Drie plannen voor hoek Grote Markt Groningen

15 november 2016, 15:04

Voor het hoekpand van de Grote Markt en Poelestraat schreef de gemeente Groningen een ontwikkelcompetitie uit. Via een enquête hebben de inwoners van de stad een stem in de keuze uit drie ontwerpen.

De Groningers kunnen stemmen op de ontwerpen Groenn van ontwikkelaar NESK, TWA architecten en AchterboschZantman architecten, Merckt van Mensenborgh Projecten en Powerhouse Company, en Oosterling van PME/Vastgoud en Monadnock. De stem van het publiek telt voor een kwart mee; een vakjury legt voor driekwart zijn gewicht in de schaal.

Daarbij geeft de jury punten voor de onderdelen architectuur, programma, planning en bouwlogistiek, en duurzaamheid. De ontwikkelwedstrijd betreft een hoekpand in de oostwand van de Grote Markt. Daar staat nu een gebouw uit 1955 dat, in afwachting van zijn sloop, onlangs roze is geschilderd.

De vernieuwing van de oostwand betekent een naar voren plaatsen van de rooilijn en daarmee herstel van het historisch profiel van voor de Tweede Wereldoorlog. De positie van het nieuw te realiseren pand betekent dat de architecten een brug moeten slaan tussen de verschillen in schaal en in functie van de Grote Markt en de omgeving.

Groenn
Een van de opvallendste punten in het plan van TWA architecten en AchterboschZantman architecten, is de nadruk op duurzaamheid en – dat gevoelige Groningse punt – afzien van aardgas. In Groenn kan “gasvrij gegeten, gewinkeld en gewoond” worden.

De architecten stellen een geïntegreerd ontwerp voor, waarbij de regels van de Trias Energetica zijn toegepast. Architectuur en materiaalkeuzes moeten bijdragen aan het verlagen van de warmte- en koudevraag. Voor de opwekking van energie maakt Groenn gebruik van onder meer PV-panelen, aardwarmte en restwarmte.

Zoals de naam suggereert wordt het gebouw in meerdere betekenissen groen. De gemetselde donkere stenen bieden hier en daar letterlijk ruimte aan gevelbegroeiing. Insneden in de gevel laten het organische interieur, met veel hout en groen, zien. Groenn biedt plek aan commerciële ruimte en een mix aan appartementen.

Merckt
Powerhouse Company heeft een ontwerp gemaakt voor gebouw dat een food market in de plint en kelder, een cocktailbar op de hoogste verdieping en daartussen vier lagen met appartementen combineert. Dit alles gaat schuil achter een gevel met diepliggende, verdiepinghoge ramen tussen witte penanten.

De verbindende functie die Merckt heeft tussen de omliggende pleinen en straten expliciteren de architecten door de gele bestrating in de interieur van de Food Merckt te laten doorlopen. De commerciële en horeca-functies lijkt een belangrijke rol in het project te spelen. Het concept voor de exploitatie is ontwikkeld met een lokaal actieve horeca-ondernemer.

Oosterling
Monadnock legt de nadruk weer op de samenhang van het stadsweefsel. Het bureau ziet het nieuwe pand “als een bijdrage aan het cement van de stad”. De Oosterling, zoals het ontwerp heet, moet het bouwblok richting Grote Markt afsluiten en de historisch gegroeide, compacte stad belichamen. Het architectenbureau stelt een gebouw voor dat enerzijds een “bescheiden passtuk” voor het cement van de stad is, anderzijds een prominente hoeksteen voor een locatie die wordt gezien als de huiskamer van de stad.

Het front van de nieuwbouw wil het bureau een verdieping verhogen, in combinatie met een verlaging van de kroonlijst aan beide zijgevels van De Oosterling, om het gebouw te laten aansluiten bij de lagere schaal van die straten. Voegt het gebouw zich als geheel naar de context, de materialisering zal juist zijn eigenheid benadrukken.

