Recreëren op de vuilverbranding van BIG en SLA

9 oktober 2019, 14:14

De afval-naar-energiefabriek Amager Bakke in Kopenhagen is al een paar jaar operationeel, maar de recreatieve mogelijkheden, die de architectenbureaus BIG en SLA in het ontwerp hebben opgenomen, zijn inmiddels eveneens voltooid. Afgelopen weekeinde vond de officiële inhuldiging plaats van het bijzonder duurzame gebouw, een “glashelder voorbeeld van hedonistische duurzaamheid”, in de woorden van Bjarke Ingels.

Vanaf het eerste ontwerpmoment heeft BIG de nieuwe vuilverbrandingsinstallatie benaderd als een publieke faciliteit, die een sociale bijdrage kan leveren. In plaats van de fabriek als een geïsoleerd object te beschouwen, heeft het bureau de relatie met de stad versterkt door het dak tot een bestemming voor de inwoners van de stad te maken. BIG won met het ontwerp in 2011 de internationale competitie.

Schone installatie
Amager Ressourcecenter, ook aangeduid als Amager Bakke of CopenHill, is een 41.000 m² grote installatie voor afvalverwerking en energieproductie volgens state-of-the-art technologieën. De afval-naar-energiefabriek levert volgens de directie van de faciliteit bijzonder hoge milieuprestaties met nauwelijks uitstoot van schadelijke stoffen, bij een zeer hoge energie-efficiëntie.

Het schone functioneren van de fabriek maakt het mogelijk om het gebouw tegelijkertijd tot recreatiegebied te maken, met klimwanden langs de gevel en skihellingen en wandelpaden op het dak. Het dak, stijgend tot zo’n 85 meter hoog, bezit het hoogst gelegen uitkijkplatform van Kopenhagen en aan de voet van de skihellingen ligt een après-ski-bar.

Hellend landschap
De interne opbouw van de afval- en energiecentrale is bepaald door de organisatie van de machines op volgorde van grootte. Zo konden de architecten op efficiënte wijze een hellend dak realiseren, dat geschikt is voor een 9.000 m² groot skigebied. Er zijn hellingen voor gevorderden en voor beginners en kinderen, er is een slalom-parcours en een freestyle park en er zijn verschillende liften.

Ook niet-skiërs kunnen sporten op de Amager Bakke dankzij het cross-fit-gebied, de klimmuur of het hardloopparcours. Het dak is voorts voorzien van een weelderig en bergachtig park, ontworpen door de landschapsarchitecten van SLA. Een 490 meter lang wandelpad slingert door “een landschap van planten, rotspartijen, 7.000 struiken en 300 dennen- en wilgenbomen”, aldus Rasmus Astrup van SLA.

Het groene landschap draagt volgens de architecten ook bij aan de biodiversiteit, luchtzuivering, warmteabsorptie en geleidelijke afvoer van regenwater. Een genereus groen geschenk dat de industriële omgeving radicaal zal vergroenen, noemt Astrup het daklandschap. “CopenHill wordt het nieuw thuis voor vogels, bijen, vlinders en bloemen en vormt een volledig nieuw ecosysteem voor Kopenhagen.”

Aluminium en glas
Onder de hellingen en het parklandschap zetten ovens en turbines jaarlijks 440.000 ton afval om in voldoende schone energie om elektriciteit en warmte te leveren voor 150.000 huishoudens, meldt BIG. De daarbij benodigde ventilatieschachten en luchtinlaten zijn verwerkt in het daklandschap en dragen bij aan de gevarieerde bergachtige topografie.

De gevel van Amager Bakke bestaat uit aluminium blokken van 1,2 bij 3,3 meter, die verspringend zijn gestapeld. Tussen de blokken zorgen ramen voor daglicht tot diep in het gebouw; de zuidwestelijke gevel is uitgevoerd met grotere glasvlakken om de hier, over tien verdiepingen, gesitueerde kantoren van ruim binnenvallend daglicht te voorzien.

Aan deze zijde ligt ook een 600 m² groot milieu-educatiecentrum, voor wetenschappelijke rondleidingen, workshops en duurzaamheidsconferenties. Op de hoogst strekkende gevel en een klimmuur geïnstalleerd, met 85 meter volgens de architecten de langste klimmuur ter wereld.

Voorbeeld
Volgens Bajrke Ingels laat het project zien dat dat architectuur de kracht bezit om de wereld te veranderen; “dat we de macht hebben om vorm te geven aan de toekomst waarin we willen leven”, aldus de oprichter en creatief directeur van BIG. “Een glashelder voorbeeld van hedonistische duurzaamheid: dat een duurzame stad niet alleen beter is voor het milieu, ze is ook aangenamer voor het leven van haar inwoners.”

