'Saenredam geeft verkeerd beeld interieur kerk'

25 augustus 2008, 11:48

Kerkenschilder Pieter Saenredam geeft een verkeerd beeld van het interieur van protestantse kerken in de zeventiende eeuw. Die kerken waren lang niet zo sober als hij het voorstelt. De wanden waren vaak beschilderd en de kerk hing vol versieringen als rouwborden, schilden en scheepjes.

Dat zegt Wim Meulenkamp, wetenschappelijk medewerker van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit Nederland (SKKN), die honderden interieurs van protestantse kerken heeft onderzocht. Die interieurs zijn voor hem vergelijkbaar met de pronkkamers van grachtenpanden en in kastelen.

Pas in de negentiende eeuw werden de interieurs sober. De witkwast ging over wandschilderingen en andere versieringen gingen de kerk uit. Waarschijnlijk was dat streven naar versobering een reactie op het ontstaan van hervormingsbewegingen als de Afscheiding en het Reveil, die de nadruk legden op de geloofsbeleving.

Saenredam schilderde bijvoorbeeld de Sint Bavo in Haarlem. Het interieur is wit en leeg, maar uit een prent uit dezelfde tijd blijkt dat in de kerk vele rouwborden hingen. Evenmin had de schilder oog voor de zerken op de grond. Vermoedelijk liet de schilder alles weg om de leegte van het gebouw weer te geven.

De protestantse kerk was volgens Meulenkamp in de zeventiende en achttiende eeuw het centrum van het stads- en dorpsleven. Mensen ontmoetten er elkaar, wandelden er rond met hun hond en onderhandelden er. De brandweer moest naar de kerk om de brandspuit te halen. Iedereen, ook rooms-katholieken en doopsgezinden, werd er begraven.

Katholieke kerken hadden die functie van centrum van het dorpsleven niet; die waren uitsluitend bestemd voor de eredienst.
Bron: ANP

Trefwoorden

interieur wim meulenkanmp sint bavo pieter saenredam stichting kerkelijk kunstbezit nederland kerk

1	MVSA Architects en Powerhouse Company ontwerpen dubbele woontoren bij Den Haag Centraal maandag, 30 maart
2	Jan Knikker vertrekt bij MVRDV maandag, 30 maart
3	Een goede parkeerhub is een gebouw dat opgaat in het straatbeeld dinsdag, 31 maart
4	Universiteitscampus Spui in centrum Den Haag in gebruik genomen vrijdag, 27 maart
5	Voorlopig ontwerp cultuurcluster Berlijnplein in Utrecht gepresenteerd vrijdag, 27 maart

Gerelateerde nieuwsberichten

Boek biedt diepgaand inzicht in (bouw)geschiedenis St.-Bavokerk Haarlem

28 september 2021

Kerk heeft mooiste interieur Haarlemmermeer

25 juni 2007

Andere nieuwsberichten

Dag van de Ontwerpkracht geïnspireerd op pioniersgeest jubilerend Almere

10 minuten geleden

De Dag van de Ontwerpkracht vindt dit jaar plaats in Almere. Het thema van deze dag voor ruimtelijke professionals is ‘Pionieren 2.0 – ontwerpen aan een houdbare toekomst’.

Inschrijving voor Dutch Daylight Award 2026 geopend

1 uur geleden

Net als de vorige keer worden er prijzen uitgereikt in de categorieën groter dan duizend vierkante meter en gebouwen kleiner dan de genoemde maat. Ook is er voor de tweede keer een speciale Student Daylight Award.

Parkeergebouw met dynamische lamellengevel voor Brussels Airport

Gisteren, 11:18

Bij Brussels Aiport is een nieuw parkeergebouw naar ontwerp van Gortemaker Algra Feenstra architects opgeleverd. In het acht verdiepingen tellende gebouw is plek voor 2.500 auto’s voor luchthavenpersoneel en de autoverhuurbedrijven.