Projecten
Producten
Bedrijven
Vacatures
Agenda
Awards
Podcasts
more_horiz
Videos
Magazine
Favorieten
Profiel
Uitloggen
Copyright: KAN Metabolisme ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Biobaseload Zuid-Holland ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Gasontvangststation ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Logistiek Park Moerdijk ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Waterplein ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)
Studio Marco Vermeulen: “Kringlopen zijn ruimtelijk”
17 juni 2013, 10:35
Bedrijventerreinen, deltagebieden, waterpleinen, energiecentrales – dat is het schaalniveau waarop
Studio Marco Vermeulen
opereert. Op dat schaalniveau sluit het bureau kringlopen van allerlei aard: energie, warmte, CO
2
, enzovoorts.
Tekst Kirsten Hannema
“De manier waarop we omgaan met duurzaamheid doet me soms denken aan de
science fiction
verhalen van Jules Verne of aan de imaginaire vliegtuigen van de Belgische kunstenaar Panamarenko” zegt architect Marco Vermeulen. “Het is duidelijk dat we die ecologische bijdrage willen gaan leveren, maar we zijn zó bezig er uitdrukking aan te geven dat we soms vergeten na te gaan of het ook werkt. Als er maar ergens een helofytenfilter ligt of een groen dak, dan gaat het goed –
dat lijkt de gedachte. De grote uitdaging voor de toekomst is om doeltreffende maatregelen te nemen op het schaalniveau waar dat het meest effectief is.”
Een hoger schaalniveau
Een voorbeeld: slimme, ondergrondse koppelingen tussen gebieden waar een overschot aan warmte is (de petrochemische industrie) en gebieden waar warmte nodig is (glastuinbouw en steden). In combinatie met geothermie kan daarmee aan een ‘smart thermal grid’ worden gebouwd dat in de gehele warmtebehoefte van Zuid-Holland voorziet. Dat is wat Studio Marco Vermeulen onder anderen heeft voorgesteld in het perspectief Biobaseload 2050 voor de provincie Zuid-Holland, een toekomstvisie waarin de hele provincie ‘draait’ op duurzame energie.
Een ander voorbeeld: het Logistiek Park Moerdijk bij Zevenbergen, een project waar Vermeulen sinds 2010 aan werkt. “We voorzien daar onder meer de 100 hectare aan dakoppervlak van pv-cellen. Maar wat bleek?
Het ontkoppelen van auto- en vrachtverkeer in gescheiden systemen levert verreweg de meeste winst op. Elke keer dat een vrachtauto moet stoppen voor een auto en weer optrekt kost namelijk een liter diesel. Daar kan geen groen dak tegenop.”
Het sluiten van kringlopen
Met deze twee voorbeelden is meteen duidelijk op welk schaalniveau Studio Marco Vermeulen opereert: bedrijventerreinen, deltagebieden, waterpleinen, energiecentrales. Het zijn niet altijd de meest sexy opgaven, erkent Vermeulen. Maar het zijn precies die opgaven die hem ertoe hebben aangezet om zich te specialiseren op het gebied van duurzaamheid.
Het maken van een masterplan voor Greenport Venlo was in 2009 de eerste opdracht voor het bureau waarbij het sluiten van kringlopen op het gebied van water, energie en reststoffen centraal stond. Een werkgebied van 5000 hectare. Juist door die enorme omvang, en Venlo’s ambitie om het volgens het C2C-principe te ontwikkelen, lagen er substantiële kansen.
“Een ontwerp moet meer zijn dan een optelsom van ‘groene’
maatregelen of een schema van kringlopen”, legt Vermeulen uit. “Het gaat om de vraag wat de ruimtelijke consequenties zijn. Wij zijn op zoek gegaan naar een nieuwe stedenbouwkundige typologie die de beoogde kringlopen kan accommoderen. Het klaverblad is niet zomaar een symbool. De vorm zorgt ervoor dat het landschap diep tussen de gebouwen door kan dringen. Dat het regenwater van de daken optimaal in de grond infiltreert. Dat in de clusters van de ‘klaverblaadjes’ samenwerkingsverbanden kunnen groeien...”
