Nederlanders storten zich op toren Niemeyer

7 december 2012, 15:02

De wereldberoemde architect Oscar Niemeyer, die woensdag overleed, kende niet louter successen in zijn loopbaan. Tegenover het hoofdkantoor van de VN in New York en de compleet door hem ontworpen stad Brasilia, staat bijvoorbeeld een woontoren in Barra da Tijuca, een chique wijk in Rio de Janeiro.

Het in de jaren zestig door Niemeyer ontworpen appartementencomplex staat te verpieteren. De toren was onderdeel van een groter ontwerp waarin arm en rijk naast elkaar zouden leven. De wijk staat nu bekend als een 'gated community' waar alleen de rijken wonen.

De Nederlandse kunstenaars Wouter Osterholt en Elke Uitentuis ontdekten de 120 meter hoge toren in 2010. Via crowdfunding hopen ze dat de toren veertig jaar later wordt afgebouwd. Met hun project Paraíso Ocupado (bezet paradijs) - zoals het ontwerp oorspronkelijk zou gaan heten - vragen de kunstenaars aandacht voor de idealen die ten grondslag lagen aan het ontwerp, maar die verloren zijn gegaan: een stadswijk zonder sociale segregatie, een groot probleem in Rio.

<="" b="">Gekraakt
"Veel appartementen zijn al in de jaren zestig verkocht, maar de toren is nooit afgebouwd'', vertelt Elke Uitentuis. "In 2004 is de toren gekraakt door naburige favelabewoners. De kopers hebben zich toen verenigd met als doel dat het complex zou worden afgebouwd. Ze hebben de krakers eruit gekregen, maar de toren is nog even onaf als voorheen.''

Het kostte het kunstenaarsduo vier maanden om toegang te krijgen tot het verwaarloosde complex. Eenmaal binnen vonden ze een groot archief met de oorspronkelijke ontwerpen en correspondentie van Niemeyer. Het archief is volgens Uitentuis waarschijnlijk gedumpt, omdat het project door de bedenkers als mislukt is beschouwd. Uitentuis: "Er hadden zeventig van deze torens moeten staan, maar er zijn er maar twee gebouwd.''

Een van de redenen dat Niemeyers project mislukte, is dat de ontwikkelaar meer brood zag in vierkante torens. De appartementen in de ronde torens zijn gebouwd in de vorm van pizzapunten, alleen maar in te richten met speciaal daarvoor ontworpen meubilair. "Niemeyers modernistische ontwerpen gaan meer over esthetiek dan over comfort'', zegt Uitentuis daarover. "Niemeyer geloofde in maakbaarheid: van bovenaf bedacht hij hoe mensen met elkaar moesten samenleven.''

Symbolisch
Afbouwen is ambitieus, de kosten bedragen ten minste twintig miljoen euro. Uitentuis: "Ons project is meer symbolisch bedoeld, om het gesprek op gang te brengen over sociale segregatie. Niemeyer was een groot architect met socialistische idealen, maar segregatie kon hij niet voorkomen.''

[View the story "Nederlanders storten zich op toren Niemeyer" on Storify]
Bron: ANP

Trefwoorden

rio de janeiro paraíso ocupado oscar niemeyer

1	Amsterdam schrijft internationale architectenprijsvraag uit voor Nationaal Slavernijmuseum donderdag, 12 februari
2	Ontsluitingen spelen centrale rol binnen woonblok Hibi in Amstelkwartier woensdag, 11 februari
3	DELVA en De Ceuvel presenteren toekomstplan voor terrein van de Ceuvel Volharding dinsdag, 10 februari
4	Realisatie houtbouw The Ark in woonwijk Overhoeks van start dinsdag, 10 februari
5	Houten IKEC de Zevensprong vormt rustig onderkomen voor speciaal onderwijs maandag, 9 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Oscar Niemeyers hotel heropent na twintig jaar

10 januari 2017

Video: architectuur en geluk in Brasilia

29 januari 2016

Muziekgebouw Oscar Niemeyer opent deuren

21 januari 2010

Video: Oscar Niemeyer, het leven is een ademtocht

23 november 2012

Oscar Niemeyer (103) opent eigen museum

16 december 2010

Renovatie hoofdkantoor VN van start

6 mei 2008

Laatste project Oscar Niemeyer gedwarsboomd

10 februari 2009

Oscar Niemeyer (104) overleden

6 december 2012

Gehry ontwerpt volgende Serpentine Paviljoen

18 januari 2008

OMA renoveert lounge hoofdkwartier VN

19 december 2011

Oscar Niemeyer (101) weer aan het werk

23 november 2009

Regeringscentrum Oscar Niemeyer geopend

8 maart 2010

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Bouwstart voor zestig seniorenwoningen in groen landschap Hoorn

13 februari, 4:39

In Hoorn is de bouw gestart van zestig seniorenwoningen binnen het project Nieuwe Weelde. In een groen ingericht landschap komen enkele appartementengebouwen met betaalbare woningen van 70 tot 79 vierkante meter, speciaal bedoeld voor ouderen.

Woongemeenschap van Woonwerk Architecten in Winkelsteeg speelt in op maatschappelijke opgaven

13 februari, 3:41

De nieuwe woongemeenschap in het deelgebied Kanaalknoop in Nijmegen maakt deel uit het masterplan Winkelsteeg.

Frank Havermans 'stut' Nijmeegs Besienderhuis met houten constructie

13 februari, 2:33

Het vijfhonderdjarig jubileum van het Besienderhuis in Nijmegen wordt luister bijgezet met een kunstwerk van Frank Havermans.

Bozar wijdt gerenoveerde Zaal M en Studio in

13 februari, 11:56

De eerstgenoemde zaal voor kamermuziek is gemoderniseerd en tegelijkertijd weer in lijn gebracht met het oorspronkelijke ontwerp van Victor Horta.

Heijmans voorziet voorlopig nog hinder door stikstofcrisis

13 februari, 5:28

Bouwbedrijf Heijmans heeft last van de stikstofcrisis en lange vergunningprocedures bij het bouwen van nieuwe woningen.

KB nationale bibliotheek eind 2028 naar tijdelijk onderkomen

13 februari, 1:13

r komt een vernieuwd publieksgebouw op de huidige locatie, dat in 2033 klaar moet zijn.

TenneT: aansluitingsstop op stroomnet dreigt in drie provincies

13 februari, 9:17

Het hoogspanningsnet in Utrecht, Gelderland en Flevoland heeft zijn grenzen bereikt.

CPB: bouw voordelen huiseigenaar af om woningzoekende te helpen

12 februari, 11:30

Dit is volgens het planbureau effectiever dan het extra subsidiëren van woningzoekenden.

Vlaanderen in beroep in rechtszaak om Limburgs tramdebacle

12 februari, 10:30

Een Nederlandse rechter oordeelde eind vorig jaar dat Vlaanderen aansprakelijk is voor de miljoenen euro's aan kosten die zijn gemaakt voor het project.