Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Meergeneratiehofje Nij Nittersum, Stedum, Specht architectuur en stedenbouw

Meergeneratiehofje Nij Nittersum, Stedum, Specht architectuur en stedenbouw, situatie

Meergeneratiehofje Nij Nittersum, Stedum, Specht architectuur en stedenbouw, plattegrond begane grond

Meergeneratiehofje Nij Nittersum, Stedum, Specht architectuur en stedenbouw, plattegrond eerste verdieping

Meergeneratiehofje Nij Nittersum, Stedum, Specht architectuur en stedenbouw, doorsnede

Specht architectuur en stedenbouw toont met meergeneratiehofje alledaagse woongemeenschappelijkheid

1 mei, 14:25

Het meergeneratiehofje Nij Nittersum met sociale huurwoningen in Stedum, ontworpen door Specht architectuur en stedenbouw, kan gezien worden als een welkome bijdrage aan de zoektocht naar alledaagse gemeenschappelijkheid in het wonen in Nederland.

Het bureau houdt zich al langer bezig met de specifieke opgave om gemeenschappelijk wonen vaker toe te passen, beter te ontwerpen en makkelijker te kunnen realiseren.

Onderzoek
In het onderzoek 'Ruimte voor de Tussenmaat' uit 2010 onderzocht Annet Ritsema (Specht architectuur en stedenbouw) samen met Nynke Jutten, Marije Raap en Vincent Kompier al het ontbreken van bepaalde, kleinschaligere en collectieve woningtypologieën in het toenmalige Nederlandse woonlandschap.

Aanleiding was de constatering dat de naoorlogse woningbouwproductie in ons land weliswaar productietechnisch en financieel nagenoeg geperfectioneerd was, maar dat een te nadrukkelijk focus op kostenbeheersing, productiegemak en -aantallen tot een schaarste aan bepaalde, afwijkende woonvormen had geleid. In het bijzonder kleinere (micro-)milieus waar wonen, werken, zorg en recreëren naar de wensen van gelijkgestemde bewoners en gebruikers konden worden gemengd.

Het onderzoek richtte zich in specifiek op het begrip tussenmaat (eerder gemunt door Like Bijlsma en Jochem Groenland) als een 'groepering van woningen in een groot huis op een gemeenschappelijke kavel'.

Nieuwe inzichten
Recentelijk kwam een vervolg en verdere uitwerking van dit onderzoek gereed met als titel '(Ge)woon in de tussenmaat'. Het werd, net als het eerdere onderzoek, gefinancierd door het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, aangevuld met bijdragen van de gemeente Groningen, een zorginstelling en een woningcorporatie.

Hierbij deden Ritsema en haar collega Maaike van der Veer, samen met Robert Kuiper (namens Rizoem) en Vincent Kompier op twee locaties, de Groningse post-65 wijk Beijum en de gemeente Borger-Odoorn, onderzoek naar gemeenschappelijk wonen voor ouderen in nieuwbouw.

Doel was om meer inzicht te krijgen in belemmeringen bij het realiseren van gemeenschappelijke woonprojecten en het bieden van handvatten voor lokale partijen.

Proeve
Het meergeneratiehofje in Stedum kan gezien worden als een proeve van Specht architectuur en stedenbouw om alledaagse gemeenschappelijkheid in het wonen in Nederland vorm te geven. De veertien aardbevingsbestendige sociale huurwoningen werden (veelzeggend) gebouwd op de locatie van een gesloopt bejaardenhuis met dezelfde naam: Nij Nittersum.

Naast de opdrachtgever, woningcorporatie Wierden en Borgen, hadden de dorpsbewoners een belangrijke stem in het ontwerp. Het hofje beantwoordt aan de lokale behoefte aan betaalbare huurwoningen voor starters en senioren en zorgt, en passant, voor variatie en doorstroming binnen het woningaanbod van Stedum.

Die betekenis, alsmede de centraal gelegen locatie van het hofje, daagde Specht architecten uit tot een bijzondere vormgeving. Deze werd gevonden in de combinatie van een hofjesvorm, groene accentuering door bomen, tuin en sedumdaken, en in de keuze voor specifieke materialen. De gevels van de houtskeletbouw zijn bekleed met fraké noir, vormvast hout dat afkomstig is uit duurzaam beheerde bossen. Dit voorvergrijsde hout behoudt zijn kleur en omdat de nerf verticaal loopt stroomt het regenwater mooi af en veroudert het hout gelijkmatig.

Harmonieus
Ook op andere punten is Nij Nittersum zorgvuldig ontworpen, volgens Specht architecten. De combinatie van hout en zink bood daar, vanwege de 'plooibare' eigenschappen van die materialen, ruimte toe. Door de toepassing van hout zijn vloeiende overgangen tussen privé en openbaar en tussen collectief en privé gecreëerd waardoor dit tussenmaat-complex een harmonieuze en zachtaardige uitstraling heeft, aldus Specht architecten.

