Energieneutrale kleine woningen voor dorpen in oosten Nederland

14 april 2017, 10:29

Vanaf komend najaar wil woningcorporatie Vryleve in enkele dorpen in het oosten van Nederland zestig energieneutrale, kleine, grondgebonden, geprefabriceerde woningen realiseren. De woningen worden in hun geheel geprefabriceerd en kunnen daar geplaatst worden waar er vraag naar is, en eventueel later nog verplaatst worden.

De dorpen aan de randen van ons land kampen met grote demografische uitdagingen, vertelt Peter Verburgt van architectenbureau BiUM. Aan de ene kant blijven ouderen te lang wonen in huizen die eigenlijk te groot zijn geworden voor ze, waardoor er sprake is van te weinig doorstroming. Aan de andere kant vertrekken jongeren omdat ze geen geschikte woonruimte kunnen vinden. Met het programma van energieneutrale kleine woningen wil woningcorporatie Vryleve (Lobith) dit probleem op een flexibele manier oplossen en daarmee de sociale vitaliteit van de dorpen in stand houden of verbeteren.

“Op verschillende terreinen, die de woningcorporatie in de dorpen in bezit heeft, creëren we ecologische, groene omgevingen”, vertelt Verburgt. Hierin worden vervolgens kleinere en grotere groepen, zelfvoorzienende ‘anderhalfpersoons’ woningen gerealiseerd. De woningen meten ruim vijftig vierkante meter en bevatten een slimme kern waarin alle voorzieningen zijn opgenomen.

Onderzoek naar woonwensen
Verburgt is enkele weken in de betreffende dorpen gaan wonen en heeft met veel inwoners gesproken. Het viel hem daarbij op dat ouderen eigenlijk hetzelfde wensen van hun woning als jongeren. Zo vragen beide groepen, naast een woonkamer en slaapkamer, om een derde ruimte die gebruikt kan worden voor familie en mantelzorgers, of waar een hobby een plek kan krijgen. Het sociale belang van die extra ruimte kan wat Verburgt betreft niet overschat worden.

Tijdens de gesprekken die hij voerde werd ook duidelijk dat mensen tegenwoordig het liefst een groot deel van het jaar buiten willen kunnen leven. De woningen zijn daarom voorzien van een volledig glazen pui in de woonkamer die via openslaande deuren toegang geeft tot een aangrenzend terras.

“De woning is vanuit de gebruikers, van binnen naar buiten ontworpen, en er is veel aandacht geschonken aan de relatie tussen beperkte binnenwereld en de ruime ecologische buitenwereld”, vertelt Verburgt. Zelf vond hij vanaf het begin dat er op de entree van de eenvoudige woning niet bezuinigd mocht worden. Die cruciale overgang van exterieur naar interieur, van publieke ruimte naar ‘thuis’, is de plek waar het wonen wat hem betreft begint. In het ontwerp van de woning werd de voordeur daarom als uitgangspunt genomen. Als accentuering van het belang ervan zijn de voordeuren uitgevoerd in koper.

Verplaatsbaar
Aangezien de dynamiek op de woningmarkt aan de randen van Nederland snel kan wisselen, zijn de woningen zo ontworpen dat ze “teruggenomen kunnen worden.” De woningen worden samengesteld uit drie geprefabriceerde delen en zijn alleen met een wegneembare lichte schroeffundering in de grond verankerd. Verder is er in principe alleen een aansluiting op de riolering en waterleiding nodig, stelt Verburgt.

Wanneer woningen in de toekomst onverhoopt leeg komen te staan, dan kunnen deze verplaatst worden naar een plek waar er wel bewoners voor zijn. Zo is de woningcorporatie ervan verzekerd dat de woningen, die een levensduur hebben van veertig jaar, langdurig gebruikt zullen worden, ook in deze krimpgebieden.

De eerste groep van vijfentwintig woningen wordt binnenkort gerealiseerd en zal als groep een eigen mini-energienetwerk vormen. De woningen krijgen asymmetrische daken, waarbij de minst steile zijden voorzien worden van PV-cellen. Ook de materialisering van deze woningen is duurzaam. Zo zijn de buitenwanden bekleed met onbewerkt larixhout.

All-in huurprijs
De huurprijs van de woningen zal op 500 euro per maand komen te liggen, vertelt Verburgt tevreden. Dat is een all-in prijs, dus inclusief energiekosten. Voor dit soort regio’s is dit de toekomst, benadrukt hij. In het dorp Lobith, bekend als het punt waar de Rijn ons land instroomt, is inmiddels een proefwoning gerealiseerd. Die heeft echt wat losgemaakt in het dorp, vertelt Verburgt.

De zelfvoorzienende kleine woningen zijn gezamenlijk ontworpen door architectenbureau BiUM en CK Architecten. Na de bouw van een groep van 25 woningen volgt de bouw van een volgende groep van 35 woningen. Ondertussen wordt er in samenwerking met de betrokken ontwikkelaar Plekvoor alweer gewerkt aan een volgende generatie energieneutrale kleine woningen.

Trefwoorden

bium plekvoor peter verburgt lobith krimpgebieden duurzaamheid ck architecten woningbouw zelfvoorzienend

1	Tien ontwerpteams geselecteerd voor volgende fase Nationaal Slavernijmuseum maandag, 1 juni
2	KAAN Architecten combineert kantoor Trudo met sociale huurwoningen in houten gebouw op Strijp-S woensdag, 3 juni
3	Powerhouse Company debuteert in Midden-Oosten met hoofdkantoor ingenieursbedrijf vrijdag, 29 mei
4	INBO ontwerpt woongebouwen aan spoorpark in Amsterdam Nieuw-West vrijdag, 29 mei
5	Serge Schoemaker creëert loftwoning in Amsterdams grachtenpand maandag, 1 juni

Andere nieuwsberichten

SAWA verkozen tot BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026

Gisteren, 21:15

De publieksprijs ging naar het Schoonhovens College door Geurst & Schulze architecten, terwijl de vakjury nog een eervolle vermelding toekende aan Station Wildeman, ontworpen door BETA.

Onderzoek en publicatie bepleiten waardenrijke woongebouwen

Gisteren, 14:31

Nieuwe publicatie laat zien hoe woongebouwen weer kwaliteit, sociaal-maatschappelijke betekenis en toekomstbestendigheid kunnen krijgen.

IABR landt dit najaar in Piekfabriek in Rotterdam-Zuid

Gisteren, 11:12

De Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (IABR) vindt dit najaar plaats in de Piekfabriek op het voormalige Hunter Douglas-terrein in Rotterdam-Zuid.

Studio Groen+Schild ontwerpt atelier voor kunstenaarsduo Spacecowboys

Gisteren, 10:33

Naast een ‘schone’ en ‘vuile’ werkplaats bevat het ontworpen gebouw een atelierruimte en een overdekte buitenruimte met uitzicht over de uiterwaarden.

Gemeente Sittard-Geleen viert 25-jarig jubileum met architectuurprijs

Gisteren, 13:39

Voor de Architectuurprijs Sittard-Geleen komen projecten in aanmerking die tussen 2001 en 2025 zijn gerealiseerd binnen de grenzen van de Limburgse gemeente.

Groene Hart kan volgend jaar alsnog opengaan voor windturbines

Gisteren, 12:16

De Zuid-Hollandse coalitie heeft de plannen om in het Groene Hart ruimte te maken voor windturbines voorlopig teruggetrokken, maar volgend jaar kunnen alsnog locaties worden opengesteld.