Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland
Copyright: Reynaers Aluminium Nederland

Tuin van Noord

5 augustus
Van geïsoleerde gevangeniscellen naar luxe herenhuizen. De Rotterdamse Noordsingelgevangenis onderging een complete make-over. Voor architect Sander Nelissen van WDJArchitecten ging een diep gekoesterde wens in vervulling. Met behulp van een eigentijdse transformatie een stuk stad teruggeven aan het Oude Noorden.

Oude gevangenismuren met prikkeldraad, kozijnen met traliestructuur, de witte plint en diverse stalen toegangsdeuren. Het zijn enkele subtiele verwijzingen die teruggrijpen naar het roemruchte verleden van de voormalig gevangenis. Van 1872 tot 2014 kwam je hier terecht na een zwaar vergrijp. En dat was geen pretje. De cellulaire gevangenis werd ontworpen met als doel eenzame opsluiting. Strak en sober en zo ontwikkeld dat iedere vorm van sociaal contact onmogelijk was. De verouderde status noopte het de eigenaar – het Rijksvastgoedbedrijf -  in 2010 tot het vinden van een nieuwe bestemming. De vraag: kom met een goed plan voor dit gebied. Daar had Nelissen wel oren naar. “Zo’n spannende plek zorgt voor een extra aantrekkingskracht. Het originele stervormige gebouw vol cellen leent zich ook uitstekend voor woningbouw. Maar dan wel wonen in grote rijkheid aan vormen en formaten. Slim ontworpen zodat je bijvoorbeeld ook een bedrijfje vanuit huis kunt starten. Dat gecombineerd met een omsloten stadstuin maakt het tot een heel spannend stuk stad in Noord.”

Luisteren naar gebouw

Het team- dat naast WDJArchitecten bestond uit landschapsarchitect Quadrat, ontwikkelaar HD Groep en bouwer BAM Wonen won de tender. Toen begon het echte werk pas. Het gebouw kent een bijzondere indeling met een centraal Panopticum, Cellenvleugels, Huis van Bewaring, Vrouwenvleugel en meerdere Bewaarderswoningen. Dit alles uitgespreid over een gebied van 1524 m2. “Eén ding stond als een paal boven water: als je hier woont, moet je goed kunnen ervaren dat het ooit een gevangenis was. Hiervoor moet je eerst luisteren naar het gebouw. Jezelf inleven in het oorspronkelijke ontwerp. Het was hier echt verschrikkelijk. Je mocht niet praten. Even met elkaar basketballen was er niet bij. Als gevolg van de solitaire opsluiting waren de muren zo dik dat je het geluid van je buurman niet kon horen. Dat geschiedenisverhaal vertellen we aan de hand van ons nieuwe gebouwontwerp. We hebben bewust gekozen voor een nieuwe laag aan materialen, detaillering en indeling die doet denken aan het strenge en strakke regime dat hier vroeger heerste. Dit zie je bijvoorbeeld bij de gevels met erker en grote schuifpuien.

Openbreken

De vier cellenvleugels spreiden zich als langgerekte tentakels uit vanuit het centrale Panopticum. Iedere gevel kent een witte plint met daarboven een brede erker met schuifpuien die als een zwarte band over de gevel loopt. Nelissen legt deze keuze uit: “De witte plint hebben we bewust zo gelaten. Dit zorgde er in de oude gevangenistijd voor dat je bij een eventuele ontsnapping silhouetten beter kon zien. Een subtiele verwijzing naar het verleden dus. De brede zwarte schuifpuien zorgen voor een collectief gebaar. Hiervoor hebben we de gevel opengebroken en een staalconstructie met aluminium schuifpuien geplaatst. Dit om per woning in één keer met een grote ingreep daglicht en uitzicht te bieden en de strenge ritmiek van de celramen te doorbreken. Uiteindelijk was Reynaers Aluminium de enige partij die een vijfdelige schuifpui van 8 meter breed en 3 meter hoog kon leveren. Daarnaast hebben ze ook de kozijnen met tralielook geleverd. Dankzij de hulp van gevelbouwers Facedo, VPG Aluminium en Stalku Geveltechniek hebben we deze klus succesvol kunnen klaren. Die elementen zijn echt beeldbepalend als je dit gebouw vanaf de straatkant bekijkt.”

