'Saenredam geeft verkeerd beeld interieur kerk'

25 augustus 2008, 11:48

Kerkenschilder Pieter Saenredam geeft een verkeerd beeld van het interieur van protestantse kerken in de zeventiende eeuw. Die kerken waren lang niet zo sober als hij het voorstelt. De wanden waren vaak beschilderd en de kerk hing vol versieringen als rouwborden, schilden en scheepjes.

Dat zegt Wim Meulenkamp, wetenschappelijk medewerker van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit Nederland (SKKN), die honderden interieurs van protestantse kerken heeft onderzocht. Die interieurs zijn voor hem vergelijkbaar met de pronkkamers van grachtenpanden en in kastelen.

Pas in de negentiende eeuw werden de interieurs sober. De witkwast ging over wandschilderingen en andere versieringen gingen de kerk uit. Waarschijnlijk was dat streven naar versobering een reactie op het ontstaan van hervormingsbewegingen als de Afscheiding en het Reveil, die de nadruk legden op de geloofsbeleving.

Saenredam schilderde bijvoorbeeld de Sint Bavo in Haarlem. Het interieur is wit en leeg, maar uit een prent uit dezelfde tijd blijkt dat in de kerk vele rouwborden hingen. Evenmin had de schilder oog voor de zerken op de grond. Vermoedelijk liet de schilder alles weg om de leegte van het gebouw weer te geven.

De protestantse kerk was volgens Meulenkamp in de zeventiende en achttiende eeuw het centrum van het stads- en dorpsleven. Mensen ontmoetten er elkaar, wandelden er rond met hun hond en onderhandelden er. De brandweer moest naar de kerk om de brandspuit te halen. Iedereen, ook rooms-katholieken en doopsgezinden, werd er begraven.

Katholieke kerken hadden die functie van centrum van het dorpsleven niet; die waren uitsluitend bestemd voor de eredienst.
Bron: ANP

Trefwoorden

interieur wim meulenkanmp sint bavo pieter saenredam stichting kerkelijk kunstbezit nederland kerk

1	Finalisten presenteren ontwerp voor Shift Landmark in Rotterdam woensdag, 4 maart
2	Architect Oliver Thill op 55-jarige leeftijd overleden donderdag, 5 maart
3	Nieuwe Hittekaart Woningmarkt 2026 van BPD toont aanhoudende woningdruk dinsdag, 3 maart
4	André Kempe: ‘Het ging Oliver Thill om het geven van betekenis’ vrijdag, 6 maart
5	BureauVanEig ontwerpt sluishuisje bij oudste sluis binnenstad 's-Hertogenbosch woensdag, 4 maart

Gerelateerde nieuwsberichten

Kerk heeft mooiste interieur Haarlemmermeer

25 juni 2007

Boek biedt diepgaand inzicht in (bouw)geschiedenis St.-Bavokerk Haarlem

28 september 2021

Andere nieuwsberichten

Martin Tenpierik pleit bij intreerede TU Delft voor gebouwen die met klimaat meebewegen

1 uur geleden

In de intreerede van Martin Tenpierik als professor bouwfysica aan de TU Delft, Faculteit Bouwkunde stonden de noodzaak en kansen van klimaatresponsieve gebouwen centraal.

Cepezed en RDS Partner ontwerpen gebouwen voor universiteit Greifswald

2 uur geleden

Cepezed is samen met het Duitse RDS Partner geselecteerd voor het ontwerp voor de nieuwe onderkomens voor het instituut voor geografie en geologie en het congres- en mediacentrum van de universiteit van Greifswald.

Alkmaar selecteert VenhoevenCS en Wind voor nieuwbouw Hoornse Vaart

Vandaag, 11:39

Zwem- en sportcomplex Hoornse Vaart in Alkmaar wordt vervangen door een nieuw en groter gebouw.

André Kempe: ‘Het ging Oliver Thill om het geven van betekenis’

6 maart, 7:15

Agelopen maandag is architect Oliver Thill overleden. Zijn compagnon André Kempe gedenkt de man met wie hij al meer dan 35 jaar bevriend was en ruim een kwarteeuw geleden Atelier Kempe Thill oprichtte.