Onbetaalde decorpitch VPRO valt slecht

9 februari 2017, 14:48

Journalist Jeroen Junte publiceerde gisteren op de site van De Volkskrant een artikel over een decorpitch voor het tv-programma Zomergasten van de VPRO. Onder ontwerpers heerst verontwaardiging over de minimale vergoeding die de omroep biedt. Junte’s artikel heeft op social media een discussie losgemaakt.

De VPRO wil het tv-programma Zomergasten een nieuwe uitstraling geven. De publieke omroep heeft een pitch uitgeschreven voor een nieuw decor, waarbij ze “de creatiefste geesten” vraagt “met ons mee te denken en te ontwerpen”.

Voor de deelnemers is er in de eerste ronde geen vergoeding. De vijf beste inzendingen gaan door naar de tweede ronde; dan is er “een onkostenvergoeding beschikbaar van 300 euro. De uiteindelijke winnaar krijgt een betaalde opdracht”, zo staat op de VPRO-site.

Vakmanschap moet gewaardeerd
Op zijn Facebook-pagina omschrijft Junte het dilemma: “Is dit een goede manier om jong talent een kans te geven? Of een uitholling van de professionaliteit?” De reacties zowel in het Volkskrant-artikel als op de Facebook-pagina onderschrijven vooral dat laatste. Daarbij klinkt grote teleurstelling in de VPRO als kunst- en cultuurminnende omroep.

In Junte’s artikel komen ontwerpers Richard Hutten en Maurice Mentjens en BNO-woordvoerder Freek Kroesbergen aan het woord. De strekking van hun reacties op de onbetaalde pitch is: ontwerpen is een vak en daar is een opleiding en ervaring voor nodig. Dat moet worden gewaardeerd – ook financieel.

Dat het in de eerste ronde slechts om een basaal idee hoeft te gaan, zoals de eindredacteur van Zomergasten Jurgen van Uden stelt, vindt Kroesbergen geen argument. De woordvoerder van de beroepsvereniging stelt dat elk goed idee tijd en energie kost. Zeker voor een boegbeeld als Zomergasten maak je geen decorvoorstel in een uurtje.

Opdrachtgeverschap
Bovendien vindt Kroesbergen het niet getuigen van goed opdrachtgeverschap; de VPRO zou volgens hem zelf een inventarisatie van interessante ontwerpbureaus moeten maken en er maximaal vijf moeten vragen om een eerste ontwerp, zo legt hij uit in het artikel.

Net als bij het opvragen van een offerte bij een aannemer zou de omroep een aantal partijen kunnen selecteren en die een concrete opdracht voorleggen. Vervolgens zouden opdrachtgever en 'aannemer' gezamenlijk kunnen bekijken of en hoe de wens voor het (al dan niet beperkte) budget kan worden ingevuld. Dat de omroep al een vrij concrete wensenlijst heeft, blijkt uit de oproep die de VPRO heeft gepubliceerd.

Kans voor onbekend talent
Van Uden stelt dat de omroep, die in het verleden voor Zomergasten samenwerkte met ‘grote namen’ als Alex van Warmerdam, Concrete Architectural Associates en het ontwerpbureau van Maarten Baas, met deze pitch de deur opent voor minder gevestigde namen. Ook dat kan door het vooraf selecteren van een aantal bureaus, meent Frank Tjepkema. “Selectie maken is effectiever, sympathieker en getuigt van visie”, is zijn reactie.

De VPRO zou, als de omroep daar tijd in wil steken, met enig voorwerk ook die (bij hem) onbekende ontwerpers kunnen vinden. En dat de pitch voor onbekende (en bekende) ontwerpers een mooie kans is om zich te profileren, houdt geen stand. Hooguit de vijf geselecteerden krijgen enige aandacht; alle andere ontwerpen vallen in de put der vergetelheid. Jammer van de tijd en het denkwerk dat er in het voorstel is gestoken.

Wie werkt voor niets
De pitch lijkt een gemakzuchtige manier om gratis ideeën te verzamelen, mensen verlokkend met prestige. Dat is ook de tendens van veel reacties die het artikel van Junte op social media heeft uitgelokt. Op Junte’s Facebook-pagina stelt ontwerper Danny Fang bijvoorbeeld dat de VPRO de plank flink misslaat door de creatieve sector met al zijn ervaring “even snel wat goede ideeeën te laten genereren. Onder het mom ‘dat is een goede kans voor JOU’.” Fang: “Kom op, ik geloof niet dat de jongens en meisjes bij de VPRO gratis werken.”

