Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Vierde kwartaal verdubbeling aanbestedingen

6 januari 2011, 12:54

Het aantal aanbestedingen van architectuuropdrachten is in het laatste kwartaal van 2010 verdubbeld ten opzichte van een jaar eerder, meldt het Steunpunt Architectuuropdrachten & Ontwerpwedstrijden. Bijna de helft van de aanbestedingen waren geïntegreerde contracten.

Het Steunpunt Architectuuropdrachten registreerde in het vierde kwartaal in totaal 55 nieuwe aanbestedingen voor architectuuropdrachten. Dit aantal ligt fors hoger dan het aantal (27) in het vierde kwartaal van 2009. Wanneer de architectuuropdrachten uitgesplitst worden in traditionele contracten (architectendiensten) en geïntegreerde contracten (D&B tot en met DBFMO) valt op dat geïntegeerde contracten terrein blijven winnen: in het vierde kwartaal werd nagenoeg de helft van de architectuuropdrachten (27) geïntegreerd aanbesteed.

Meer aanbestedingen, meer geïntegreerde opdrachten
Over het gehele jaar 2010 valt op dat, crisis of geen crisis, het aantal aanbestedingen van architectuuropdrachten blijft groeien: 211 aanbestedingen in 2010 tegenover 188 aanbestedingen in 2009. Het aantal aanbestede architectendiensten daalt enigszins (118 tegenover 140 in 2009), maar deze daling wordt meer dan gecompenseerd door een verdubbeling van het aantal aanbestede geïntegreerde contracten (93 tegenover 48 in 2009).

Deze trends zullen naar verwachting van het Steunpunt Architectuuropdrachten doorzetten. De aanbestedingsplicht wordt volgens onderzoek door Significant steeds beter nageleefd. Bovendien moeten ook de woningbouwcorporaties per 1 januari 2011 maatschappelijk vastgoed verplicht aanbesteden. In het licht van de aangekondigde overheidsbezuinigingen valt te verwachten dat er een rol weggelegd is voor inkoop- en aanbestedingsbeleid. Geïntegreerde contracten zijn volgens het Steunpunt daarom niet meer weg te denken. De centrale overheid maakt inmiddels geen gebruik meer van traditionele aanbestedingen (architectendiensten).

Ondanks hun bezwaren tegen de gang van zaken bij Europees aanbesteden kunnen veel architectenbureaus aanbestedingen niet negeren, denkt het Steunpunt. “Europees aanbesteden is een must om als bureau in de huidige tijd te overleven”, aldus een architect tijdens de expertmeeting van PIANOo en de BNA afgelopen oktober. Gezien de opkomst van geïntegreerde contracten lijkt een herbezinning van architecten op hun positie binnen de bouwketen onvermijdelijk. Deze discussie wordt thans nog beperkt en overwegend vanuit een defensief perspectief gevoerd, vindt het Steunpunt. Juist nu is het moment om na te denken over de rol van de architect, strategische keuzes te maken en allianties aan te gaan.

Collegialiteit architecten onder druk
Voor veel architectenbureaus is het verwerven van nieuwe opdrachten van levensbelang. Dit brengt de nodige druk op de procedures met zich mee en stelt incidenteel de collegialiteit van de deelnemende bureaus op de proef, ziet het Steunpunt. Veel architecten vinden dat de deelnamekosten en gehanteerde eisen en voorwaarden geen rekening houden met de economische situatie van hun branche. Daarnaast vinden zij de motivering van de beoordeling vaak ondermaats.

Architecten vinden het volgens het Steunpunt Architectuuropdrachten lastig om over hun, vaak terechte, vooroordelen over Europees aanbesteden heen te stappen. Het persbericht van de BNA van 14 december 2010 kopt dat er “nog steeds veel mis” gaat bij Europese architectenselecties. Het Steunpunt schreef in 2010 in totaal 125 aanbevelingsbrieven op aangekondigde aanbestedingprocedures. Op basis van deze brieven herkent het Steunpunt zich in de strekking van het persbericht van de BNA en onderschrijft dan ook van harte de aanbeveling om meer te investeren in de voorbereiding van bouwprojecten, zodat de feitelijke (dus niet uitsluitend juridische) proportionaliteit van selectieprocedures toeneemt.

Transparantie achteraf nodig
Maar niet alleen aan het begin van de rit, ook aan het einde valt winst te behalen. Met enige regelmaat bestaat de motivering van een (voorlopige) gunning slechts uit een matrix met de door de deelnemers per beoordelingsaspect behaalde scores. Een toelichting op de toekenning van de scores ontbreekt, waardoor de inschrijvers niet goed kunnen achterhalen waarom hun inschrijving wel of niet als economisch meest voordelige inschrijving beoordeeld is. Het enkele feit dat een beoordeling cijfermatig uitgedrukt wordt, maakt deze niet objectief en transparant. Een score is een hulpmiddel om een subjectief oordeel over kwaliteit uit te drukken, niet een objectivering of verklaring van dat oordeel. Daarom acht het Steunpunt een toelichting op de scores noodzakelijk.

Een degelijke motivering van de gunning kan een belangrijke bijdrage leveren aan het vertrouwen tussen architectenbranche en aanbesteders en de professionalisering van beide partijen, denkt het Steunpunt. Juist de afwezigheid van een toelichting op de scores voedt vermoedens van vermeende onzorgvuldigheid en/of onregelmatige beoordeling. Inschrijvers investeren veel tijd, geld en energie in hun inschrijving en verwachten op zijn minst dat er uit de gunningsbeslissing blijkt dat hun inschrijving serieus beoordeeld is. Lastiger wordt het wanneer de uiteindelijke winnaar al in het voortraject van de aanbesteding betrokken geweest is. De andere inschrijvers hebben dan al snel het vermoeden dat er sprake is van ‘doorgestoken kaart’.

Een inhoudelijke discussie over de ingediende kwaliteit in plaats van individuele scores van de leden van de gunningscommissie optellen en middelen, draagt bij aan de opbouw van interne kennis over (het beoordelen van) architectuur en voorkomt dat er keuzes gemaakt worden die niet door alle partijen gedragen worden. Een toelichting op de inhoudelijke beoordeling betekent feedback voor de deelnemers die zij kunnen gebruiken voor toekomstige aanbestedingen.

Trefwoorden

steunpunt architectuuropdrachten & ontwerpwedstrijden aanbesteden europees aanbesteden architectuur lokaal

1	Architect Oliver Thill op 55-jarige leeftijd overleden donderdag, 5 maart
2	André Kempe: ‘Het ging Oliver Thill om het geven van betekenis’ vrijdag, 6 maart
3	Werkstatt gaat verder zonder medeoprichter Niels Groeneveld vrijdag, 6 maart
4	HvdHA ontwerpt twee woonblokken in Utrecht Terwijde volgens typologie van woonpalazzo donderdag, 5 maart
5	Woongebouw door van Bergen Kolpa vormt nieuwe markering langs bocht Rotte dinsdag, 10 maart

Gerelateerde nieuwsberichten

Architecten: 'Saneringen pijnlijk maar effectief’

22 maart 2011

‘Stap niet zomaar in DBFMO-traject’

22 april 2011

EIB: bodem bouwsector lijkt bereikt

11 januari 2011

Verhagen wil hogere drempel aanbestedingen

7 april 2011

Steunpunt: ‘aantal aanbestedingen neemt af’

1 juli 2011

Bouw tempert verwachtingen

12 januari 2011

Meer prijsvragen uitgeschreven

5 april 2012

Aanbestedingen worden eenvoudiger

28 maart 2011

Bouw draagt niet bij aan economisch herstel

15 februari 2011

Steunpunt start discussie over KOMPAS DB

5 oktober 2011

‘Omzeteisen te fors voor veel architecten’

13 januari 2010

Rijksbouwmeester maakt leidraad aanbesteden

9 oktober 2008

Handleiding voor aanbestedingen gelanceerd

15 december 2009

700 miljoen bespaard door 'slim' aanbesteden

11 juni 2010

Steeds meer opdrachten Europees aanbesteed

20 november 2008

BNA spreekt Kamercommissie over aanbesteden

28 maart 2007

Steunpunt blijft bezorgd over jonge architecten

14 juli 2010

BNA wil kennisinstituut Europees aanbesteden

2 december 2008

Noorden gaat scholen ‘Vlaams’ aanbesteden

16 juni 2009

Minister: geen omzeteisen voor architecten

9 oktober 2008

‘Aanbestedingswet juridisch niet houdbaar’

28 augustus 2009

Aanbestedingen ontwerpteams rukken op

12 april 2010

Innovatieve aanbesteding door Atelier PRO

30 mei 2008

BNA in gesprek over aanbestedingsautoriteit

1 september 2008

Plasterk ziet niets in aanbestedingsautoriteit

26 september 2008

'Architectuur lijkt niet meer gewaardeerd te worden'

13 oktober 2010

BNA-debat over Europees aanbesteden

14 maart 2007

Online aanbestedingshandleiding gelanceerd

4 december 2009

Europa wil meer 'groen' aanbesteden

24 juni 2008

Rapport Europees aanbesteden gepresenteerd

18 oktober 2010

BNA presenteert werkmap Europees Aanbesteden

26 maart 2007

Resultaten Aanbestedingendag besproken

12 oktober 2009

D66 wil opheldering aanbestedingsklachten

28 augustus 2009

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Groningen stelt gebiedsvisie voor wijk De Nieuwe Held vast

Gisteren, 15:45

In vijftien jaar tijd wil de gemeente 1.850 woningen bouwen in de nieuwe wijk aan de westkant van de stad. De verwachting is dat de bouw eind 2027, begin 2028 kan starten.

Bouw paviljoen van Atelier PUUUR met buurtfunctie en voorzieningen gestart

Gisteren, 14:06

In Amsterdam Noord is de bouw gestart van een paviljoen naar ontwerp van Atelier PUUUR met daarin een Ouder- en Kindteamlocatie en een buurtkamer. Het tweelaagse gebouw markeert tevens de entree van een naastgelegen groengebied.

Zeven ontwerpteams aan de slag met herontwikkeling Bernhardkazerne Amersfoort

Gisteren, 11:44

Het opleidings- en trainingscentrum van de Koninklijke Landmacht, dat uit meerdere gebouwen bestaat, is dringend toe aan modernisering. De zeven bureaus werken alle aan een deelopdracht binnen het masterplan voor de kazerne.

Kantoorcomplex door Goof Spruit bij station Utrecht krijgt tweede leven als De Nieuwe Tuin

Gisteren, 10:26

In het ontwerp van BiermanHenket behoudt het complex zijn kenmerkende honingraatstructuur, maar krijgt het een opener karakter. Ook wordt het gebouw zowel binnen als buiten vergroend.