De architecten stellen het gebouw voor als een solid, een gebouw met een duurzame schil en een neutraal interieur, dat eenvoudig aanpasbaar is aan veranderende programma’s. Als invulling stelt Monadnock een food court over twee verdiepingen voor; daarnaast wil het architectenbureau de opgave meteen aangrijpen voor diversificatie van het woningaanbod.

Website
De drie voorstellen, waaruit vakjury en Groningers kunnen kiezen, zijn te lezen en bekijken op een speciale site van de gemeente. De uitslag wordt op woensdag 23 november bekend gemaakt.

Trefwoorden

pme/vastgoud ontwikkelcompetitie groningen twa architecten powerhouse company oosterling merckt achterboschzantman architecten nesk mensenborgh projecten monadnock

1	Kasteel met boerderij bij Maastricht getransformeerd tot hotel woensdag, 21 oktober
2	Team met Arons en Gelauff en Inside Outside wint tender Amstelkwartier woensdag, 21 oktober
3	Kandidaten voor nieuwbouw De Meervaart delen visie op de opgave woensdag, 21 oktober
4	Woongebouw door Moke Architecten op Hembrugterrein klaar vrijdag, 23 oktober
5	Kraal architecten Utrecht voorziet gerenoveerde woning van uitbouw met trappenhuis donderdag, 22 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Verbijzonderde kopgevels geven woongebouw in Hilversum gezicht

22 april 2025

Internationale prijs voor duurzaam resort in China van AchterboschZantman

26 maart 2018

'Merckt' winnend plan hoekpand Grote Markt

23 november 2016

Nieuwe sociëteit Vindicat officieel geopend

24 juni 2014

Bouw Groninger Forum officieel van start gegaan

5 november 2012

Architecten oostwand Grote Markt bekend

16 december 2011

Transformatie Grote Markt Groningen van start

30 augustus 2011

Groningen steekt 190 miljoen in Grote Markt

28 mei 2010

Toon alles

Gerelateerde podcasts

Gesprek met Job Floris over het ontwerpen van gelaagde architectuur

20 maart 2025

Andere nieuwsberichten

Universiteit Utrecht zoekt nieuwe bestemming voor loopbrug Mart van Schijndel

Gisteren, 10:51

De uit 1989 stammende loopbrug moet wijken omdat een deel van het Groenmangebouw op Utrecht Science Park wordt gesloopt.

Wiegerinck geeft woonzorggebouw voor zorginstelling ronde vorm

Gisteren, 09:11

Op het terrein van verpleeghuis De Twaalf Hoven in het Groningse Winsum ontwerpt Wiegerinck een nieuw woonzorggebouw. Het bureau gaf het twee verdiepingen tellende gebouw De Flint een ronde vorm.

Eklund_terbeek transformeert Schiedams rioolgemaal naar woonhuis

23 oktober, 3:43

Uitgangspunt van het ontwerp van eklund_terbeek is het behoud van de oorspronkelijke structuur en de architectonische kwaliteiten van het gemaal. Het bureau voegt daarbij een eigentijdse laag toe.

OMA past gerechtsgebouw landschappelijk in op oud vestingterrein Lille

23 oktober, 1:25

In Lille is het door OMA ontworpen nieuwe Paleis van Justitie opgeleverd. Het gebouw is landschappelijk ingepast op een terrein waar ooit vestingen van de bekende vestingbouwer Vauban lagen.

Richelle de Jong nieuwe voorzitter Architectura et Amicitia

Gisteren, 13:25

Zij neemt het stokje over van Jan Poolen, die zeven jaar lang de rol van voorzitter heeft vervuld.

Vernieuwde tijdlijn van Carbonlab en Aveco de Bondt brengt klimaatdoelen en wettelijke verplichtingen in kaart

23 oktober, 2:21

De geactualiseerde tijdlijn maakt klimaatdoelen en duurzaamheidsregels concreet voor de bouwsector.

EIB: Nederland moet doelen uitstellen om personeelstekort bouw

23 oktober, 10:11

Nederland moet vanwege de personeelskrapte in de bouwsector scherpere keuzes maken over wat het wil realiseren en wanneer, stelt EIB-directeur Taco van Hoek.