Is het indienen van een idee bij een pitch vergelijkbaar met een sollicitatie naar een baan of een auditie voor een rol? Geenszins, meent Mentjens. Een ontwerpopdracht is voor een veel kortere periode dan de gewoonlijke baan. “Bovendien betaalt de werkgever pensioen, vakantiegeld en reiskostenvergoeding”, aldus Mentjens. Hutten voegt daaraan toe dat zijn personeel het niet zou accepteren om een week voor niets te werken en alleen betaald te krijgen als de opdracht is verkregen.

Coen van Ham vraagt zich af of hij hetzelfde kan doen bij de bakker: allen vragen een appeltaart te bakken, gratis stukjes proeven, de vijf lekkerste 3,50 euro geven en de allerlekkerste betalen voor zijn taart. Een vergelijking die in elk geval duidelijk maakt dat onbetaalde pitches niet zo vanzelfsprekend zouden moeten zijn als in de ontwerp- (en architectuur)praktijk het geval is.

Trefwoorden

vpro jeroen junte zomergasten pitch

1	Nederlands Fotomuseum opent deuren in gerenoveerd pakhuis Santos woensdag, 4 februari
2	Pleinen vol groente, torens vol fruit donderdag, 5 februari
3	FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein vrijdag, 6 februari
4	De Zwarte Hond en Arup presenteren schetsontwerp nieuw Museum Batavialand donderdag, 5 februari
5	VenhoevenCS verwelkomt drie nieuwe partners en richt zich op collectief leiderschap van het bureau woensdag, 4 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Handvat voor gezonde architectenselecties

15 februari 2017

VPRO maakt televisieserie rond jonge designers tijdens DDW

13 oktober 2017

Oliver Thill: 'We pitchen tegen bejaarden'

25 september 2012

Daan Roosegaarde schuift aan als Zomergast

1 juli 2013

Adriaan Geuze zondag te zien als Zomergast

12 augustus 2015

Toon alles

Andere nieuwsberichten

DELVA en De Ceuvel presenteren toekomstplan voor terrein van de Ceuvel Volharding

Gisteren, 15:20

Na een periode van twaalf jaar waarin de voormalige scheepswerf in Amsterdam Noord tot bloei kwam is een plan voor de verdere ontwikkeling van De Ceuvel gepresenteerd

Realisatie houtbouw The Ark in woonwijk Overhoeks van start

Gisteren, 12:07

In de Amsterdamse wijk Overhoeks is gestart met de realisatie van de houtbouw van appartementencomplex The Ark. Het houthybride gebouw, dat is ontworpen door Powerhouse Company, zal na de oplevering plek bieden aan 125 woningen.

Negen inzendingen Eo Wijersprijsvraag door naar tweede ronde

Gisteren, 10:45

De landelijke vakjury heeft ze samen met de drie regiojury’s geselecteerd uit 34 inzendingen.

Nieuw handboek bundelt versnipperde kennis over houtbouw

Gisteren, 09:10

Lidewij Lenders en Urban Climate Architects onderzoeken en publiceren beproefde standaarddetails voor massieve houtbouw in woongebouwen

Pensioenen bouwsector fors omhoog door vernieuwd stelsel

Gisteren, 14:28

Van ongeveer 250.000 werknemers die bijna met pensioen gaan en pensioen opbouwen bij pensioenfonds bpfBOUW stijgt de uitkering met 20,8 procent.

Carolien Gehrels verkenner voor Groningen Culturele Hoofdstad van Europa

Gisteren, 13:16

Gehrels bekijkt of de kandidatuur past ‘binnen de economische en culturele ambities van Groningen’.

Steeds meer energiezuinige woningen in Nederland

9 februari, 2:43

Meer dan 2,2 miljoen woningen hadden in 2025 energielabel A of hoger.

Directiewisseling bij Kentie Architecten

9 februari, 11:43

Marlies de Boer is om gezondheidsredenen teruggetreden als partner en aandeelhouder. Menno Nooijen is in beide posities toegetreden tot de directie van het bureau.

Zeeland en bisdom Breda zoeken naar maatwerk bij herbestemming kerken

6 februari, 2:47

Donderdag is een overeenkomst getekend om een duurzame oplossing te vinden voor de gebouwen, die door ontkerkelijking steeds vaker leeg komen te staan.

Caroline Voet verzorgt derde Jos. Bedaux-lezing

6 februari, 11:36

Ze spreekt haar lezing onder de titel ‘Op zoek naar schoonheid. De zeggingskracht van architectuur.’ uit in het Cobbenhagengebouw van Tilburg University.

Ga naar het nieuws-archief