Copyright: KAN Metabolisme ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Biobaseload Zuid-Holland ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Gasontvangststation ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Logistiek Park Moerdijk ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Waterplein ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: KAN Metabolisme ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Biobaseload Zuid-Holland ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Gasontvangststation ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Logistiek Park Moerdijk ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Waterplein ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)
Copyright: Klavertje 4 Venlo ( Studio Marco Vermeulen)

Studio Marco Vermeulen: “Kringlopen zijn ruimtelijk”

17 juni 2013, 10:35
Bedrijventerreinen, deltagebieden, waterpleinen, energiecentrales – dat is het schaalniveau waarop
Studio Marco Vermeulen opereert. Op dat schaalniveau sluit het bureau kringlopen van allerlei aard: energie, warmte, CO2, enzovoorts.
Tekst Kirsten Hannema

“De manier waarop we omgaan met duurzaamheid doet me soms denken aan de science fiction
verhalen van Jules Verne of aan de imaginaire vliegtuigen van de Belgische kunstenaar Panamarenko” zegt architect Marco Vermeulen. “Het is duidelijk dat we die ecologische bijdrage willen gaan leveren, maar we zijn zó bezig er uitdrukking aan te geven dat we soms vergeten na te gaan of het ook werkt. Als er maar ergens een helofytenfilter ligt of een groen dak, dan gaat het goed –
dat lijkt de gedachte. De grote uitdaging voor de toekomst is om doeltreffende maatregelen te nemen op het schaalniveau waar dat het meest effectief is.”

Een hoger schaalniveau
Een voorbeeld: slimme, ondergrondse koppelingen tussen gebieden waar een overschot aan warmte is (de petrochemische industrie) en gebieden waar warmte nodig is (glastuinbouw en steden). In combinatie met geothermie kan daarmee aan een ‘smart thermal grid’ worden gebouwd dat in de gehele warmtebehoefte van Zuid-Holland voorziet. Dat is wat Studio Marco Vermeulen onder anderen heeft voorgesteld in het perspectief Biobaseload 2050 voor de provincie Zuid-Holland, een toekomstvisie waarin de hele provincie ‘draait’ op duurzame energie.

Een ander voorbeeld: het Logistiek Park Moerdijk bij Zevenbergen, een project waar Vermeulen sinds 2010 aan werkt. “We voorzien daar onder meer de 100 hectare aan dakoppervlak van pv-cellen. Maar wat bleek?
Het ontkoppelen van auto- en vrachtverkeer in gescheiden systemen levert verreweg de meeste winst op. Elke keer dat een vrachtauto moet stoppen voor een auto en weer optrekt kost namelijk een liter diesel. Daar kan geen groen dak tegenop.”

Het sluiten van kringlopen
Met deze twee voorbeelden is meteen duidelijk op welk schaalniveau Studio Marco Vermeulen opereert: bedrijventerreinen, deltagebieden, waterpleinen, energiecentrales. Het zijn niet altijd de meest sexy opgaven, erkent Vermeulen. Maar het zijn precies die opgaven die hem ertoe hebben aangezet om zich te specialiseren op het gebied van duurzaamheid.

Het maken van een masterplan voor Greenport Venlo was in 2009 de eerste opdracht voor het bureau waarbij het sluiten van kringlopen op het gebied van water, energie en reststoffen centraal stond. Een werkgebied van 5000 hectare. Juist door die enorme omvang, en Venlo’s ambitie om het volgens het C2C-principe te ontwikkelen, lagen er substantiële kansen.

“Een ontwerp moet meer zijn dan een optelsom van ‘groene’
maatregelen of een schema van kringlopen”, legt Vermeulen uit. “Het gaat om de vraag wat de ruimtelijke consequenties zijn. Wij zijn op zoek gegaan naar een nieuwe stedenbouwkundige typologie die de beoogde kringlopen kan accommoderen. Het klaverblad is niet zomaar een symbool. De vorm zorgt ervoor dat het landschap diep tussen de gebouwen door kan dringen. Dat het regenwater van de daken optimaal in de grond infiltreert. Dat in de clusters van de ‘klaverblaadjes’ samenwerkingsverbanden kunnen groeien...”
Marco Vermeulen durft groot te denken; hoe moeten we anders grip krijgen op het tekort aan energie en grondstoffen? Hij fantaseert zelfs over een hele nieuwe vorm van planologie, waarbij de kringlopen van industriegebieden, steden, natuur en energievoorzieningen strategisch met elkaar verbonden, gemixt of van elkaar gescheiden worden.

Verleiding
Dit alles betekent echter niet dat Vermeulen nooit nadenkt over ‘mooie dingen maken’. “Ik realiseer me terdege dat verleidingskracht nodig is om iets voor elkaar te krijgen als architect.” Het meest trots is hij wat dat betreft op zijn ontwerp voor een gasontvangststation bij het Brabantse Dinteloord, een glastuinbouwgebied in ontwikkeling. Als het gebied vol is, zal er per uur 35.000 m3
aardgas door het station stromen; dat is wat 18 gezinnen in een jaar verbruiken.

Maar de bedoeling is dat de biovergister die recentelijk is gebouwd in de toekomst biogas gaat leveren via het gasontvangststation. “Dat gegeven hebben we in het gevelpaneel van het gebouwtje verbeeld. Op het paneel staat de chemische code voor aardgas – dat is de ‘oude’ fossiele wereld. Maar het paneel zelf is gemaakt van biobased materiaal – de belofte voor de toekomst. Het station staat symbool voor een transitie die niet alleen over energie maar ook over grondstoffen gaat.

Het mooiste vind ik de reacties van de omringende bedrijven. Zo wil ook de nabijgelegen Suikerunie zich gaan toeleggen op het maken van bouwproducten uit plantaardig restmateriaal. In al zijn bescheidenheid heeft dit project een positieve impuls gegeven aan de hele ontwikkeling.”

Andere nieuwsberichten

Gevels van winkelblok aan de Lijnbaan vernieuwd

Vandaag, 16:34

Video: designer Christian Zanzotti ontwerpt electrische scooter voor start-up uit Berlijn

Vandaag, 11:36

Opnieuw tegenvaller voor bouwers nieuwe zeesluis

Gisteren, 16:21

Buitenring Parkstad Limburg bezit 39 kunstwerken van ipv Delft

Gisteren, 13:18

Steeds meer daklozen, geen daklozencamping in Vondelpark

Vandaag, 11:21

'Jan Modaal kan meeste huizen niet betalen'

Vandaag, 11:05

Zaltbommel vreest gevolgen bodemdaling door gaswinning

Gisteren, 14:24

BAM en Boskalis onderuit op Damrak

Gisteren, 11:24

Delen middeleeuwse stadsmuur Utrecht blootgelegd

21 augustus, 5:26

Kawneer: Woning R is een samenwerking om innovatieve oplossingen te zoeken

21 augustus, 11:45
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
HMB profit locks & tools
Performance in Lighting
Sempergreen
EeStairs | trappen en balustrades
Aluprof Nederland BV
Intal BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
Eternit
KONE Liften en Roltrappen en Deursystemen
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
3M NEDERLAND BV
Zoontjens
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Van Bruchem Staircases
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Giersiepen GmbH & Co. KG
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica
Holonite B.V.
Bolidt Kunststoftoepassing B.V.
OWA Benelux BV
Serge Ferrari
Tata Steel's Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan