Dudok vreesde sloop Utrechtse schouwburg

5 januari 2011, 10:42

Willem Marinus Dudok vreesde dat de door hem ontworpen Stadsschouwburg van Utrecht nog voor de opening in 1941 gesloopt zou worden. Ook ontving de befaamde architect dreigbrieven van nationaalsocialisten die het moderne ontwerp bepaald niet zagen zitten.

Dat meldt het NOS Journaal op basis van een dossier uit het Nationaal Archief, dat net als andere stukken op 1 januari openbaar is gemaakt. Het laat zich volgens de nieuwsdienst lezen als ‘een spannend hoofdstuk uit de geschiedenis van de architectuur in oorlogstijd’.

De bouw van de Stadsschouwburg was in 1937 begonnen en zou in 1941 worden voltooid. Het ontwerp voldeed niet bepaald aan het nationaalsocialistische ideaalbeeld dat op een meer klassieke leest was geschoeid. Zo verfoeide de leiding van de NSB het ontwerp omdat het ‘niet volksch’ zou zijn.

Dudok ontving daarnaast verschillende anonieme brieven, waarin werd gedreigd dat hij zijn praktijk zou moeten stoppen en zelfs in de gevangenis zou belanden.“Tegen de opening werd de stemming zo vijandig, dat het gebouw in zijn vrije gebruik en zelfs in zijn bestaan werd bedreigd. ‘Sluiten of slopen', luidde het parool”, schrijft de architect.

Het gevonden dossier is, bijna pijnlijk ironisch, een weerwoord van Dudok aan de Ereraad waarvoor hij in mei 1946 moest verschijnen. Hij was door het dagelijks bestuur van de Bond van Nederlandse Architecten aangeklaagd, volgens de NOS omdat hij in de ogen van zijn vakbroeders ‘op zijn minst Duitsgezind’ zou zijn geweest.

Dudok werd gezuiverd van alle blaam. De Utrechtse Stadsschouwburg staat inmiddels tientallen jaren op de monumentenlijst.

Trefwoorden

utrecht willem marinus dudok schouwburg

1	Rijnboutt aan de slag met herontwikkeling oostzijde Krophollerensemble Waalwijk vrijdag, 25 september
2	Officieel startsein voor bouw Eleven Square in Amsterdam gegeven donderdag, 24 september
3	Architect tot de dood erop volgt dinsdag, 29 september
4	West Architecten verenigt verleden en heden in Rotterdams herenhuis vrijdag, 25 september
5	Realisatie gebouw Oopen op Jaarbeursplein Utrecht gaat niet door maandag, 28 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Muur van Mussert krijgt status rijksmonument

27 februari 2018

Digitale catalogus van oeuvre Dudok online

4 januari 2017

Schouwburg Utrecht dicht voor verbouwing

14 april 2014

Van Hoogevest wint opdracht Stadsschouwburg

22 augustus 2011

Schouwburg XL in Leidsche Rijn Centrum

14 januari 2010

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Havermans architecten aan de slag met ontwikkeling De Faam in Breda

Gisteren, 14:02

De transformatie van het gebied rond de voormalige snoepfabriek in Breda gaat na het afgeven van een omgevingsvergunning definitief van start.

Vijf nominaties Abe Bonnema Prijs voor Jonge Architecten 2026

Gisteren, 13:00

De genomineerden voor de tweejaarlijkse prijs zijn gekozen uit 24 inzendingen.

Includi aan de slag met herinrichting centrale bibliotheek Amerikaanse stad

Gisteren, 12:16

Includi gaat de centrale bibliotheek van Grand Rapids Public Library (GRPL) in de VS herinrichten. Het Nederlandse bureau zegt in te zetten op het ontwerpen van ‘een uitnodigende bibliotheek die meegroeit met de stad’.

Nog één dag om projecten in te zenden voor Archello Awards 2026

Gisteren, 10:30

De internationale architectuurprijzen van Archello worden dit jaar beoordeeld door een jury van 111 architecten en ontwerpers uit 29 landen.

Herinrichting en geschiedenis Grote Markt centraal in nieuw boek

Gisteren, 16:14

Deze maand is het boek 'Het Lege Midden' over de recent heringerichte Grote Markt in Groningen verschenen.

ING: voorlopig geen daling huizenprijzen, ondanks stijgende rente

Gisteren, 15:09

Toch verwacht de onderzoekstak van de bank dat de huizenprijzen tot eind volgend jaar maar beperkt stijgen.

Arcadis gaat ongeveer duizend banen schrappen

29 september, 12:12

De Nederlandse onderneming kondigde verder aan het merendeel van zijn architectuuractiviteiten af te stoten, evenals de activiteiten in China.

Limburg scherpt regels aan voor gebruik omstreden bouwstof

29 september, 10:00

De provincie Limburg stelt strengere eisen in voor het gebruik van Beaumix als bouwmateriaal.

Next Venue neemt eventactiviteiten MaterialDistrict over

28 september, 3:43

Next Venue neemt de eventactiviteiten en het merk van MaterialDistrict over. Dat gaat de komende drie jaar gefaseerd gebeuren, laten beide partijen weten.