‘Beeld negentiende-eeuwse architecten onjuist’

27 oktober 2009, 16:11

Het negatieve beeld van architecten uit de negentiende eeuw moet volgens NWO-onderzoeker Petra Brouwer bijgesteld worden. De architecten worden meestal bestempeld als 'ouderwets' omdat zij teruggrepen op oude stijlen. Maar deze bouwmeesters zagen dat juist als een vernieuwing, betoogt Brouwer.

,,Hun nieuwe kennis ondermijnde het eeuwenoude gezag van het klassieke schoonheidsideaal.” Brouwer promoveert vandaag aan de Vrije Universiteit.

Brouwer bestudeerde handboeken van architecten en geschiedenisboeken over de bouwkunst, en ontdekte dat er in de negentiende eeuw juist veel gebruik werd gemaakt van de nieuw verworven kennis van de natuurwetenschappen.

Architecten waren niet langer meer gebonden aan kennis die zij opdeden op de werkplaats, maar konden veel kennis uit boeken halen. Materialen werden in de handboeken van de negentiende eeuw bijvoorbeeld uitgebreid omschreven, mede dankzij nieuwe kennis van bijvoorbeeld geologie en biologie.

Een veelgehoorde kritiek op de negentiende-eeuwse architecten, is dat zij zich lieten sturen door nostalgie. Zij bouwden namelijk veel in neostijlen.

,,Brouwer laat echter zien dat de architecten juist op een hele vernieuwende manier te werk gingen met de bouwstijlen uit het verleden. Zij hielden niet langer vast aan de schoonheidsidealen uit de klassieke oudheid, maar gebruikten verschillende stijlen uit het hele verleden”, zegt het NWO.

Het vertekende beeld over de architecten wordt volgens Brouwer grotendeels bepaald door het beeld uit het laatste decennium van de 19de eeuw. De architecten die toen terugkeken op de afgelopen eeuw, zagen een veelheid aan bouwstijlen zonder een echte eigen stijl. Volgens hen was er juist in alle voorgaande eeuwen wel een eenduidige stijl geweest.

Volgens Brouwer stapten deze criticasters in een klassieke val. Het verleden wordt vaak als eenduidig gezien en het heden als complex. Het eenduidige beeld van het verleden is vaak echter niet meer dan het resultaat van selectieve geschiedschrijving.
Bron: NWO

Trefwoorden

nwo petra brouwer negentiende eeuw

1	Een verbod op eengezinswoningen dinsdag, 24 maart
2	Architectenweb symposium: ontwerpen van autovrije buurten woensdag, 25 maart
3	Schiphol maakt nieuwe 'huisarchitecten' bekend donderdag, 26 maart
4	Uitbreiding van New Museum door OMA officieel geopend maandag, 23 maart
5	Studioninedots ontwerpt zelfbouwwoning als landschap van gestapelde doosjes woensdag, 25 maart

Gerelateerde nieuwsberichten

Subsidie voor conserveren bouwtekeningen

3 juli 2008

Grootste Cuypers-overzicht ooit in het NAi

18 juli 2007

Architectuurhistoricus schrijft beste geschiedenisboek

22 oktober 2007

Andere nieuwsberichten

Voorlopig ontwerp cultuurcluster Berlijnplein in Utrecht gepresenteerd

Gisteren, 15:27

Het cluster in Leidsche Rijn omvat ruim negenduizend vierkante meter aan culturele voorzieningen en de inrichting van bijna één hectare buitenruimte.

Universiteitscampus Spui in centrum Den Haag in gebruik genomen

Gisteren, 13:58

Het gebouw biedt ruimte aan verschillende gebruikers; de TU Delft, de Open Universiteit, Universiteiten van Nederland en het LUMC. Het ontwerp is in twee fasen verzorgd door evenzoveel architectenbureaus.

Amsterdam wil hiphopcentrum realiseren in stadseel Zuidoost

Gisteren, 10:46

De komst van deze 3.500 vierkante meter omvattende voorziening maakt deel uit van de herontwikkeling van winkelcentrum Amsterdamse Poort.

Menselijk contact, licht en lucht staan centraal bij appartementencomplex van SO-IL

26 maart, 2:47

In samenwerking met projectontwikkelaar Tankhouse ontwierp SO-IL in New York een hoekgebouw dat reageert op het heersende woonparadigma in New York.

‘Transformatie en optoppen levert tienduizenden woningen en klimaatwinst op’

Gisteren, 11:53

Woningbouw vergt veel grondstoffen, maar de Wetenschappelijke Klimaatraad ziet veel mogelijkheden om het anders aan te pakken.

Zeeuwse Staten willen inspraak inwoners op groeiplan provincie

Gisteren, 09:30

Meerdere Statenfracties in de provincie Zeeland hebben opgeroepen de inwoners op een goede wijze te betrekken bij het uitwerken van de strategische agenda 2050.

Minister: meer geld nodig voor Warmtefonds voor duurzamere woning

26 maart, 12:29

Boekholt gaat de komende tijd op zoek naar geld, zei ze in een debat met de Tweede Kamer.

Kadaster: nieuwbouwappartementen in trek bij oudere kopers

26 maart, 9:35

Als zij verhuisplannen hebben, willen ze vaker een nieuwbouwhuis dan andere leeftijdsgroepen en zijn ze vaker bereid verder weg te gaan dan jongere kopers.