Marco Vermeulen durft groot te denken; hoe moeten we anders grip krijgen op het tekort aan energie en grondstoffen? Hij fantaseert zelfs over een hele nieuwe vorm van planologie, waarbij de kringlopen van industriegebieden, steden, natuur en energievoorzieningen strategisch met elkaar verbonden, gemixt of van elkaar gescheiden worden.
Verleiding
Dit alles betekent echter niet dat Vermeulen nooit nadenkt over ‘mooie dingen maken’. “Ik realiseer me terdege dat verleidingskracht nodig is om iets voor elkaar te krijgen als architect.” Het meest trots is hij wat dat betreft op zijn ontwerp voor een gasontvangststation bij het Brabantse Dinteloord, een glastuinbouwgebied in ontwikkeling. Als het gebied vol is, zal er per uur 35.000 m
3
aardgas door het station stromen; dat is wat 18 gezinnen in een jaar verbruiken.
Maar de bedoeling is dat de biovergister die recentelijk is gebouwd in de toekomst biogas gaat leveren via het gasontvangststation. “Dat gegeven hebben we in het gevelpaneel van het gebouwtje verbeeld. Op het paneel staat de chemische code voor aardgas – dat is de ‘oude’ fossiele wereld. Maar het paneel zelf is gemaakt van biobased materiaal – de belofte voor de toekomst. Het station staat symbool voor een transitie die niet alleen over energie maar ook over grondstoffen gaat.
Het mooiste vind ik de reacties van de omringende bedrijven. Zo wil ook de nabijgelegen Suikerunie zich gaan toeleggen op het maken van bouwproducten uit plantaardig restmateriaal. In al zijn bescheidenheid heeft dit project een positieve impuls gegeven aan de hele ontwikkeling.”
Trefwoorden
circulaire economie
waterplein
biobased
studio marco vermeulen
duurzaamheid
klavertje 4
logistiek park moerdijk
kringlopen
Best gelezen
1
Hoogste elftallen van Ajax nemen nieuw gebouw op De Toekomst in gebruik
woensdag, 11 november
2
Plan voor wijk met 2.300 woningen op terrein Máxima MC Eindhoven
woensdag, 11 november
3
Dubbel blok met woningen en andere functies op Peperkliplocatie Schiedam
vrijdag, 13 november
4
Lunchevents rond parametrisch ontwerpen en overkoepelende systemen voor AI op Digibouw 2026
woensdag, 11 november
5
Muntgebouw start tweede leven als multifunctioneel complex
donderdag, 12 november
Gerelateerde nieuwsberichten
ORGA ontwerpt basisschool volgens biofilische principes
17 juli 2019
'Cradle to Cradle'-stadskantoor Venlo opgeleverd
17 juni 2016
Biesbosch Museum is landschappelijke sculptuur
24 november 2015
Keuze voor groei haven Moerdijk definitief
8 juli 2014
Almere verbouwt eigen bouwmateriaal
19 mei 2014
Gemeenteraad voor behoud dorp Moerdijk
13 december 2013
Gasontvangststation met biogevel opgeleverd
11 oktober 2013
Biesbosch Museum wil MuseumEiland worden
13 september 2013
Except: “Nieuwbouw is meestal niet duurzaam”
9 juli 2013
Winst door slimmer grondstoffengebruik
20 juni 2013
Eerste waterplein van Rotterdam geopend
20 november 2012
NAi lanceert 'levende' architectuurpostzegels
28 maart 2011
‘Landscrapers’ op bedrijventerrein Moerdijk
11 maart 2011
Miljoenen voor Klavertje 4-project
13 mei 2008
ORGA ontwerpt basisschool volgens biofilische principes
17 juli 2019
'Cradle to Cradle'-stadskantoor Venlo opgeleverd
17 juni 2016
Biesbosch Museum is landschappelijke sculptuur
24 november 2015
Keuze voor groei haven Moerdijk definitief
8 juli 2014
Almere verbouwt eigen bouwmateriaal
19 mei 2014
Gemeenteraad voor behoud dorp Moerdijk
13 december 2013
Gasontvangststation met biogevel opgeleverd
11 oktober 2013
Biesbosch Museum wil MuseumEiland worden
13 september 2013
Except: “Nieuwbouw is meestal niet duurzaam”
9 juli 2013
Winst door slimmer grondstoffengebruik
20 juni 2013
Eerste waterplein van Rotterdam geopend
20 november 2012
NAi lanceert 'levende' architectuurpostzegels
28 maart 2011
‘Landscrapers’ op bedrijventerrein Moerdijk
11 maart 2011
Miljoenen voor Klavertje 4-project
13 mei 2008
Toon alles
Andere nieuwsberichten
Elfjarig OMI toont elf verhalen over architectuur
31 minuten geleden
OMI viert zijn elfjarig bestaan. Om dit ongebruikelijke jubileum luister bij te zetten, is in de Rotterdamse centrum voor architectuur en stedelijke ontwikkeling een tentoonstelling met elf bijzondere verhalen uit de afgelopen jaren gestart.
