBouwen, Passief Renoveren of een eventuele maatwerkoplossing zoals na-isoleren met houtvezelisolatie waarin een dampscherm is verwerkt.

Uit het onderzoek moet blijken welke van de opties het best aansluit bij het ontwerp en de beperkingen die voortkomen uit feit dat het object een rijksmonument is.

Trefwoorden

schoolgebouw rijksmonument school transformatie orga architect wageningen restauratie

1	Nominaties Interieur van het Jaar 2026 bekend woensdag, 30 september
2	Vijf nominaties Abe Bonnema Prijs voor Jonge Architecten 2026 woensdag, 30 september
3	Gelders gemaal uitgebreid en deels herbestemd door Open Kaart donderdag, 1 oktober
4	Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026! dinsdag, 6 oktober
5	MVRDV ontwerpt collectie straatmeubilair voor Escofet vrijdag, 2 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

ORGA ontwerpt duurzaam Knooperf op Texel

13 december 2018

Biofilisch ingestoken schoolontwerp wint Gouden Kikker

15 juli 2021

ORGA architect wint prijs voor circulair ondernemen RvN

11 januari 2021

Offline: Daan Bruggink zoekt (steeds) de balans

12 augustus 2019

ORGA ontwerpt basisschool volgens biofilische principes

17 juli 2019

Overwegend biogebaseerd woonhuis van ORGA

26 maart 2018

Campus Plaza Wageningen officieel geopend

13 oktober 2016

Gerenoveerde Spinoza Hall functioneel en ruimtelijk

5 oktober 2015

47 miljoen voor instandhouding rijksmonumenten

8 september 2015

Zecc presenteert herbestemde watertoren

6 maart 2015

ORGA: “Ik wil de natuur verenigen met het gebouwde”

10 juni 2013

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Woonblokken met sociale huurwoningen op Harley-locatie Breda voltooid

Vandaag, 16:25

Waar ooit een garage voor Harley Davidson motoren stond zijn vier bouwblokken met 51 compacte sociale huurwoningen verrezen.

Dutch Design Week 2026 in teken van ongepolijst en onderzoekend ontwerp

Vandaag, 15:29

Van 17 tot en met 25 oktober vindt in Eindhoven de 26e editie van de Dutch Design Week. In de Lichtstad komen die week onder het thema R.A.W. ruim 2.500 ontwerpers samen.

Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026!

Vandaag, 11:35

Aanstaande zondag vanaf 13.00 wordt in het Rotterdamse theater LantarenVenster een selectie van de vier beste films getoond die tijdens ’s werelds grootste architectuurfilmfestival te zien waren.

Arons en Gelauff herontwikkelt fabrieksterrein met woonhof en brandweerkazerne

Vandaag, 10:20

Naar ontwerp van Arons en Gelauff architecten is op het terrein van de voormalige VerBliFa-fabriek in Dordrecht een hof met 28 woningen gerealiseerd. Ook heeft het bureau er een brandweerkazerne ontworpen.

INBO benoemt Frank Zewald tot associate

Vandaag, 12:23

De architect werkt sinds 2003 bij het bureau en geeft al geruime tijd mede richting aan de vestiging in Eindhoven.

123 miljoen euro voor natuurherstel in Brainport-regio

Vandaag, 11:06

Het geld komt uit een pot van vijfhonderd miljoen euro voor ‘prioritaire gebieden’.

Opnieuw minder nieuwbouwwoningen verkocht dan jaar eerder

Gisteren, 15:17

Het is het vierde kwartaal op rij dat minder nieuwbouwwoningen zijn verkocht.

Katwijk stemt in met komst miljardenfabriek Amerikaanse farmaceut

Gisteren, 10:01

Het Amerikaanse bedrijf Eli Lilly kan voor drie miljard dollar een medicijnfabriek gaan bouwen in Katwijk.

Vol stroomnet zet ook bijna voltooide woningbouwprojecten klem

2 oktober, 3:35

Zelfs nieuwbouwwoningen die te koop staan en woningen die al zijn verkocht, kunnen vaak niet op tijd op het stroomnet worden aangesloten, waarschuwt brancheorganisatie WoningBouwersNL.