Copyright: Herman Hertzberger. grafie Hans van den Bogaard
Eduardo Souto de Moura
Copyright: grafie Neues Museum
Copyright: André Kempe (links) en Oliver Thill. grafie Architectenwerk
Copyright: Gebouw X. grafie Menno Emmink
Copyright: Joan Busquets. grafie Max Sparreboom
Frame, locatie Almere, Europan 11
Copyright: Nanne de Ru. grafie Milan Vermeulen
Copyright: Interieur De Zwarte Parel. grafie Frank Hanswijk
Copyright: grafie Gouden Piramide
Van kantine tot uitvaartcentrum, BNI-prijs
Perspective 24: brillenwinkel, BNI-prijs
Copyright: Herman Hertzberger. grafie Hans van den Bogaard
Eduardo Souto de Moura
Copyright: grafie Neues Museum
Copyright: André Kempe (links) en Oliver Thill. grafie Architectenwerk
Copyright: Gebouw X. grafie Menno Emmink
Copyright: Joan Busquets. grafie Max Sparreboom
Frame, locatie Almere, Europan 11
Copyright: Nanne de Ru. grafie Milan Vermeulen
Copyright: Interieur De Zwarte Parel. grafie Frank Hanswijk
Copyright: grafie Gouden Piramide
Van kantine tot uitvaartcentrum, BNI-prijs
Perspective 24: brillenwinkel, BNI-prijs

2011: De belangrijkste prijzen

23 december 2011, 10:19
Ook in 2011 werden er weer diverse architectuurprijzen uitgereikt. Zo werd voor het eerst sinds 2004 de prestigieuze Gold Medal van het RIBA weer uitgereikt aan een Nederlandse architect. Een overzicht van de belangrijkste prijzen van het afgelopen jaar.

Tekst Roel Griffioen

Het hoogtepunt voor Nederlandse architectuurliefhebbers was waarschijnlijk dat Herman Hertzberger begin december de prestigieuze Royal Gold Medal van het Royal Institute of British Architects (RIBA) ontving. De Gold Medal van het RIBA wordt na de Pritzker Prize beschouwd als de belangrijkste persoonlijke onderscheiding in de architectuur. Hertzberger werd geroemd om de stempel die hij op de architectuur van de twintigste eeuw heeft gedrukt. Daarnaast prees de jury de wijze waarop de Nederlander in verweer was gekomen tegen het functionalisme, de dominante stroming in de jaren vijftig en zestig. “Hertzberger gelooft niet dat de zuivere functie van het gebouw de totale oplossing voor het gebruik van de ruimte bepaalt,” schreef de jury. “Het is een raamwerk dat zijn gebruikers in staat stelt te interpreteren en bepalen hoe ze het bewonen.”

Alleen al vanwege zijn leeftijd (79) en staat van dienst is Hertzberger een éminence grise in de Nederlandse architectuur. Dat betekent niet dat hij ook maar iets van zijn scherpte en engagement heeft verloren, zo bewees hij in een interview met Architectenweb. Lees het interview hier.

De Prijs der Prijzen ging dit jaar naar Eduardo Souto de Moura. Hij was in maart de enigszins verrassende winnaar van de Pritzker Prize 2011. “De afgelopen drie decennia heeft Souto de Moura een oeuvre opgebouwd dat bij onze tijd past, maar waarin ook de echo van architectonische tradities weerklinkt”, zegt Thomas J. Pritzker, voorzitter van de Hyatt Foundation, de organisatie die de prijs uitreikt. Souto de Moura is de tweede Portugese architect die de Pritzker Prize ontvangt. De eerste was Alvaro Siza (1992), bij wie hij als student vijf jaar heeft gewerkt.

De Mies van der Rohe award ging naar het Neues Museum in Berlijn. Het museumgebouw bestaat uit een combinatie van nieuwe en oorspronkelijke onderdelen. De sporen van het gebruik van het oorspronkelijk gebouw zijn intact gelaten. De jury waardeerde het door David Chipperfield ontworpen museum als ‘een belangrijk statement van een hedendaagse architecturale ingreep dat bijdraagt aan het hergebruik van ons erfgoed’.

Nederland
Ook in Nederland werden er deze winter een aantal prijzen uitgereikt. Halverwege december werd Atelier Kempe Thill gekozen als Architect van het Jaar 2011. De jury noemde het ‘professionele ondernemerschap’ van het bureau als voorbeeld voor de gehele Nederlandse architectenbranche. Faro Architecten won in de categorie Large, Atelier Kempe Thill schreef ook de categorie Medium op zijn naam en Zecc Architecten werd als winnaar van de categorie Small gekozen. NEXT architects sleepte de Architectenweb Publieksprijs in de wacht. Het bureau eindigde met precies één procentpunt voorsprong op FARO architecten als eerste in de poll.

Gebouw X in Zwolle, ontworpen door Broekbakema, werd tot BNA Gebouw van het Jaar 2011 gekroond. Het onderkomen voor de faculteiten Journalistiek en Economie van Hogeschool Windesheim dankt zijn naam aan het gevelpatroon van de drieduizend driehoekige ruiten die voor een X-patroon op de gevel zorgen. De jury vertelde grote bewondering te hebben voor ‘de uitzonderlijke prestatie van het gebouw op alle niveaus. Een voorbeeld voor iedereen die met het vak bezig is, en het omrijden waard.’

In november werd bekend dat Adriaan Geuze van West 8 de Oeuvreprijs van het Fonds BKVB in ontvangst mag nemen. Met zijn bureau ontwierp hij volgens de jury een groot aantal ‘spraakmakende’ projecten, waaronder het Máximapark in Utrecht, Madrid RIO en het masterplan voor Governor's Island in New York. De uitreiking vindt op 2 februari 2012 plaats in de Amsterdamse Stadsschouwburg.

De Spaanse architect en stedenbouwkundige Joan Busquets ontving in dezelfde maand de Erasmusprijs 2011. Busquets kreeg de prijs ‘vanwege zijn indrukwekkend veelzijdige oeuvre op het gebied van stadsplanning'. Bij zijn ontwerpen in een steeds dichter bewoonde wereld stelt hij de maatschappelijke zaak op de eerste plaats, aldus de Stichting Praemium Erasmianum, die de prijs jaarlijks toekent.

Jonge ontwerpers-prijzen
In december werden de prijzen vergeven van Europan 11, de tweejaarlijkse Europese ideeënprijsvraag voor jonge ruimtelijke ontwerpers. De Nederlandse editie kende zes ontwerplocaties. De eerste prijs voor de locatie Almere is naar de Rus Timur Shabaev gegaan, met zijn ontwerp Frame. De prijs voor de locatie Amsterdam ging naar de Duitse Sara Reichwein, die het ontwerp I Amstel 3 inzond. Voor de locatie Capelle aan den IJssel werd Polder Salad bekroond, een inzending van het Nederlands/Britse team Elena Chevtchenko, Ken Thompson en Andrew Kitching.

De inzending Composition IX, Opus 18 leverde de Pool Daniel Zarhy de eerste prijs voor de locatie Eindhoven. In Leeuwarden werd de eerste prijs toegekend aan de inzending nieuwaTERGarden (new water garden) van een volledig Spaans team. De groep bestaat uit Francisco Javier Castellano Pulido, Tomás Garcia Piriz, Luis Miguel Ruiz Avilés, Paloma Baquero Masats en Juan Antonio Serrano Garcia. Als beste inzending voor de locatie Deventer werd Planting Havenkwartier van de Nederlandse combinatie Erwin Schot, Bas Meijerman, Eloi Koster en Elmar Hammers beoordeeld.

Het jonge architectenbureau S!MPL werd tijdens de BNA Jonge Architectendag tot winnaar uitgeroepen van de BNA Architectenweb Dragons’ Den. Hun voorstel ‘Create Your City’ heeft volgens de jury 'de potentie om een brug te slaan tussen de behoeften van bewoners en bedrijven en de ontwerpende en ontwikkelende partijen'.

Nanne de Ru nam in oktober de Rotterdam-Maaskantprijs voor Jonge Architecten 2011 in ontvangst. De ceremonie ging gepaard met de uitreiking van zijn boek ‘Ouvertures - The First Six Years of Powerhouse Company’. Al in maart was bekendgemaakt dat de prijs voor architecten onder de 35 jaar naar de oprichter van Powerhouse Company ging.