Leuven Bioscience Centre van Proof of the sum in gebruik genomen
1 uur geleden
Het nieuwe onderzoeks- en onderwijsgebouw bevindt zich op de campus Arenberg III van de KU Leuven in Heverlee.
Nieuw boek bundelt onderzoek naar bijdragen architecten aan regeneratieve wereld
Vandaag, 10:01
In de publicatie ‘Architects with Attitudes: Archetypes for a Regenerative World’ worden tien alternatieve ontwerphoudingen gepresenteerd.
Kabinet zet in op slim combineren functies en opgaven in nieuwe Nota Ruimte
Gisteren, 14:54
In de maandag gepresenteerde Nota Ruimte zet het kabinet in op het ‘slim’ combineren van functies bij de verschillende ruimtelijke opgaven. Ook worden er tien extra grootschalige woningbouwlocaties aangewezen.
Amsterdam investeert 142 miljoen in schoolgebouwen
2 uur geleden
Met dit geld worden nieuwe scholen gebouwd en bestaande scholen vernieuwd of uitgebreid.
Versneld afscheid fossiel in eerste versie slottekst klimaattop
Gisteren, 16:07
Ook wordt erin herinnerd aan de eerdere afspraak om ‘een transitie weg van fossiele brandstoffen in energiesystemen’ te maken.
Boskalis-eigenaar HAL mag bouwconcern VolkerWessels overnemen
Gisteren, 15:28
Investeerder HAL mag bouwconcern VolkerWessels inlijven op voorwaarde dat verschillende bedrijfsonderdelen worden afgestoten.
Mathenesse aan de Maas wint de Van der Leeuwprijs 2026
13 november, 2:15
Bij dit initiatief worden bewoners, ondernemers en andere partijen in de Rotterdamse wijk Mathenesse bij elkaar gebracht via huiskamerconcerten, het jaarlijkse Lentefeest, groene initiatieven en bewonersbijeenkomsten.
Tekort aan ruimte dreigt voor Gelderse bedrijven aan het water
13 november, 9:40
Movares stelt dat het beter beschermen en benutten van bestaande terreinen een eerste stap naar verbetering zou kunnen zijn.
Juridisch experts: investeringsverdragen remmen klimaatbeleid
12 november, 1:27
Internationale investeringsverdragen zitten klimaatbeleid in de Europese Unie te vaak dwars, vindt een groep van tientallen juridisch experts.
Ga naar het nieuws-archief
0
0
0
0
Voor een optimale gebruikservaring plaatst Architectenweb functionele cookies. Wat de verschillende cookies precies doen leggen we uit in een
overzicht
. Cookies van social media kun je optioneel
aanzetten
.
Akkoord
Instellingen
Feedback
Feedback
Wij horen graag jouw feedback. Laat je reactie achter en eventueel jouw e-mail adres.
Reactie
Verstuur