'Saenredam geeft verkeerd beeld interieur kerk'

25 augustus 2008, 11:48

Kerkenschilder Pieter Saenredam geeft een verkeerd beeld van het interieur van protestantse kerken in de zeventiende eeuw. Die kerken waren lang niet zo sober als hij het voorstelt. De wanden waren vaak beschilderd en de kerk hing vol versieringen als rouwborden, schilden en scheepjes.

Dat zegt Wim Meulenkamp, wetenschappelijk medewerker van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit Nederland (SKKN), die honderden interieurs van protestantse kerken heeft onderzocht. Die interieurs zijn voor hem vergelijkbaar met de pronkkamers van grachtenpanden en in kastelen.

Pas in de negentiende eeuw werden de interieurs sober. De witkwast ging over wandschilderingen en andere versieringen gingen de kerk uit. Waarschijnlijk was dat streven naar versobering een reactie op het ontstaan van hervormingsbewegingen als de Afscheiding en het Reveil, die de nadruk legden op de geloofsbeleving.

Saenredam schilderde bijvoorbeeld de Sint Bavo in Haarlem. Het interieur is wit en leeg, maar uit een prent uit dezelfde tijd blijkt dat in de kerk vele rouwborden hingen. Evenmin had de schilder oog voor de zerken op de grond. Vermoedelijk liet de schilder alles weg om de leegte van het gebouw weer te geven.

De protestantse kerk was volgens Meulenkamp in de zeventiende en achttiende eeuw het centrum van het stads- en dorpsleven. Mensen ontmoetten er elkaar, wandelden er rond met hun hond en onderhandelden er. De brandweer moest naar de kerk om de brandspuit te halen. Iedereen, ook rooms-katholieken en doopsgezinden, werd er begraven.

Katholieke kerken hadden die functie van centrum van het dorpsleven niet; die waren uitsluitend bestemd voor de eredienst.
Bron: ANP

Trefwoorden

interieur wim meulenkanmp sint bavo pieter saenredam stichting kerkelijk kunstbezit nederland kerk

1	Amsterdam schrijft internationale architectenprijsvraag uit voor Nationaal Slavernijmuseum donderdag, 12 februari
2	Ontsluitingen spelen centrale rol binnen woonblok Hibi in Amstelkwartier woensdag, 11 februari
3	DELVA en De Ceuvel presenteren toekomstplan voor terrein van de Ceuvel Volharding dinsdag, 10 februari
4	Realisatie houtbouw The Ark in woonwijk Overhoeks van start dinsdag, 10 februari
5	Nieuw handboek bundelt versnipperde kennis over houtbouw dinsdag, 10 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Kerk heeft mooiste interieur Haarlemmermeer

25 juni 2007

Boek biedt diepgaand inzicht in (bouw)geschiedenis St.-Bavokerk Haarlem

28 september 2021

Andere nieuwsberichten

Gerestaureerd Tramhuis op Eendrachtsplein fungeert nu als kiosk voor stadswandelingen

Gisteren, 16:36

Bureau Polderman en Studio Robert van Oosterom hebben het monumentale gebouwtje in Rotterdam op basis van een foto 1931 gerestaureerd.

Team Tonbo pakt door met House in the Fields

Gisteren, 15:45

Na 15 jaar gewerkt te hebben onder de naam RV Architectuur gaat het bureau verder als Team Tonbo. Het nieuwe project House in the Fields zet de verandering luister bij.

Haskoning en VenhoevenCS aan de slag met vernieuwing station Amsterdam Lelylaan

Gisteren, 14:46

De combinatie Haskoning en VenhoevenCS architecture+urbanism gaat het ontwerp maken voor de vernieuwing van station Amsterdam Lelylaan en de directe omgeving.

Van Hoogevest verbouwt Utrechtse Janskerk tot onderwijslocatie universiteit

Gisteren, 11:48

De Janskerk wordt momenteel verbouwd tot een onderwijslocatie van de Protestantse Theologische Universiteit. De kerk behoudt zijn religieuze functie, maar wordt tevens het onderkomen van colleges, studie en overleg van de genoemde universiteit.