Cornelis Peters, Baksteen architectuur in Groningen, 1880-1920

Bakstenen siertegel A (Groningen), circa 1350

Willem Troost, Gezicht op een stad aan het water, 1832-1893

Arnoldus van Essen, Troffel eerste steenlegging huis Sichterma, 1743

Een bewoner van Overschild verzamelt stenen die het verleden en heden met elkaar verbinden, 2022

Een screenshot van een interieur van een huis in Overschild uit de VR scan installatie, 2026

Groninger Museum belicht cultuurgeschiedenis karakteristieke Groningse baksteen

11 februari, 15:39

Al eeuwenlang bepalen bakstenen, gevormd uit Groningse klei en gebakken tot warme rood-oranje tinten, het uiterlijk van de stad en provincie Groningen. Het Groninger Museum stelt de cultuurgeschiedenis van de karakteristieke stenen centraal in een tentoonstelling. Vanaf 9 mei is de expositie Bakstain te bezoeken in het museum.

In de tentoonstelling komen het vakmanschap, de kennis en de cultuur van de Groninger baksteen aan bod. Ook wordt stilgestaan bij de veerkracht van de regio, waarin verleden en heden volgens het Groninger Museum samenkomen. Bakstain, het Groningse woord voor baksteen, is de gehele zomer te bezoeken tot en met zondag 23 augustus.

De tentoonstelling belicht de Groningse baksteenindustrie, die teruggaat tot de middeleeuwen en uitgroeide tot een van de omvangrijkste lokale industrieën van de provincie. Door haar schaal en lange geschiedenis drukte de baksteen een blijvende stempel op het landschap, de architectuur en het dagelijks leven.

Een bijzondere rol is weggelegd voor de karakteristieke rood-oranje tint van lokaal gebakken klei, ook wel Gronings rood genoemd. Deze kleur is beeldbepalend in zowel stad als de Ommelanden en ontstaat door de specifieke samenstelling van de klei. Tegelijkertijd laat Bakstain zien dat dit vertrouwde materiaal niet vanzelfsprekend is, stelt het Groninger Museum. Door veranderende marktomstandigheden hebben veel fabrieken hun deuren moeten sluiten. Waar er ooit bijna meer dan zestig steenfabrieken waren in de provincie, is er nog maar één actief.

Dragers van cultuur
De tentoonstelling maakt duidelijk dat de Groninger bakstenen niet alleen functionele bouwstenen zijn, maar ook betekenisvolle dragers zijn van cultuur. In een tijd waarin traditionele ambachten onder druk staan, benadrukt Bakstain de culturele rijkdom van vakmanschap, aldus het museum.

In aansluiting op Bakstain presenteert het Groninger Museum werk van kunstenaar Gus Drake, dat speciaal voor deze tentoonstelling is ontwikkeld. Drake is een interdisciplinair kunstenaar die de relatie onderzoekt tussen mensen en hun leefomgeving. In een VR-ervaring brengt Drake herinneringen tot leven van bewoners uit Overschild, een dorp waar bijna alle huizen vanwege aardbevingsschade worden gesloopt. Jarenlang volgde Drake deze bewoners. Bezoekers betreden de woningen en persoonlijke verhalen in een virtuele omgeving, waar muren de verhalen vertellen van het verlies dat schuilgaat achter het verdwijnen van een thuis.

Trefwoorden

gus drake groninger museum baksteen expositie tentoonstelling groningen

1	Amsterdam schrijft internationale architectenprijsvraag uit voor Nationaal Slavernijmuseum donderdag, 12 februari
2	Ontsluitingen spelen centrale rol binnen woonblok Hibi in Amstelkwartier woensdag, 11 februari
3	DELVA en De Ceuvel presenteren toekomstplan voor terrein van de Ceuvel Volharding dinsdag, 10 februari
4	Realisatie houtbouw The Ark in woonwijk Overhoeks van start dinsdag, 10 februari
5	Nieuw handboek bundelt versnipperde kennis over houtbouw dinsdag, 10 februari

Andere nieuwsberichten

Gerestaureerd Tramhuis op Eendrachtsplein fungeert nu als kiosk voor stadswandelingen

Gisteren, 16:36

Bureau Polderman en Studio Robert van Oosterom hebben het monumentale gebouwtje in Rotterdam op basis van een foto 1931 gerestaureerd.

Team Tonbo pakt door met House in the Fields

Gisteren, 15:45

Na 15 jaar gewerkt te hebben onder de naam RV Architectuur gaat het bureau verder als Team Tonbo. Het nieuwe project House in the Fields zet de verandering luister bij.

Haskoning en VenhoevenCS aan de slag met vernieuwing station Amsterdam Lelylaan

Gisteren, 14:46

De combinatie Haskoning en VenhoevenCS architecture+urbanism gaat het ontwerp maken voor de vernieuwing van station Amsterdam Lelylaan en de directe omgeving.

Van Hoogevest verbouwt Utrechtse Janskerk tot onderwijslocatie universiteit

Gisteren, 11:48

De Janskerk wordt momenteel verbouwd tot een onderwijslocatie van de Protestantse Theologische Universiteit. De kerk behoudt zijn religieuze functie, maar wordt tevens het onderkomen van colleges, studie en overleg van de genoemde universiteit.