Ruwe charme

Volgens Nelissen schuilt de kracht van het gebouw in de mix van inventieve ingrepen en behoud van originele elementen. Hij streefde bij dit omvangrijke project naar authenticiteit. “Iemand kwam met het idee om het metselwerk bij te kleuren. Voor een strakke, nettere look. Dat gingen we dus mooi niet doen. Je ziet nu een ruwe, gehavende gevel met die strakke aluminium erkers. Dat geeft een prachtig contrast. Als architect moet je nooit teveel van de geschiedenis weg willen poetsen. Ook hebben we nadrukkelijk gekozen om de originele tralies te behouden. Waar ze wel zijn verwijderd, hebben we altijd 4 centimeter laten zitten. Het mag hier best een beetje ongemakkelijk zijn.”

Dorp in de stad

Met de realisatie van de Tuin van Noord is Rotterdam een nieuwe aanwinst rijker. Nelissen ziet nu zijn oorspronkelijke ideeën voor de locatie tot wasdom komen. “Wat we bedacht hebben, komt nu uit,” vertelt hij enthousiast. “De invulling van de begane grond hebben we bewust aan de bewoners gelaten. Daar zie je nu mooie plantenbakken, trampolines, barbecues en bankjes staan. Dat zorgt voor een gezellige levendigheid. Doordat dit gebied omzoomd is door de gevangenismuur ontstaat er een heel bijzonder bijna dorps karakter te midden van de drukke stad. Je zou echt niet verwachten dat je hier in hartje Rotterdam bent. Helemaal niet als de tuin straks in volle bloei staat. Het is gelukt om een gesloten stadsdeel terug te geven aan de stad. Daar ben ik enorm trots op.”

Locatie

Stel jezelf kort voor! Dan weet het betreffende bedrijf wie hun brochure gedownload heeft.
Wil je niet bij elke download jouw gegevens in hoeven voeren?
Klik dan hier om in te loggen. Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Downloaden
Wanneer je brochures downloadt op Architectenweb.nl worden relevante gegevens van jou – zoals jouw naam en e-mailadres – met het betreffende bedrijf gedeeld. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.
Stel jezelf kort voor! Dan weet het betreffende bedrijf wie hun model gedownload heeft.
Wil je niet bij elke download jouw gegevens in hoeven voeren?
Klik dan hier om in te loggen. Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Downloaden
Wanneer je modellen downloadt op Architectenweb.nl worden relevante gegevens van jou – zoals jouw naam en e-mailadres – met het betreffende bedrijf gedeeld. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.

Neem contact op met Reynaers Aluminium Nederland

Je bent momenteel niet ingelogd. Hierdoor is het alleen mogelijk om meer informatie per e-mail op te vragen. Wil je liever gebeld worden of documentatie per post ontvangen? Klik dan hier om in te loggen.
Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Opmerkingen
Bij iedere aanvraag worden relevante gegevens van jou gedeeld met het betreffende bedrijf. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.

Meer projecten van Reynaers Aluminium Nederland

Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
Reynaers Aluminium Nederland
KUBUS BV
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen by ODS
Aliplast Aluminium Systems
Mosa.
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Tarkett BV
Wicona
Kawneer
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
VELUX Commercial
Sempergreen
Aluprof Nederland BV
Intal BV
Cosentino The Netherlands B.V.
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco International KG
AGC Nederland Holding B.V.
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
Foreco Houtproducten
Wienerberger B.V.
Duco Ventilation & Sun Control
IsoBouw Systems bv
ROCKWOOL B.V.
Master Builders Solutions Nederland B.V.
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Saint-Gobain Building Glass Benelux
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica Groep
Holonite B.V.
OWA Benelux BV
FALK® Bouwsystemen
Serge Ferrari
Alsecco
Tata Steel Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan