Hortamuseum start ingrijpende restauratie en vernieuwing
3 februari, 11:45
Het Hortamuseum, gelegen in de gemeente Sint-Gillis, Brussel, start een groots restauratie- en vernieuwingsprogramma. Dit programma vergt een totale investering van 800.000 euro en is gericht op bescherming van het erfgoed en verrijking van de bezoekerservaring.
Het Hortamuseum is gehuisvest in het voormalige woonhuis en atelier van de art nouveau-architect Victor Horta en is aangemerkt als UNESCO werelderfgoed.
Het restauratie- en vernieuwingsproject past binnen een langetermijnvisie die verder gaat dan puur onderhoud, meldt het museum: het wil zo “de architecturale en artistieke integriteit van het huis en atelier van Victor Horta op voorbeeldige wijze bewaren, en tegelijk de bezoekerservaring duurzaam verbeteren en toekomstige aanpassingen aan het parcours voorbereiden.”
Met dit programma combineert het Hortamuseum twee doelstellingen: “het behoud van een art nouveau-meesterwerk dat wordt geconfronteerd met de tand des tijds en structurele uitdagingen, en een geleidelijke herziening van de publieksontvangst en circulatie, zodat het bezoek vlotter, duidelijker en meer immersief wordt, met respect voor de geest en intenties van Victor Horta”, aldus de organisatie.
De afronding van de eerste restauratiefase is voorzien in november 2026. In 2029 volgt een tweede fase, met de openstelling van de tuin voor het publiek en de herinrichting van het atelier.
Afgestemde ingrepen
Momenteel laat het Hortamuseum de gevels aan de straatzijde en de tuinzijde grondig restaureren. Daarbij gaat bijzondere aandacht uit naar dringende structurele kwesties zoals de staat van de kozijnen, het risico op vochtinfiltratie en de corrosie van smeedijzeren elementen.
Tegelijk streeft het museum naar een historisch herstel van kleuren, materialen en afwerkingen, gebaseerd op stratigrafische studies en traditionele technieken. De kozijnen worden in het atelier gerestaureerd, waarbij zorgvuldige invoeging van nieuw hout de esthetische continuïteit moet garanderen. Smeedijzeren elementen en corniches worden hersteld, en houten onderdelen worden behandeld volgens traditionele protocollen met lasuur en marien vernis.
Binnen krijgen de eetzaal en de veranda een uitgebreide restauratiebeurt van reliëfs, marmer, mozaïeken, geglazuurde bakstenen, houten lambriseringen en meubilair. De aanpak moet de rijkdom aan materialen, kleuren en lichtspelingen die het geheel kenmerken, weer volledig tot hun recht laten komen. De reliëfs van Pieter Braecke, die in de jaren 1970 werden bedekt, worden stapsgewijs vrijgelegd om het beeldhouwwerk opnieuw volledig zichtbaar te maken.
Tentoonstelling en bezoekerservaring
Tegelijk zet het museum in op een getrouwe herinrichting van de veranda als tentoonstellingsruimte voor de Japanse en Chinese kunstcollecties van Victor Horta. Dit gebeurt in samenwerking met het Museum voor Kunst en Geschiedenis en particuliere verzamelaars, wat de historische en museografische samenhang versterkt.
Het museum werkt ook aan de langetermijnvernieuwing van de bezoekerservaring. In de moderne uitbreiding komt een nieuwe ontvangstruimte naar ontwerp van architectenbureau Bureau Nord. Dit vormt een eerste stap naar een toekomstige route die dat vlotter en duidelijker is, met betere oriëntatie, meer comfort en verbeterde informatie, aldus het museum. Het ontwerp verwijst op een eigentijdse manier naar de wereld van Victor Horta.
Collectieve investering
Het programma vergt een totaalbudget van 800.000 euro. De steun van Urban Brussels, de gemeente Sint-Gillis, het Fonds BailletLatour, eigen middelen van het museum afkomstig uit de ticketverkoop, de museumshop en privatiseringen, en – zo meldt het museum – een nieuwe mecenas maken gezamenlijk het project mogelijk.
In voorgaande jaren heeft het Hortamuseum, met onder andere steun van het Fonds BailletLatour, al telkens nieuwe ruimten binnen het pand gerenoveerd en opengesteld als onderdeel van de publieksroute.