'Monumentencommissies onvoldoende toegerust'

11 november 2008, 11:04

Ongeveer een derde van de 350 monumentencommissies in Nederland was halverwege 2008 onvoldoende geëquipeerd om per 1 januari aanstaande als enig adviesorgaan het gemeentebestuur van informatie te voorzien.

Dat schrijft de Erfgoedinspectie in het rapport ‘Een goed advies is het halve werk’. Minister Plasterk (PvdA) van OCW heeft het rapport deze week aan de Eerste en Tweede Kamer verzonden. De reden voor de gebrekkige monumentencommissies zijn uiteenlopend.

,,Deskundigheid ontbreekt soms, er zijn vacatures, de commissie dient te worden uitgebreid, commissieleden hebben niet voldoende tijd of er is maar één monumentendeskundige”, schrijft de Erfgoedinspectie.

Het onderzoek is van belang, want per 1 januari aanstaande vervalt in het kader van de Wet Beperking Adviesplicht het nu nog verplichte advies van de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) voor een aantal ingrepen aan monumenten. Dat betekent dat B&W zich bij de vergunningverlening voortaan louter kunnen baseren op het inzicht en advies van de monumentencommissie.

,,Vooral op het gebied van de cultuurhistorie en de restauratietechniek constateren we een tekort aan deskundigheid”, zegt Hans Magdelijns, hoofdinspecteur bij de Erfgoedinspectie in Den Haag. Eerder al constateerde de Erfgoedinspectie een tekort aan deskundigheid bij het gemeentelijk apparaat op het gebied van de monumentenzorg. Met name in kleinere gemeenten met veel monumenten schiet de zorg tekort.

Behalve gebrek aan deskundigheid is in bijna een kwart van de monumentencommissies de onafhankelijkheid niet geregeld doordat de wethouder voorzitter is van de monumentencommissie.

,,Op Texel werd uit arren moede de taak van de monumentencommissie zelfs uitgevoerd door de raadscommissie”, zegt Magdelijns. ,,Op die manier is onafhankelijk advies natuurlijk niet gewaarborgd.” De situatie op Texel is overigens beëindigd.

Ook is het risico van belangenverstrengeling onvoldoende geregeld, vindt de Erfgoedinspectie. ,,In bijna een derde van de gemeenten zijn commissieleden ook anderszins actief werkzaam in de gemeente, bijvoorbeeld als architect of adviseur”, aldus de Inspectie.

Hard werken
Magdelijns benadrukt ook dat veel gemeenten op dit moment hard werken om zowel hun ambtelijke deskundigheid als die van de monumentencommissies op peil te krijgen.

De Erfgoedinspectie adviseert onder meer om de RACM op te dragen toch te allen tijde stand-by te blijven voor advies voor hulpbehoevende gemeenten. Gemeenten zouden deskundige commissieleden kunnen aantrekken door de vergoedingen op een professioneel niveau te brengen, en cursussen of opleidingen aan te bieden.

Ook wordt nauwelijks gebruik gemaakt van de mogelijkheid om voor specifieke situaties externe expertise in te huren. Ten slotte oppert de inspectie om monumentencommissies meer regionaal samen te laten werken om zodoende gemeenten meer kritische massa te bieden. Daarbij zou ook welstands- en landschapsaspecten meer een rol kunnen spelen.

Daardoor wordt meer gelegenheid geboden voor de geïntegreerde gebiedsgerichte aanpak voor monumenten waarin de modernisering van de Monumentenwet wil voorzien. Minister Plasterk van OCW komt 27 november met nadere beleidsmaatregelen.
Bron: Binnenlands Bestuur

1	Nominaties Interieur van het Jaar 2026 bekend woensdag, 30 september
2	Vijf nominaties Abe Bonnema Prijs voor Jonge Architecten 2026 woensdag, 30 september
3	Gelders gemaal uitgebreid en deels herbestemd door Open Kaart donderdag, 1 oktober
4	Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026! dinsdag, 6 oktober
5	MVRDV ontwerpt collectie straatmeubilair voor Escofet vrijdag, 2 oktober

Andere nieuwsberichten

Woonblokken met sociale huurwoningen op Harley-locatie Breda voltooid

Gisteren, 16:25

Waar ooit een garage voor Harley Davidson motoren stond zijn vier bouwblokken met 51 compacte sociale huurwoningen verrezen.

Dutch Design Week 2026 in teken van ongepolijst en onderzoekend ontwerp

Gisteren, 15:29

Van 17 tot en met 25 oktober vindt in Eindhoven de 26e editie van de Dutch Design Week. In de Lichtstad komen die week onder het thema R.A.W. ruim 2.500 ontwerpers samen.

Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026!

Gisteren, 11:35

Aanstaande zondag vanaf 13.00 wordt in het Rotterdamse theater LantarenVenster een selectie van de vier beste films getoond die tijdens ’s werelds grootste architectuurfilmfestival te zien waren.

Arons en Gelauff herontwikkelt fabrieksterrein met woonhof en brandweerkazerne

Gisteren, 10:20

Naar ontwerp van Arons en Gelauff architecten is op het terrein van de voormalige VerBliFa-fabriek in Dordrecht een hof met 28 woningen gerealiseerd. Ook heeft het bureau er een brandweerkazerne ontworpen.

INBO benoemt Frank Zewald tot associate

Gisteren, 12:23

De architect werkt sinds 2003 bij het bureau en geeft al geruime tijd mede richting aan de vestiging in Eindhoven.

123 miljoen euro voor natuurherstel in Brainport-regio

Gisteren, 11:06

Het geld komt uit een pot van vijfhonderd miljoen euro voor ‘prioritaire gebieden’.

Opnieuw minder nieuwbouwwoningen verkocht dan jaar eerder

5 oktober, 3:17

Het is het vierde kwartaal op rij dat minder nieuwbouwwoningen zijn verkocht.

Katwijk stemt in met komst miljardenfabriek Amerikaanse farmaceut

5 oktober, 10:01

Het Amerikaanse bedrijf Eli Lilly kan voor drie miljard dollar een medicijnfabriek gaan bouwen in Katwijk.

Vol stroomnet zet ook bijna voltooide woningbouwprojecten klem

2 oktober, 3:35

Zelfs nieuwbouwwoningen die te koop staan en woningen die al zijn verkocht, kunnen vaak niet op tijd op het stroomnet worden aangesloten, waarschuwt brancheorganisatie WoningBouwersNL.