Agnetapark, Delft

Pathmos, Enschede

Bloemenbuurt, Groningen

't Lansink, Hengelo

Tuinstad, Hilversum

Schaesberg, Landgraaf

Tuindorp Vreewijk, Rotterdam

Tachtig Nederlandse tuindorpen behandeld in nieuwe atlas

11 mei, 16:33

Bij uitgeverij Wbooks is Atlas van Tuindorpen in Nederland verschenen. In het boek behandelen auteur Martijn Haan en fotograaf Bart van Hoek tachtig tuindorpen, verspreid over het hele land. Naast verhalen over de verschillende tuindorpen bevat het boek meer dan vierhonderd afbeeldingen en twaalf gedetailleerde kaarten.

Aan het begin van de twintigste eeuw ontstond, als reactie op de slechte leefomstandigheden van veel mensen, een nieuw woonideaal: het tuindorp. Geïnspireerd door de Britse denker Ebenezer Howard ontwierpen Nederlandse architecten dorpen en wijken met veel licht, lucht en ruimte. Hier kwamen de voordelen van stad en platteland samen. De Atlas van tuindorpen in Nederland laat zien hoe dit ideaal vorm kreeg in de bouwpraktijk van vóór de Tweede Wereldoorlog.

Tot de getoonde tuindorpen in het boek behoren Philipsdorp in Eindhoven, ’t Lansink in Hengelo, de mijnkoloniën in Limburg, de tuindorpen in Amsterdam-Noord, het Agnetapark in Delft en Dudoks tuinstad in Hilversum. De selectie is beperkt tot de vooroorlogse tuindorpen, mede doordat de grootste hausse volgde op de Woningwet uit 1901, met een zwaartepunt op de jaren twintig. De focus ligt op arbeiderswoningen; veel fabrieksdorpen werden expliciet als tuindorp ontworpen.

In het boek komen verschillende thema’s aan bod, zoals de relatie met de fabriek, woningplattegronden, de toepassing van Howards tuinstadgedachte, de rol van woonopzichteressen als vroege maatschappelijke werkers, en het belang van groen en tuinieren. Ook wordt aandacht besteed aan de sociale idealen achter de tuindorpen, zoals de verheffing van de arbeider, en aan actuele kwesties als sloopdreiging en renovatie.

Veel tuindorpen hebben inmiddels een beschermde status, maar het oorspronkelijke ideaal staat onder druk. Vooral tuindorpen met veel sociale huurwoningen staan er vaak niet goed voor. Tegelijkertijd blijft de aantrekkingskracht van de tuinstadgedachte groot. Het label ‘tuindorp’ of ‘tuinwijk’ wordt in nieuwbouwprojecten gretig gebruikt om in één woord een beeld op te roepen van groen, geborgenheid en gemeenschapszin.

Atlas van Tuindorpen in Nederland is verkrijgbaar voor 49,95 euro. Eerder werkten Haan en Van Hoek mee aan BRUUT, Atlas van het brutalisme in Nederland.

Trefwoorden

bart van hoek tuindorp martijn haan boek wbooks

1	Rijnboutt aan de slag met herontwikkeling oostzijde Krophollerensemble Waalwijk vrijdag, 25 september
2	Officieel startsein voor bouw Eleven Square in Amsterdam gegeven donderdag, 24 september
3	Realisatie gebouw Oopen op Jaarbeursplein Utrecht gaat niet door maandag, 28 september
4	West Architecten verenigt verleden en heden in Rotterdams herenhuis vrijdag, 25 september
5	BNA meldt akkoord over nieuwe cao voor architectenbureaus donderdag, 24 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Boek brengt brutalistische gebouwen in Nederland in kaart

25 mei 2023

Buurtvernieuwing in Wormerveer met behoud van dorps karakter

22 januari 2024

Benthem Crouwel en LD ontwerpen multifunctioneel sportcomplex Hilversum

3 september

Hedendaags tuindorp in Hillegom door FARO en Flux

1 juli 2019

Heijplaat rijksbeschermd stadsgezicht

25 mei 2018

Video: herstructurering tuindorp Vreewijk

24 april 2015

Onderzoek: Nederlandse tuinen voor bijna helft versteend

23 juni

Tuindorp Vreewijk wordt monument

16 februari 2012

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Havermans architecten aan de slag met ontwikkeling De Faam in Breda

Vandaag, 14:02

De transformatie van het gebied rond de voormalige snoepfabriek in Breda gaat na het afgeven van een omgevingsvergunning definitief van start.

Vijf nominaties Abe Bonnema Prijs voor Jonge Architecten 2026

Vandaag, 13:00

De genomineerden voor de tweejaarlijkse prijs zijn gekozen uit 24 inzendingen.

Includi aan de slag met herinrichting centrale bibliotheek Amerikaanse stad

Vandaag, 12:16

Includi gaat de centrale bibliotheek van Grand Rapids Public Library (GRPL) in de VS herinrichten. Het Nederlandse bureau zegt in te zetten op het ontwerpen van ‘een uitnodigende bibliotheek die meegroeit met de stad’.

Nog één dag om projecten in te zenden voor Archello Awards 2026

Vandaag, 10:30

De internationale architectuurprijzen van Archello worden dit jaar beoordeeld door een jury van 111 architecten en ontwerpers uit 29 landen.

Herinrichting en geschiedenis Grote Markt centraal in nieuw boek

3 uur geleden

Deze maand is het boek 'Het Lege Midden' over de recent heringerichte Grote Markt in Groningen verschenen.

ING: voorlopig geen daling huizenprijzen, ondanks stijgende rente

4 uur geleden

Toch verwacht de onderzoekstak van de bank dat de huizenprijzen tot eind volgend jaar maar beperkt stijgen.

Arcadis gaat ongeveer duizend banen schrappen

Gisteren, 12:12

De Nederlandse onderneming kondigde verder aan het merendeel van zijn architectuuractiviteiten af te stoten, evenals de activiteiten in China.

Limburg scherpt regels aan voor gebruik omstreden bouwstof

Gisteren, 10:00

De provincie Limburg stelt strengere eisen in voor het gebruik van Beaumix als bouwmateriaal.

Next Venue neemt eventactiviteiten MaterialDistrict over

28 september, 3:43

Next Venue neemt de eventactiviteiten en het merk van MaterialDistrict over. Dat gaat de komende drie jaar gefaseerd gebeuren, laten beide partijen weten.