Dakoverstekken en lamellen zorgen verder voor het tegengaan van hittestress. De lamellen verlenen het hofje bovendien een intiem karakter, met voldoende openheid voor zichtlijnen, dat goed past in en aansluit bij de omgeving.

Collectief en privé
Nij Nittersum omvat negen gelijkvloerse, levensloopbestendige woningen met één slaapkamer; alsmede vijf compacte gezinswoningen met twee slaapkamers. De woningen hebben eigen, bescheiden terrassen met een besloten- en een semi-besloten zijde. Bewoners hebben zo de vrijheid om te kiezen tussen privacy of een praatje met de buren; evenals tussen zon of schaduw. De woningen zijn zowel georiënteerd op het hofje als op de omliggende straten. Specht is voornemens om nog met de bewoners in gesprek te gaan over de verdere invulling van het collectieve programma.

Verbinder
Het meergeneratiehofje sluit tenslotte ook goed aan bij de stedenbouwkundige visie voor de locatie die Specht eerder eveneens in opdracht van de gemeente Eemsdelta opstelde. Het bureau meldt dat de nieuwe invulling van de kavel en de relatief open opzet van het complex bijdragen aan een betere verbinding van de kern met het noorden van het dorp. Ook het groen van Nij Nittersum vormt een, eerder ontbrekende, schakel in een reeks van groene ruimtes en boomgroepen tussen de wierde (terp) en het landschap.

Nij Nittersum is genomineerd voor BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026.

Trefwoorden

collectief wonen specht architectuur en stedenbouw stedum groningen collectief woongebouw meergeneratiewonen tussenmaat specht architecten hofje onderzoek

1	Genomineerden BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026 bekend dinsdag, 28 april
2	Architectenweb symposium: samenwerken op kantoor dinsdag, 28 april
3	Bouwvergunning voor torens MVRDV op Tour & Taxis-terrein Brussel donderdag, 30 april
4	MVRDV en Diamond Schmitt ontwerpen tweede gebouw voor universiteit Toronto dinsdag, 28 april
5	Groosman heeft 'eigen' Coolse Poort in centrum Rotterdam gerenoveerd woensdag, 29 april

Gerelateerde nieuwsberichten

Groningen stelt gebiedsvisie voor wijk De Nieuwe Held vast

11 maart

Vijf Nederlandse projecten genomineerd voor Brick Award 24

9 april 2024

Kabinet koerst op moderne verzorgingshuizen voor ouderen

18 september 2025

Woonzorgensemble met dorpse opzet langs het Damsterdiep

8 januari 2025

Verslag van netwerkevent rond woonzorg

10 mei 2019

KAW maakt ontwerp voor ‘woonzorgpark’ Rosenburg in Den Haag

22 februari 2022

Waterput vormt brandpunt van woonhof in Nieuw Kralingen

10 december 2024

Toon alles

Andere nieuwsberichten

'Stuttende' en contrasterende installatie voor Besiendershuis Nijmegen

1 mei, 3:52

Bij het Besiendershuis in Nijmegen is afgelopen maand een door Frank Havermans ontworpen kunstinstallatie geopend. Het bouwwerk is gerealiseerd ter viering van het vijfhonderdjarig jubileum van het bijzondere huis in het centrum van de Keizerstad.

Mobiliteitshub van gerecycled tropisch hardhout voor Tholen

1 mei, 11:41

In het Zeeuwse Tholen is een mobiliteitshub naar ontwerp van RO&AD Architecten opgeleverd. Het gebouw, dat is geheel is gemaakt van gerecycled tropisch hardhout, fungeert als knooppunt voor bussen en fietsers.

Kleurrijke textielinstallatie van Simone Post voor entreegebied Centraal Museum

1 mei, 9:05

Voor Patchwork Post heeft ontwerper Simone Post objecten en kunstwerken uit de museumcollectie vertaald naar diverse werken in textiel.

OMA en Salone gaan strategische, kennisgerichte samenwerking aan

30 april, 2:40

Salone del Mobile gaat samenwerken met OMA bij een strategische verkenning van de veranderingen in de toeleveringsketen op het gebied van design.

Verzet natuurorganisaties tegen stroomkabel via Schiermonnikoog

1 mei, 4:39

Negen natuurorganisaties maken zich grote zorgen over het plan om stroom van een nieuw windpark op de Noordzee via Schiermonnikoog aan land te brengen.

ING: huizenprijzen stijgen dit jaar niet verder door hoger aanbod

1 mei, 1:03

Na jaren van groei is het voor het eerst in lange tijd dat een bank verwacht dat de huizenmarkt niet verder groeit.

TenneT mag datacenteraansluiting uitstellen om vol stroomnet

1 mei, 10:11

Een projectontwikkelaar van een datacenter bij Schiphol klaagde hierover en spande een kort geding aan.

Brabant investeert 1,4 miljoen in waterfilter in Vlaanderen

30 april, 3:51

Het fosfaatfilter moet vervuild grondwater op een natuurlijke manier zuiveren voordat het naar het Nederlandse natuurgebied de Groote Meer bij Ossendrecht stroomt.