Zeeland en Zuid-Holland presenteren inventarisatie geschenkwoningen

12 mei 2021, 17:12

Na de Watersnoodramp van 1953 schoot een aantal landen Nederland te hulp met prefab woningen; een ruim deel van deze ‘geschenkwoningen’ staat er 68 jaar later nog steeds. De provincies Zeeland en Zuid-Holland hebben de woningen in kaart gebracht, in de hoop dat dit bijdraagt aan het behoud van deze bijzondere woningen.

Nederland ontving na de Watersnoodramp hulp uit de hele wereld, in de vorm van bijvoorbeeld voedsel, dekens, zandzakken, kleding en speelgoed. Een bijzondere gift kwam uit Noorwegen, Finland, Zweden, Denemarken, Oostenrijk en Frankijk: deze landen schonken prefab woningen om dakloos geraakte gezinnen een nieuw huis te geven.

Houten prefab met ongekend comfort
Naast woningen schonken landen ook wijkgebouwen, scholen en kruisgebouwen. Verder ontvang Nederland, om de bouw mogelijk te maken, extra bouwmateriaal. In totaal schonken de zes landen 860 houten prefab woningen. De woningen werden verdeeld over de provincies Zuid-Holland, Zeeland en Noord-Brabant aan de hand van het aantal verwoeste woningen.

Hoewel de eerste reacties op de houten huizen niet bijzonder enthousiast waren, raakten de bewoners van de geschenkwoningen snel overtuigd van de kwaliteit van hun nieuwe huis. De woningen, zeker die uit Scandinavië, bleken voor het Nederlandse klimaat veelal goed geïsoleerd. Daarnaast boden de woningen, uitgerust met aparte kamers, een ruime woonkeuken en een douche meer comfort dan veel bewoners daarvoor hadden gekend.

Dat de geschenkwoningen, ook wel watersnoodwoningen genoemd, bij nader inzien goed functioneerden, mag blijken dat er nog veel bestaan. Van de 661 woningen die Zeeland en Zuid-Holland en Zeeland kregen toebedeeld, staan er nog 540 overeind. Anderzijds schijnen veel van de nog bestaande woningen ingrijpend en onherkenbaar verbouwd, of dreigt sloop.

Inventarisatie en bescherming
Zeeland en Zuid-Holland hebben gezamenlijk de stichting Dorp, Stad en Land opdracht gegeven een inventarisatie te maken van de houten geschenkwoningen. De provincies vinden het belangrijk dat de woningen behouden blijven als tastbare herinnering aan een ingrijpende gebeurtenis in de geschiedenis en de hulp die landen vervolgens gaven.

Toch hebben de geschenkwoningen op dit moment geen beschermde status en de provincies hebben geen concrete plannen om de woningen te gaan beschermen. “Het is aan gemeenten en andere belanghebbenden om zorgvuldig om te gaan met dit erfgoed”, meldt provincie Zeeland.

“Zo kunnen zij de inventarisatiegegevens gebruiken bij eventuele bescherming van deze karakteristieke woningen als beeldbepalend pand, gemeentelijk monument of beschermd dorpsgezicht.”

De resultaten van de inventarisatie zijn te lezen en bekijken in de digitale publicatie ‘Geschenkwoningen Watersnoodramp 1953 in kaart en beeld’. Alle nog bestaande geschenkwoningen in Zeeland en Zuid-Holland zijn ook online te zien in de Kaart Cultuurhistorie Zeeland (kaartlaag ‘Watersnoodramp’) en de Cultuurhistorische Atlas Zuid-Holland (kaart 3a; e. Geschenkwoningen).

Trefwoorden

prefab woning woningbouw zeeland watersnoodsramp zuid-holland watersnoodwoningen geschenkwoningen stichting dorp, stad en land

1	Winnaars ideeënprijsvraag Alkmaars Kanaalschiereiland bekendgemaakt dinsdag, 27 oktober
2	De Maasbode biedt gestapelde woonbuurten in centrum van Rotterdam woensdag, 28 oktober
3	Gebiedsontwikkeling Westerpark West in Amsterdam voltooid vrijdag, 30 oktober
4	Vocus architecten wil stedenbouwkundige kwaliteit verbeteren met Utrechts woongebouw dinsdag, 27 oktober
5	Universiteit Utrecht zoekt nieuwe bestemming voor loopbrug Mart van Schijndel maandag, 26 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Vrees in Zuid-Holland dat De Jonge regie op woningbouw overneemt

10 april 2024

Provincies: maak geschenkwoningen Watersnoodramp rijksmonument

2 februari 2023

Politieke partijen verwachten na stikstofcrisis problemen met water

10 juni 2021

Watersnoodwoning in Openluchtmuseum opent

28 maart 2014

Watersnoodmuseum uitgebreid en verbouwd

22 april 2009

Toon alles

Andere nieuwsberichten

BDG geïnspireerd door opzet dorp voor ontwerp internationale schakelklas Ter Apel

30 oktober, 3:18

In Ter Apel is een gebouw voor de internationale schakelklas Westermarke in gebruik genomen. Het complex biedt plek aan jongeren van twaalf tot achttien jaar, die vanuit verschillende landen hun weg proberen te vinden in het Nederlandse onderwijs.

Harvey Otten/XOOMlab en Ruimtemaken completeren met Kickstart transformatie bedrijventerrein tot woonwijk

30 oktober, 1:31

Met het project Kickstart wordt de transformatie van de Rijnhaven in Alphen aan den Rijn van een verlaten bedrijventerrein tot een bedrijvige woonwijk voltooid.

Gebiedsontwikkeling Westerpark West in Amsterdam voltooid

30 oktober, 12:11

Op de plek van een voormalig kantorencomplex van ING in de Brettenzone zijn vijftien gebouwen met in totaal 921 woningen gerealiseerd. De gebouwen zijn ontworpen door verschillende architecten, MVRDV is verantwoordelijk voor het masterplan.

Gouden Piramide 2026 naar renovatie De Nederlandsche Bank

30 oktober, 11:08

De rijksprijs voor inspirerend opdrachtgeverschap, waaraan een trofee en een geldbedrag van 75.000 euro zijn verbonden, werd donderdag uitgereikt door minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Elanor Boekvelt-O’Sullivan.