De vuilverbrandings- en energiecentrale is in 2017 operationeel geworden. Begin dit jaar zijn de eerste skihellingen getest. Amager Bakke vervangt deels een oudere, nabijgelegen verbrandingsinstallatie. Die wordt momenteel verbouwd om biomassa te kunnen gebruiken. Samen spelen de fabrieken een belangrijke rol in de ambitie van Kopenhagen om tegen 2025 koolstofarm te zijn.

Bij het ontwerp waren naast BIG en SLA de bureaus AKT, Lüchinger+Meyer, MOE en Rambøll betrokken.

Trefwoorden

dak sla afval-naar-energie fabriek copenhill big denemarken afvalverwerkingcentrale energiecentrale skihelling sport kopenhagen amager bakke park

1	2025 in tien columns door Jarrik Ouburg over Japan / Nederland dinsdag, 30 december
2	2025 in tien columns door Marjolein van Eig dinsdag, 30 december
3	2025 in zes columns door NEXT natuurlijk vrijdag, 2 januari
4	Architectenweb Awards 2025 – een terugblik woensdag, 31 december
5	2025 in tien columns door Kirsten Hannema woensdag, 31 december

Gerelateerde nieuwsberichten

Spiraalvormig museum van BIG voor Zwitserse horlogemaker

28 april 2020

Marsk Tower is uitkijkpunt en blikvanger in Deens waddengebied

12 augustus 2021

Houten Makers’ KUbe van BIG is “onderwijs gestold in een gebouwde vorm”

23 april 2024

MÉCA: drie culturele instellingen in een 'lus'

8 juli 2019

BIG geeft toekomst vorm in tentoonstelling

21 juni 2019

Gevel-wordt-dak bij door BIG ontworpen managementschool

19 april 2019

Bouw gestart voor doorontwikkeld Sluishuis

21 december 2018

Stockholm heeft houten heuvel van BIG

19 november 2018

BIG realiseert in New York eerste WeGrow-school

6 november 2018

BIG realiseert ruime woon- en buitenruimte voor beperkt budget

24 oktober 2018

BIG ontwerpt nieuwe noma in Kopenhagen als tuindorpje

20 september 2018

Hoogbouwcomplex BIG voor Chinees energiebedrijf klaar

8 augustus 2018

BIG ontwerpt een wijk voor sport en entertainment

6 december 2017

Een gebouw voor Lego-liefhebbers en voor de stad

3 oktober 2017

BIG en Toyota onthullen plannen voor een 'teststad'

14 januari 2020

BIG ontwerpt kleurrijke meubelfabriek in de Noorse bossen

2 juli 2020

Architectenweb presenteert Best of AFFR 2020

22 september 2020

Dakencatalogus inspireert tot uiteenlopend gebruik van daken

31 mei 2021

BIG wint prijsvraag voor Vltava Filharmonie in Praag

20 mei 2022

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Jan-Richard Kikkert benoemd tot nieuwe stadsbouwmeester Amersfoort

5 minuten geleden

Hij volgt Micha de Haas op, die deze functie zes jaar heeft vervuld. Kikkert is architect en actief in het onderwijs.

Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk

4 uur geleden

Tijdens nieuwjaarsnacht vond een verwoestende brand plaats in de door Pierre Cuypers ontworpen kerk, waarbij de toren en een groot deel van het middeldeel instortten.

Kraaijvanger Architects aan de slag met renovatie Station Zuidplein

24 december 2025, 9:00

Kraaijvanger Architects gaat van Rotterdams wederopbouwstation een toekomstbestendig, hoogwaardig stedelijk knooppunt maken.

Concrete ontwerpt woongebouw in Philadelphia met gevelkunst door tattoo-artist Henk Schiffmacher

23 december 2025, 12:00

Concrete heeft in een Philadelphia (VS) met Fishtown Urby een volgende bijdrage aan het Amerikaanse woonconcept Urby opgeleverd.

Huizenprijzen minder hard omhoog, maar betaalbaarheid huizen zakt

1 uur geleden

De Nederlandse huizenprijzen blijven de komende jaren stijgen, maar minder hard dan voorheen.

Antwerpen op zoek naar nieuwe stadsbouwmeester

3 uur geleden

De Vlaamse stad heeft een vacature uitgeschreven om een opvolger te vinden voor Christian Rapp, die deze functie tien jaar vervuld heeft.

Provincie Zuid-Holland: stroom van zee via Hoek van Holland naar Rotterdamse haven

23 december 2025, 5:00

"Zo kunnen de Rotterdamse haven en regio uitgroeien tot de stekkerdoos van Nederland", stelt gedeputeerde Arne Weverling.

DNR geactualiseerd naar hedendaagse praktijk

19 december 2025, 4:03

DNR2025 is compacter en beter op de hedendaagse praktijk afgestemd dan haar voorganger, met onder meer aandacht voor AI, privacy en kwaliteitsborging.