KSA

31 augustus 2025, 20:05

Een bureau waarvan ieder ontwerp weer raak is, vindt de jury. Een bureau dat in ieder project het maximaal haalbare eruit weet te halen en nog meer, dat in uitbreidingen of transformaties voortbouwt op het karakter van het bestaande, dat weet te versterken, en dat door het geven van lezingen, door les te geven, door te publiceren zijn kennis deelt en kritisch is op de condities waarin ontwerpen tot stand komen.

https://vimeo.com/1113373512

Oordeel jury
Samenhang – dat is een sleutelwoord om het werk van KSA (Korteknie Stuhlmacher Architecten) te begrijpen. Het bureau ontwerpt gebouwen die verankerd zijn in hun omgeving, in samenhang met hun landschappelijke of stedelijke omgeving, en met de gebouwen die eromheen (komen te) staan. Het bureau werkt veel aan uitbreidingen en transformaties van bestaande gebouwen en richt zich ook daar weer op die samenhang tussen het bestaande en het nieuwe.

“We hebben geleerd dat hoe meer we het bestaande omarmen, hoe meer we eraan hebben”, verklaart architect Mechthild Stuhlmacher in het videoportret dat bij de nominatie voor Architect van het Jaar 2025 hoort. Een gangenschool, zoals bij Campus Cadix of Basisschool Edison, kun je het beste een gangenschool houden, maar er dan wel een school van maken met de allerbeste gangen, vol nissen waarin gestudeerd kan worden, of met zelfs nog extra gangen om de ruimtes ertussen anders te kunnen gebruiken. Mechthild: “De onhebbelijkheden die bestaande gebouwen soms kunnen hebben, proberen we voor ons te laten werken.”

Een klooster, zoals het Predikherenklooster in Mechelen, kun je het beste een klooster houden, ook al wordt het een bibliotheek, en de kerk die eraan vastzit kun je het beste open houden, zodat de grote en hoge ruimte daarin voor allerhande bijeenkomsten gebruikt kan worden. De open zolder, die het Predikherenklooster al had, leende zich uitstekend om daar een open studieruimte van te maken.

Het bureau ziet het bestaande als een partner. In de toevoegingen die gedaan worden, gebruikt het altijd eigentijdse materialen. Maar in het ontwerp richt het zich niet op het contrast, maar altijd op de samenhang. Oud en nieuw vormen samen een nieuw geheel.

De samenhang waar het bureau naar streeft, geldt ook voor de verhouding tussen gebouw en interieur. Voor KSA zijn gebouw en interieur even belangrijk. Het bureau richt zich nadrukkelijk niet op het realiseren van een bepaald architectonisch gevelbeeld, maar werkt vanuit het interieur, vanuit het gebruik, naar buiten toe. Dat levert een even doorwrochte als ingetogen architectuur op waarin gebouw en interieur één verhaal vertellen.

Het bureau werkt aan projecten in Nederland en België, en het is die combinatie die het ook gevormd heeft. De grotere rol van de architect in België ligt het bureau goed. De samenhang tussen gebouw en interieur die het bureau nastreeft is daar vanzelfsprekender. Maar die benadering weet het nu ook in Nederland toe te passen.

De grote interesse in de materialisering van gebouwen leidde het bureau al twintig jaar geleden naar het gebruik van cross laminated timber (CLT). Waar de opgave zich daarvoor leent, past het bureau het toe, zoals recent nog bij een woning in de binnenstad van Utrecht.

De jury heeft grote waardering voor het feit dat het bureau er in iedere opgave weer in slaagt om een hoge architectonische kwaliteit te realiseren, met een samenhang tussen gebouw en omgeving, tussen gebouw en interieur en tussen oud en nieuw. Daarbij vindt de jury het prijzenswaardig dat vanuit het bureau nu al dertig jaar lesgegeven wordt, gepubliceerd wordt, en dat het bijvoorbeeld op LinkedIn kritisch is op de condities waarop architectuur tot stand komt. Goede architectuur ontstaat immers vanuit goed opdrachtgeverschap.