Een plan om de voormalige luchthaven Tempelhof te transformeren tot voedselcentrum van Berlijn is bekroond met de eerste prijs van Archiprix 2011. De onderscheiding is toegekend aan Jan Martijn Eekhof, afgestudeerd aan de opleiding stedenbouw van de Academie van Bouwkunst Amsterdam. De plantage van Berlijn voorziet in een structuur van ‘poreuze’ bouwblokken met collectieve tuinen, die de schakel vormt tussen de bestaande stad en een weids productielandschap dat ook als park gebruikt wordt.

Interieurprijzen
Woonhuis de Zwarte Parel, door Studio Rolf.fr en Zecc Architecten, sleepte dit jaar meerdere prijzen in de wacht. Het project, een zwaar verbouwd klushuis in Rotterdam, won in november de Lensvelt de Architect Interieurprijs 2011. De jury zei ‘getroffen’ te zijn door de vormgeving van het interieur, dat ‘met weinig geld knap is gemaakt’. Eerder won het huis de publieksprijs van de Dutch Design Week 2011 en werd het gekozen als regiowinnaar Delta van de prijs BNA Gebouw van het Jaar.

De BNI-prijs had dit jaar maar liefst twee winnaars. Thomas Heyer van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag won met het ontwerp ‘Van kantine tot uitvaartcentrum’. De jury waardeerde zijn ontwerp als ‘een mooi drama, een beleving die je emotie raakt’. Desmond Ninaber van Eijben van AKV | St. Joost in Breda maakte het ontwerp Perspective 24: brillenwinkel. De jury vond dit ontwerp getuigen van een consequent en esthetisch interieurplan.

De woonwijk op het voormalige terrein van Van Gend & Loos, het Funen, werd onderscheiden met de Gouden Piramide. De woonblokken in de wijk zijn door negen verschillende architecten ontworpen. Opdrachtgever Heijmans Vastgoed en de gemeente Amsterdam werden door de jury geprezen om hun inzet voor het gebied. De inschrijvingen voor de Gouden Piramide 2012 zijn inmiddels geopend.

Een team onder leiding van hoofdontwerpers Joep van der Veen en Tom Bokkers wonnen met het plan ‘Kettingreactie- Parelketting rond een rijk stedelijk mozaïek’ de Ymere NAi Prijs 2011. De derde editie van de prijsvraag, New Harloheim genaamd, stond in het teken van Haarlem-Oost. "Het team heeft oog gehad voor de plaats van het plangebied in de wijdere omgeving en voor het karakter van de regio. Het regelt niet meer dan nodig is. Er blijft ruimte voor de toekomst door het achterwege laten van de gebruikelijke opsplitsing van woonmilieus.”, zo staat in het juryrapport.

Andere nieuwsberichten

Duurzame bruggen voor Floriadeterrein als onderdeel ‘Bruggencampus’

38 minuten geleden

cepezed realiseert natuurinclusieve nieuwbouw op campus TU Delft

Gisteren, 17:56

Nieuw multifunctioneel complex langs A10 Zuidas

Gisteren, 16:29

Gmp wint competitie voor modernisering staatsbibliotheek in Berlijn

Gisteren, 15:47

Universiteit Utrecht steekt 800 miljoen in eigen gebouwen

2 uur geleden

Amsterdam wil fors meer wooncoöperaties

Gisteren, 09:48

'Utrecht meest lawaaiige gemeente van Nederland'

Gisteren, 09:29

Grafisch ontwerper Wim Crouwel (90) overleden

20 september, 3:12

Nederlanders minder tevreden over hun woning

20 september, 9:44

110 miljoen dollar voor renovatie Central Park

19 september, 9:48
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
HMB profit locks & tools
Performance in Lighting
Sempergreen
EeStairs | trappen en balustrades
Aluprof Nederland BV
Intal BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
Eternit
KONE Liften en Roltrappen en Deursystemen
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
3M NEDERLAND BV
Zoontjens
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Van Bruchem Staircases
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederlands B.V.
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica
Holonite B.V.
Bolidt Kunststoftoepassing B.V.
OWA Benelux BV
Serge Ferrari
Tata Steel's Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan