Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Martin Tenpierik

Trombe-muur

Martin Tenpierik pleit bij intreerede TU Delft voor gebouwen die met klimaat meebewegen

9 maart, 16:00

In de intreerede van Martin Tenpierik als professor bouwfysica aan de TU Delft, Faculteit Bouwkunde stonden de noodzaak en kansen van klimaatresponsieve gebouwen centraal. Volgens de kersverse professor zullen klimaatresponsieve gebouwen, gebouwen die kunnen meebewegen met het klimaat, steeds belangrijker gaan worden. Ze bieden immers een kansrijke oplossing voor bouw gerelateerde problemen die het directe gevolg zijn van een opwarmend klimaat.

De crux ligt daarbij, volgens Tenpierik, in het minder afhankelijk worden van mechanische airconditioning. Gebouwen die warmte en luchtstromen passief kunnen reguleren kunnen die afhankelijkheid verminderen, aldus Tenpierik. Het gebruik van innovatieve materialen en technologieën biedt inmiddels veel aanknopingspunten voor die noodzakelijke ontwikkeling. Het biedt daarnaast ook de nodige creatieve impulsen voor architecten.

Materialen en systemen
Tenpierik stelt, niet als eerste, vast dat de gebouwde omgeving verantwoordelijk is voor een aanzienlijk deel van het mondiale energiegebruik. Dat energiegebruik is voor een steeds belangrijker deel toe te schrijven aan de koeling van gebouwen. Ook in ons land is de laatste jaren een duidelijke toename in de verkoop van airconditioners waar te nemen.

Tenpierik bepleit een beweging in een andere richting. "Als we echt toe willen naar nul-emissie én gezonde gebouwen, moeten we verder gaan dan traditionele technieken. We moeten ontwerpen voor een binnenklimaat dat vanzelf reageert op wat er buiten gebeurt."

In zijn onderzoek richt Tenpierik zich daarom ook op materialen en systemen die precies dat mogelijk maken. Zo onderzocht hij faseovergangsmaterialen die zonnewarmte tijdelijk kunnen opslaan en glas dat automatisch donkerder wordt bij fel licht. Maar ook innovatieve gevelsystemen die kunnen schakelen tussen isoleren en ventileren bieden opties.

Voorbeeld
Een inspirerend voorbeeld van dit type innovatie trof Tenpierik aan op Biënnale van Venetië in 2019. Daar zag hij een geavanceerde trombe-muur die bestond uit een dikke massa achter glas waarmee zonnewarmte werd benut om de warmtevraag te verlagen. Dankzij een draaibaar ontwerp kan een dergelijk type muur ook interne warmte opnemen en zo in de zomer koelen. In de winter geeft het systeem opgeslagen zonnewarmte ’s avonds af; in de zomer voert het ’s nachts overtollige warmte af.

Crabs
Al deze systemen vallen binnen de categorie Climate Responsive and Adaptive Building Systems (CRABS). Deze systemen zijn, volgens Tenpierik, essentieel om gebouwen echt toekomstbestendig te maken. De nieuwe materiaaltechnologie en geavanceerde simulaties maken het mogelijk om gebouwen te ontwerpen die werkelijk reageren op hun omgeving. Tenpierik voorziet bovendien dat deze ontwikkeling de deuren zal openen naar architectuur die slimmer, energiezuiniger en comfortabeler is.

Nieuwe generatie
Tenpierik ziet bouwfysica dus niet uitsluitend als een technologische uitdaging. Bouwfysica kan in zijn ogen ook een impuls voor innovatieve architectuur zijn. Een innovatie bovendien waar een nieuwe generatie ontwerpers aan kan gaan werken. Door studenten te leren hoe warmte, vocht, luchtstromen en licht zich gedragen, kan die verworven kennis hen gaan inspireren tot nieuwe vormen en concepten, hoopt Tenpierik.

Hij wil daarnaast sterk gaan inzetten op digitale simulaties, data-analyse en andere opkomende technologieën. Zo hoopt Tenpierik studenten beter te kunnen voorbereiden op een bouwpraktijk waarin ontwerpprocessen steeds kennisintensiever worden. "Creativiteit groeit wanneer je begrijpt hoe een gebouw werkt", stelt Tenpierik. "Fundamentele kennis stelt je in staat betere, slimmere keuzes te maken, en dat zie ik telkens terug in de ontwerpen van onze studenten."

De intreerede van Martin Tenpierik vond plaats op 6 maart jl.

Trefwoorden

klimaatadaptatie bouwfysica martin tenpierik klimaatresponsieve gebouwen faculteit bouwkunde tu delft

1	Woontoren Front door Monadnock wint tiende Architectuurprijs Nijmegen donderdag, 9 april
2	Spoorwegverleden inspireert ontwerp woonblok Wisselspoor 10 in Utrecht woensdag, 8 april
3	Rotterdam mag woningen gaan bouwen aan de Parkhaven woensdag, 8 april
4	SeARCH en Heutink Groep winnen tender voor woongebouw Sluisbuurt vrijdag, 10 april
5	KOW wint met Marker Woods tender voor nieuwe wijk Eschmarkerveld woensdag, 8 april

Gerelateerde nieuwsberichten

Tosin Oshinowo benoemd tot nieuwe Oosterhoff Visiting Professor TU Delft

20 februari

Ingrid Thijssen wordt nieuwe bestuursvoorzitter TU Delft

11 november 2025

Onderzoek: bedrijventerreinen slecht voorbereid op wateroverlast

16 maart

Ronald Schleurholts gestart als hoogleraar Heritage & Design aan TU Delft

4 september 2025

Oververhitting voorkomen: beter, duurzamer en niet duurder dan ‘genezen’

2 juli 2025

Renson

Toon alles

Gerelateerde podcasts

Duuzaam ontwerpen en bouwen

Gesprek met Wilco Scheffer en Gert Jan Samsom over duurzaam ontwerpen en bouwen

31 maart 2022

Andere nieuwsberichten

Architect Cees Dam op 93-jarige leeftijd overleden

Gisteren, 14:35

De oprichter van Dam & Partners architecten ontwierp onder meer de Stopera in Amsterdam (samen met Wilhelm Holzbauer), het stadhuis van Almere en het Huis van de Toekomst in Rosmalen.

Powerhouse Company wint aanbesteding voor verbouwing Vista College Maastricht

Gisteren, 12:16

Het onderkomen van de mbo-school wordt gerenoveerd en uitgebreid met een houten gebouwdeel, dat onder meer de nieuwe hoofdentree en twee atria bevat. Ook moet de nieuwbouw de bestaande gebouwen beter met elkaar verbinden.

Stedelijk Museum organiseert tentoonstelling over ontwerper Kho Liang Ie

Gisteren, 10:52

Met zijn ontwerpen voor meubels en interieurs van de jaren vijftig tot zijn dood halverwege de jaren zeventig nam Kho een centrale positie in binnen de Nederlandse vormgeving. Vermaard is onder meer zijn inrichting van luchthaven Schiphol.

Restauratie Atlasbeeld op dak Koninklijk Paleis Amsterdam afgerond

10 april, 3:38

Het beeld op het fronton van het paleis was in juli van zijn plek gehaald voor een uitgebreide onderhoudsbeurt in Antwerpen.

AFM: funderingsproblemen bij bijna 220.000 woningen

Gisteren, 13:25

De huizen van bijna een half miljoen woningeigenaren hebben een hoog risico op funderingsproblemen of een mogelijke kwetsbare fundering.

Oprichter omgevallen vastgoedconcern Evergrande bekent schuld

Gisteren, 09:17

Evergrande was ooit de grootste projectontwikkelaar van China, maar kwam in de problemen toen het zijn schulden niet kon terugbetalen.

Grote en kleine gemeenten balen van bouwregels Zuid-Holland

10 april, 4:31

Grote en kleine gemeenten in Zuid-Holland hebben hun zorgen geuit over nieuwe regels van de provincie, die volgens hen de woningbouw belemmeren.

Twijfels in Zuid-Holland over halen van doelen landelijk gebied

10 april, 12:18

De meeste partijen in de Zuid-Hollandse politiek hebben twijfels over de plannen die in zestien deelgebieden zijn gemaakt voor de aanpak van het landelijk gebied.