Roosenburg: Bevlogen en bovenal realistisch architect

22 februari 2005, 10:08

Op zijn dertiende woonde hij een jaar lang bij zijn grootouders in. Zijn opa leerde hem in die tijd golfen en hielp hem met zijn huiswerk. Hij heeft dan ook recht van spreken als hij zegt: „Het was veel meer iemand van het object dan van grote weidse ideeën. Maar tegelijkertijd moet je hem niet onderschatten, want die gebouwen zijn behoorlijk intens.“ Aldus architect Rem Koolhaas over zijn grootvader Dirk Roosenburg (1887-1962).

Koolhaas ontving gisteren, samen met Dirk Roosenburg -een andere kleinzoon van de architect- het eerste exemplaar van het boek over zijn opa uit handen van de auteur Dorine van Hoogstraten. Dat gebeurde in het gebouw van het ministerie van Verkeer en Waterstaat in Den Haag; het voormalige, door Roosenburg ontworpen hoofdkantoor van de KLM. Een passende omgeving voor de presentatie van een boek over een ietwat vergeten architect die desondanks enorm veel heeft gebouwd in Nederland. Hoogstraten heeft er een gedegen en goed leesbare publicatie van gemaakt.

Vakman
Gedegen is ook een kwalificatie die geldt voor het werk van Roosenburg. Tijdgenoot van meer bekende collega’s als Dudok, Oud en Rietveld, ontwikkelde de in Den Haag geboren en getogen Roosenburg zich tot een vakman; een die nieuwe technieken niet uit de weg ging; esthetiek minder belangrijk vond dan de functionaliteit van een gebouw. Bovendien maakt het boek duidelijk dat hij er bijzonder goed in slaagde vele opdrachten binnen te halen. Koolhaas, aan het woord in het inleidend hoofdstuk: „Het is zeldzaam dat je de grootste corporations van Nederland als opdrachtgever hebt en dan ook nog Rijkswaterstaat. Dat is een verbluffend succes. Ik denk dat dat met zijn persoonlijkheid te maken had.“ De directeur van OMA doelt daarbij waarschijnlijk op de alom geprezen charme en loyaliteit van zijn opa.

Want Roosenburg heeft inderdaad veel, heel veel gebouwd. Alleen al voor Philips noteerde hij tussen 1919 en 1962 maar liefst veertig opdrachten op de werkenlijst van zijn bureau. Variërend van een reclamebord tot en met het hoofdkantoor van de multinational. En ook voor een ander groot bedrijf, de KLM bouwt hij diverse complexen, waaronder eveneens het hoofdkantoor in Den Haag.

Vooruitstrevend
De basis voor die opdrachten legde Roosenburg in zijn studententijd tijdens welke hij veel contacten onderhield met studiegenoten die later op de een of andere manier met zijn opdrachtgevers van doen hadden. Maar ook zijn vakkennis en het vermogen om de wens van de opdrachtgever wèrkelijk te doorgronden, maakten hem vlak voor en vlak na de Tweede Oorlog tot een van de meest gevraagde architecten. Daar komt bij dat hij -ooit begonnen aan de studie civiele techniek voor hij bouwkunde koos- vooral in technisch opzicht vooruitstrevend genoemd mag worden. Goed voorbeeld is dat hij -in 1920 gevraagd om een gevel te ontwerpen van het door het Philips-bouwbureau getekende plattegrond voor het natuurkundig laboratorium in Eindhoven- nog tijdens de bespreking een geheel nieuwe plattegrond en indeling bedacht die veel logischer en ook nog eens veel goedkoper bleek te zijn.

Overigens wordt ook in dit boek niet duidelijk of Roosenburg nu werkelijk de architect is van een ander toonaangevend gebouw in Eindhoven; de Lichttoren. Hoogstraten houdt het erop dat Roosenburg de grote lijnen en het bouwvolume heeft aangegeven en dat diens collega Scheffer het Lichttorencomplex heeft uitgewerkt. Kortom: dat moet nog eens goed worden uitgezocht...

’Dirk Roosenburg, architect 1887-1962’. Dorine van Hoogstraten. 224 pag. 230 ill. Uitgeverij 010 Rotterdam. 34,50 Euro.
Bron: Eindhovens Dagblad

1	Nominaties Kantoorgebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 9 september
2	DP6 en De Unie Architecten ontwerpen Collectiecentrum Rotterdam woensdag, 9 september
3	Nederlands getint team brengt verwoeste WTC-torens terug in New Yorkse skyline donderdag, 10 september
4	Woonwerkgebouw van Hoogte 2 Architecten in Arnhemse wijk Coehoorn is gereed vrijdag, 11 september
5	Bakkers\|Hommen en Heimstaden tekenen voor 529 woningen in het Max Euwe Kwartier Rotterdam donderdag, 10 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Dirk Roosenburgprijs voor SPACE-S

15 november 2017

Twee winnaars Dirk Roosenburgprijs

29 juni 2009

Nominaties Dirk Roosenburgprijs bekend

15 juni 2009

Andere nieuwsberichten

Bloot Architecture verbouwt monumentale T-boerderij in Gelders dorp

Vandaag, 14:10

Door middel van een aantal interventies is de boerderij verduurzaamd, de woonruimte uitgebreid en een podium gecreëerd dat onder meer voor buurtfeesten gebruikt kan worden.

AFFR 2026 maakt volledig programma bekend

Vandaag, 11:47

Van 7 tot en met 11 oktober presenteert ‘s werelds grootste filmfestival over architectuur en de gebouwde omgeving weer vijf dagen lang een vol programma met documentaires, speelfilms, shorts, klassiekers en immersive media.

Tweede Amsterdams NENI-restaurant door concrete geopend

Gisteren, 16:23

Net als de eerder geopende vestiging in stadsdeel Zuid heeft het restaurant een Oost-Mediterraanse sfeer in een Amsterdamse setting. Het interieur is opgebouwd in drie zones, die een eigen identiteit hebben, maar ook visueel en fysiek zijn verbonden.

Regiowinnaars Eo Wijersprijsvraag 2025-2026 bekend

Gisteren, 14:12

De drie regiowinnaars van de Eo Wijersprijsvraag 2025-2026 zijn bekend. Per deelnemende regio aan de tweejaarlijkse prijsvraag werd één winnaar gekozen.