Ontroerende ansichtkaarten van bewoners bejaardenhuizen

6 juni 2019, 13:23

Bij uitgeverij De Harmonie is We mogen niet klagen verschenen. Het boek staat vol ansichtkaarten van bejaardenhuizen, inclusief de veelal ontroerende teksten die de bewoners aan hun familie of vrienden schreven. En passant wordt een beeld van een generatie gebouwen en het stille leed van hun bewoners geschetst.

Het is een vertrouwd beeld voor iedere Nederlander; het bejaardentehuis met zijn uitgeklapte rode of blauwe zonneluifels. Ooit waren deze gebouwen een symbool van welvaart en vooruitgang. Nadat in 1963 de Wet op de Bejaardenoorden werd aangenomen, openden de eerste bejaardenhuizen hun deuren. Een hele verbetering ten opzichte van wat er voordien aan opvang voor ouderen bestond.

Ondanks dat de bewoners er redelijk werden verzorgd en vertier konden vinden, leefde er achter de muren van deze doorgaans monotone gebouwen ook veel leed. De ouderen kregen er te maken met aftakeling, eenzaamheid en het verlies van dierbaren. Het was doorgaans stil leed, de bewoners van de tehuizen behoorden tot een generatie waarvan het adagium luidde: we mogen niet klagen.

Verdwijnende fenomenen
In het gelijknamige boek brengen Sonja van Hamel en Robert Muda twee verdwijnende fenomenen samen. Doordat ouderen steeds langer zelfstandig blijven wonen en er nieuwe woonzorgconcepten zijn ontwikkeld, raken bejaardentehuizen leeg en worden ze gesloopt of veranderd in woningen voor bijvoorbeeld studenten of asielzoekers.

Ansichtkaarten zijn inmiddels ook verworden tot fenomeen uit een andere tijd, helemaal de kaarten die speciaal van bejaardenhuizen zijn uitgegeven. Van Hamel en Muda raakten geïnteresseerd in de kaarten toen ze bij een antiquair op een grote partij bejaardenhuiskaarten stuitten. Voor het boek, waarin tehuizen in heel Nederland staan, verzamelden ze er nog meer.

Aafke
Een bewoner van zo’n tehuis die de auteurs specifiek ontroerde, was Aafke. In een geheel eigen stijl beschreef ze zo ongeveer het gehele beschikbare vlak. In gelijkmatige en kaarsrechte zinnen schreef ze op wonderlijke en tamelijk onnavolgbare wijze wat haar allemaal bezighield. Het leverde poëzie in onaffe en incorrecte zinnen op:

Wij moet zeist zingen / Wij de Bus er toe het lied / dat is de wereld waar woon. / het wel eenzaam op kamertje / de Heer altijd bij mijn

Muziektheatergroep BOT heeft speciaal voor het boek een lied met teksten van Aafke opgenomen:
https://youtu.be/VLUyY0XpnLo

Trefwoorden

de harmonie boek verzorgingstehuis bejaardenhuis zorg ouderen

1	Provast kondigt bouwstart toren naast centraal station van Rotterdam aan dinsdag, 27 januari
2	Ontwerpers presenteren ruimtelijke visie voor renovatie en uitbreiding Paradiso maandag, 26 januari
3	Re:Born en Den Haag tekenen anterieure overeenkomst voor herontwikkeling Pier van Scheveningen maandag, 26 januari
4	Octavia Hill is een gebouw met verschillende verschijningsvormen woensdag, 28 januari
5	Houten woongebouw met sociale huurwoningen in Tilburg klaar woensdag, 28 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Vraag naar woonvormen voor ouderen groeit sterkst in Nederland

28 mei 2019

Steun voor nieuwe woonvormen ouderen

4 april 2019

Knarrenhof

6 april 2018

Prikkelend speculatieve installatie: werkomgeving voor 70-plusser

6 februari 2019

Woningcorporaties niet klaar voor vergrijzing

13 juni 2017

Ruim een op twintig Europeanen is tachtigplusser

29 september 2016

‘Seniorencomplexen onveilig bij brand’

21 juni 2019

Rotterdam lanceert 'ouderenhubs'

12 juli 2019

Commissie Bos: meer woningen nodig voor thuiszorg ouderen

16 januari 2020

Potentiële behoefte aan kwart miljoen ouderenwoningen

20 april 2020

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Houten woonbuurt in bos bij Amersfoort opeleverd

Gisteren, 15:35

Aan de rand van het Nimmerdor-bos in Amersfoort is woningbouwproject Common Woods opgeleverd. Het buurtje bestaat uit 56 woningen, die grotendeels uit hout zijn opgetrokken.

Atelier Kempe Thill introduceert rijtjeshuis in Zwitsers kloostercomplex

Gisteren, 14:30

Als onderdeel van een langdurende gebiedstransformatie werd een serie kleine houten huisjes in een minimalistische stijl aan het terrein toegevoegd

Team V presenteert opgeleverd Clubhouse Boompjes in Rotterdam

Gisteren, 12:00

In Rotterdam is afgelopen jaar hoogbouwproject Clubhouse Boompjes opgeleverd. Team V Architectuur ontwierp twee woontorens van honderd en zeventig meter hoog, die gezamenlijk goed zijn voor 342 woningen.

Inzendronde BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026 gestart

Gisteren, 10:04

Projecten die vorig jaar in gebruik zijn genomen kunnen voor 26 februari worden ingezonden bij de BNA. Juryvoorzitter van de 21e editie van deze prijs is oud-minister Winnie Sorgdrager.