Dudok vreesde sloop Utrechtse schouwburg

5 januari 2011, 10:42

Willem Marinus Dudok vreesde dat de door hem ontworpen Stadsschouwburg van Utrecht nog voor de opening in 1941 gesloopt zou worden. Ook ontving de befaamde architect dreigbrieven van nationaalsocialisten die het moderne ontwerp bepaald niet zagen zitten.

Dat meldt het NOS Journaal op basis van een dossier uit het Nationaal Archief, dat net als andere stukken op 1 januari openbaar is gemaakt. Het laat zich volgens de nieuwsdienst lezen als ‘een spannend hoofdstuk uit de geschiedenis van de architectuur in oorlogstijd’.

De bouw van de Stadsschouwburg was in 1937 begonnen en zou in 1941 worden voltooid. Het ontwerp voldeed niet bepaald aan het nationaalsocialistische ideaalbeeld dat op een meer klassieke leest was geschoeid. Zo verfoeide de leiding van de NSB het ontwerp omdat het ‘niet volksch’ zou zijn.

Dudok ontving daarnaast verschillende anonieme brieven, waarin werd gedreigd dat hij zijn praktijk zou moeten stoppen en zelfs in de gevangenis zou belanden.“Tegen de opening werd de stemming zo vijandig, dat het gebouw in zijn vrije gebruik en zelfs in zijn bestaan werd bedreigd. ‘Sluiten of slopen', luidde het parool”, schrijft de architect.

Het gevonden dossier is, bijna pijnlijk ironisch, een weerwoord van Dudok aan de Ereraad waarvoor hij in mei 1946 moest verschijnen. Hij was door het dagelijks bestuur van de Bond van Nederlandse Architecten aangeklaagd, volgens de NOS omdat hij in de ogen van zijn vakbroeders ‘op zijn minst Duitsgezind’ zou zijn geweest.

Dudok werd gezuiverd van alle blaam. De Utrechtse Stadsschouwburg staat inmiddels tientallen jaren op de monumentenlijst.

Trefwoorden

utrecht willem marinus dudok schouwburg

1	Ontwerp voor eerste torens Rijnhaven in Rotterdam onthuld maandag, 7 september
2	Nominaties Kantoorgebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 9 september
3	Korteknie Stuhlmacher herbestemt, herorganiseert en verbindt Huis73 maandag, 7 september
4	V8 architects ontwerpt gebouw met sociale woningen in Max Euwe Kwartier maandag, 7 september
5	Bridge of Mountains door NEXT Architects vormt verhoogde route over wisselend landschap maandag, 7 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Muur van Mussert krijgt status rijksmonument

27 februari 2018

Digitale catalogus van oeuvre Dudok online

4 januari 2017

Schouwburg Utrecht dicht voor verbouwing

14 april 2014

Van Hoogevest wint opdracht Stadsschouwburg

22 augustus 2011

Schouwburg XL in Leidsche Rijn Centrum

14 januari 2010

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Nieuwe expertengroep voor Vlaams Bouwmeester benoemd

3 uur geleden

De komende vijf jaar zullen Sofie De Caigny, Joachim Declerck, Filip De Rynck en Sofie Verstraete het bouwmeesterschap van de vorig jaar aangetreden Veronique Claessens ondersteunen.

Mobiele speelinstallatie voor kinderen met en zonder beperking

Vandaag, 11:46

Op zaterdag 26 september opent op het Berlijnplein in Utrecht een mobiele speelinstallatie waar kinderen met en zonder beperking in kunnen spelen.

Woonwerkgebouw van Hoogte 2 Architecten in Arnhemse wijk Coehoorn is gereed

Vandaag, 09:30

Het gebouw werd ontworpen en gebouwd voor de CPO-groep Cohousing Arnhem.

Nederlands getint team brengt verwoeste WTC-torens terug in New Yorkse skyline

Gisteren, 14:37

Vrijdag is het precies 25 jaar geleden dat de terroristische aanslagen op het WTC in New York plaatsvonden. Ter herdenking hiervan stegen woensdag 2.977 lichten op boven de haven van Manhattan, één voor ieder dodelijk slachtoffer.

Leefbaar Rotterdam: stel collectie Boijmans tijdelijk tentoon in Schielandshuis

Vandaag, 12:29

Museum Boijmans van Beuningen is sinds 2019 gesloten voor een renovatie en gaat niet voor 2030 weer open voor het publiek.

Houten kap van Torentje op Binnenhof bijna 480 jaar oud

Vandaag, 10:22

Het hout is afkomstig van bomen uit Zuid-Zweden die in de herfst van 1546 of de winter van 1546/’47 zijn gekapt.

Zorgen in Staten Utrecht over uitblijven geld voor Rijnenburglijn

Gisteren, 13:33

Meerdere partijen in de Provinciale Staten van Utrecht betwijfelen of het plan voor de bouw van 25.000 woningen in de polder Rijnenburg in de huidige vorm kan doorgaan.