Axonometrie park

Entree

Parkwoningen

Penthouses

Woningtypes

Toevoegingen aan bestaande complex

Bataafse Kamp in Hengelo transformeert van schoolcomplex naar woongebouw

3 november 2022, 11:10

De Bataafse Kamp, een karakteristiek voormalig schoolgebouw in het centrum van Hengelo, ondergaat een transformatie naar een complex met een diversiteit aan woningen rond een collectief hof. Het ontwerp van Space&Matter gebruikt de sterke elementen van het gebouw uit de wederopbouwperiode en voegt nieuwe functies toe. Niek Roozen Landscape heeft een aansluitend herontwerp voor het bijbehorende park gemaakt.

Het modernistische complex in 1954 gerealiseerd naar een ontwerp van G. Feenstra en E.H. van Broekhuizen om onderdak te bieden aan drie scholen: het Gymnasium, de Hogere Burgerschool en de Middelbare Meisjesschool. Tot de zomer van 2018 bleef het gebouw dienst doen als huisvesting voor diverse scholen; samen met het aangrenzende park vormt het voor veel Hengeloërs een belangrijk deel van hun verleden.

Essentiële ingrepen
De historie en de statigheid van het gebouw heeft Space&Matter als uitgangspunt voor het ontwerp van de transformatie genomen. Het bestaande gebouw is zoveel mogelijk intact gelaten, meldt het bureau. Zo zijn de hoofdvorm rond een hof, de imposante trappenhuizen en de strakke gevels uit de wederopbouwtijd behouden.

Met respect voor de monumentale waarde van het gebouw maakt het architectenbureau drie essentiële ingrepen om van het schoolgebouw en woongebouw te maken. Dit zijn: een doorbraak in het midden van het hoofdgebouw voor een nieuwe entree, een toegevoegde gevellaag met balkons, terrassen en pergola’s, en een toegevoegde verdieping met penthouses.

Een nieuwe entree aan de noordzijde geeft het gebouw een logisch adres. De toevoeging van balkons en erkers op diverse plekken zorgen voor een levendige uitstraling, aldus Space&Matter. Iedere woning, inclusief de nieuwe penthouses op het bestaande gebouw, heeft een eigen buitenruimte in de vorm van een tuin, balkon of dakterras.

Variatie in woningen
De Bataafse Kamp bestaat uit vijf gebouwdelen: het hoofdgebouw, twee zijvleugels en twee gymzaalvleugels. Tussen de gebouwdelen bestaan veel hoogteverschillen, die in combinatie met de oorspronkelijke schoolopzet een uitdaging in de transformatie vormen, vertelt et architectenbureau. Tegelijkertijd resulteert dit in een woongebouw waar geen van de 44 woningen eender is.

In het complex zijn straks vijf woningtypologieën te vinden: twintig appartementen, acht maisonettes, zeven parkwoningen, vijf stadsvilla’s en vier penthouses. Bij de appartementen vormt de bestaande gangstructuur onderdeel van de woningen. Deze kenmerken zich verder door grote raampartijen met uitzicht op het binnenhof, het park en de stad.

Langs het binnenhof liggen de ruime maisonnettes, waar slim gebruik wordt gemaakt van de kelder of de zolder van het gebouw. Ze worden afgewisseld met de stadsvilla’s, die zich over drie of vier lagen uitstrekken. De voormalige gymzalen bieden plek aan de parkwoningen, die veel keuzevrijheid in de indeling bieden. Bovenop het hoofdgebouw liggen de penthouses rond hun dakterrassen.

Passief
In het souterrain bevinden zich de bergingen. Parkeerplaatsen liggen aan de noordzijde en voor de deur bij de parkwoningen.

De woningen zijn gasloos, energiezuinig en worden duurzaam ontwikkeld met als streven een passief warmteconcept, vertelt Space&Matter. In de transformatie wordt zoveel mogelijk van het oude gebouw hergebruikt. Voor bouw- en sloopmateriaal dat niet in het gebouw hergebruikt kan worden, is een zogenoemde ‘urban mine’ aangelegd.

Park als achtertuin
Het complex is niet los te zien van het naastgelegen Bataafse Park. Niek Roozen Landscape heeft een herontwerp voor het park gemaakt vanuit dezelfde principes die voor de Bataafse Kamp uitgangspunt vormden. Sterke elementen zoals de aanwezige kunst, bomen en zandrug blijven behouden en worden versterkt; nieuwe functies worden daar aan toegevoegd.

Het ontwerp zoekt een bewust contrast tussen de strakke, modernistische lijnen van de hoofdroute en de ‘verzachtende’ diverse beplanting. De vervallen parkvijver wordt gerestaureerd en gaat, naast ruimtelijk element, ook dienen als functioneel element voor de buffering van regenwater. In droge tijden kan de buffer worden gebruikt voor de bewatering van de beplanting.

Voor de bewoners van de Bataafse Kamp is het park als een achtertuin, een uitbreiding van balkon, tuin en binnenhof. Er vindt een geleidelijke overgang plaats van privé- naar openbare ruimte. Volgens de ontwerpers zal dit bijdragen aan de saamhorigheid van de bewoners en een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de buitenruimte.

De Bataafse Kamp is momenteel in aanbouw. Oplevering van het project vindt naar verwachting plaats in 2024.

Trefwoorden

bataafse park bataafse kamp transformatie niek roozen landscape park space&matter hengelo woongebouw wederopbouwarchitectuur schoolgebouw herbestemming

1	Sociale woningbouw aan toegang Houthavens met knipoog naar Amsterdamse School vrijdag, 18 september
2	‘Shift Embassy lijkt sterk op gefaald Mars One-project’ woensdag, 23 september
3	architecten\|en\|en gaat met Blake de Eindhovense binnenstad verdichten vrijdag, 18 september
4	noAarchitecten wint met Het Steen de Grand Prix van de Erich Mendelsohn Award 2026 donderdag, 17 september
5	We wonen te goedkoop dinsdag, 22 september

Gerelateerde nieuwsberichten

PosadMaxwan en Civic Architects maken plan voor herontwikkeling KMS-terrein Hengelo

14 oktober 2025

VanWonen, Koschuch en OKRA presenteren masterplan Lange Wemen Hengelo

10 november 2025

Bouw duurzame wijk Common Woods in Amersfoort gestart

4 juli 2023

Space&Matter ontwerpt slotstuk van zelfbouwwijk Deventer

5 oktober 2023

Lidia Egorova en Bart Nicolaas benoemd tot partner bij Space&Matter

21 januari

Groen licht voor transformatie UWV-kantoor Hengelo naar woongebouw

5 mei 2023

Wonam wint tender voor 338 woningen in E-buurt Amsterdam

22 juli 2022

Compacte bouw en ruimte voor bewegen in Klaprozenbuurt

24 januari 2020

Space & Matter

2 september 2019

Het Schetsblok: flexibel cpo-project met oog op toekomst

14 mei 2019

SWEETS hotel opent eerste elf deuren

21 maart 2018

Amsterdamse brugwachtershuisjes worden hotelkamers

11 december 2017

Space&Matter ontwerpt ‘smartframe’ in Deventer Havenkwartier

20 maart 2017

Voormalige fabriek krijgt kas op het dak

10 november 2014

De Ceuvel wint Frame Public Award

27 oktober 2014

Toon alles

Andere nieuwsberichten

‘Shift Embassy lijkt sterk op gefaald Mars One-project’

Gisteren, 15:25

Architect Lennart Arpots vraagt zich af of het ambitieuze duurzaamheidsicoon Shift Embassy in Rotterdam wel gerealiseerd gaat worden. Het project doet hem sterk denken aan het gesneefde plan om een kolonie op Mars te stichten.

1828 Gouda biedt compacte woningen en collectieve voorzieningen voor jonge bewoners

Gisteren, 14:17

In de spoorzone van Gouda is het door Van Ommeren Associates woongebouw 1828 opgeleverd. Het gebouw, dat 247 woningen omvat, is gericht op ‘community living’.

MoederscheimMoonen moderniseert en breidt jaren 70-bungalow uit

Gisteren, 13:03

Het ontwerp van Villa L bouwt voort op de kwaliteiten van de oorspronkelijke woning in Nuenen

Bouw Spaarnepoort in Haarlem van start

Gisteren, 11:48

Op de hoek van de Schipholweg en Europaweg in het zuiden van de stad verrijzen drie torens met in totaal 624 huurwoningen. Het architectonisch ontwerp ligt in handen van Nudus, BOOM Landscape verzorgt het landschapsontwerp.

Karremans trekt beroep in tegen bouw nieuw dorp in Zuidplaspolder

Gisteren, 16:42

Minister Vincent Karremans van Infrastructuur en Waterstaat verzet zich niet langer tegen de bouw van een dorp met 8000 woningen in de Zuidplaspolder.

Brabant wil proeftuin zijn bij inpassen grote ruimtelijke plannen

Gisteren, 10:06

De provincie Noord-Brabant wil de proeftuin worden waarin nauwkeurig wordt gekeken naar de effecten die bijvoorbeeld woningbouw.

Rekenkamer: onderhoud aan infrastructuur decennia achtergesteld

22 september, 1:28

Al in 1997 waren er signalen bij dat ministerie dat te weinig geld naar beheer en onderhoud ging.

Lars Courage nieuwe voorzitter van Active House

22 september, 10:23

Hij heeft afgelopen zomer het stokje overgenomen van Bas Hasselaar, die deze rol tien jaar lang vervulde.

Team V voegt Marlies Zwols toe aan bureauleiding

21 september, 3:04

Zij gaat samen met Jeroen van Schooten, Do Janne Vermeulen, Irène Horvers, Frank Bouwman en Noortje ter Heege de zakelijke, strategische en organisatorische ontwikkeling van het bureau verder vormgeven.