De afgelopen jaren is KSA – Korteknie Stuhlmacher Architecten – meer een collectief geworden waarin naast Rien Korteknie en Mechthild Stuhlmacher ook verschillende ervaren medewerkers een sturende rol spelen. Met elkaar is het bureau klaar voor de toekomst en wil het de projecten waaraan het werkt nog beter maken. Bij die transformatie van het bureau hoort dat het gebruik van de naam Korteknie Stuhlmacher Architecten steeds meer verwisseld wordt door het algemenere KSA.

Meer informatie: www.ksa.nl

Trefwoorden

korteknie stuhlmacher architecten ksa mechthild stuhlmacher arne weiss architectenweb awards ewout de bleser nominatie architect van het jaar rien korteknie

1	Provast kondigt bouwstart toren naast centraal station van Rotterdam aan dinsdag, 27 januari
2	Ontwerpers presenteren ruimtelijke visie voor renovatie en uitbreiding Paradiso maandag, 26 januari
3	Plegt-Vos realiseert legeringsgebouwen met duizend bedden voor Defensie vrijdag, 23 januari
4	Re:Born en Den Haag tekenen anterieure overeenkomst voor herontwikkeling Pier van Scheveningen maandag, 26 januari
5	Groen licht voor nieuwbouw Theater Lampegiet in Veenendaal vrijdag, 23 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Korteknie Stuhlmacher realiseert nieuw woonhuis binnen ensemble Jan David Zocher

20 juni 2024

Elf lessen uit symposium rond ontwerpen in analogie met het bestaande

23 oktober 2023

Mechelse bibliotheek met sporen van kloosterhistorie

22 oktober 2019

Eerste Jos. Bedaux-lezing met Mechthild Stuhlmacher

27 maart 2024

Samenwerkingsverband VORM wint selectie 132 woningen in Park16Hoven

12 september 2023

Architecten presenteren visie op vernieuwing Museum Catharijneconvent

11 maart 2022

Tien ontwerpen geselecteerd voor Buitenplaats Koningsweg

24 december 2021

Nominaties voor de prijs voor Architect van het Jaar 2020 bekend

31 augustus 2020

Arie Keppler Prijs 2018 uitgereikt aan vijf projecten

1 oktober 2018

Winnend plan in Brussel voor MLA+ en Korteknie Stuhlmacher

19 juli 2018

Nieuwe onderkomen Van Eesteren Museum geopend

25 oktober 2017

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Gezondheidscentrum op militaire kazerne Assen in gebruik genomen

Gisteren, 15:10

Een bestaand pand op het terrein is met behoud van fundering verbouwd tot een drie keer zo groot complex. Het kruis van Genève is als vorm van de plattegrond en als perforatie in de cortenstalen gevel gebruikt.

MaterialDistrict Utrecht in teken van thema NextNow

Gisteren, 11:38

Van woensdag 4 tot en met vrijdag 6 maart vindt in de Werkspoorkathedraal de negentiende editie van MaterialDistrict Utrecht plaats. Er worden materialen en oplossingen getoond die geen toekomstmuziek zijn, maar nu kunnen worden toegepast.

Voormalige tijdelijke rechtbank heeft nieuwe plek op universiteitscampus Enschede

28 januari, 3:58

Het door cepezed ontworpen gebouw krijgt een tweede leven als ‘techbank’. Bij de heropbouw van het pand op de nieuwe locatie is 95 procent van de oorspronkelijke materialen hergebruikt.

Octavia Hill is een gebouw met verschillende verschijningsvormen

28 januari, 1:47

In de nieuwe wijk Hyde Park in Hoofddorp is socialewoningbouwcomplex Octavia Hill opgeleverd. Het gebouw, dat is ontworpen door Studioninedots, ligt op een van de meest prominente plekken in de wijk.