Aanbestedingen ontwerpteams rukken op

12 april 2010, 12:02
Opdrachten voor architectendiensten worden in toenemende mate aanbesteed in ontwerpteamverband. In het eerste kwartaal van 2009 gold dat slechts voor een enkele aanbesteding; in het eerste kwartaal van 2010 gaat het om 35%. Daarbij valt de groei van het aantal aanbestedingen van integrale opdrachten (DB-DBFMO) op.

In het eerste kwartaal van 2010, waarin de wisseling van de gemeenteraden heeft plaatsgevonden, is het aantal aanbestedingen van architectuuropdrachten gedaald ten opzichte van een jaar geleden (44 tegenover 53 aanbestedingen). Dat constateert Steunpunt Architectuuropdrachten en Ontwerpwedstrijden naar aanleiding van haar ervaringen in het eerste kwartaal van dit jaar.

Het aantal aanbestede architectendiensten is nagenoeg gehalveerd (23 tegenover 41) ten opzichte van 2009. Bekeken vanaf de inwerkingtreding van het BAO lijkt het aantal in het eerste kwartaal min of meer stabiel, met 2009 als ‘uitschieter’. Het aantal ontwikkelopdrachten met ontwerpcomponent is bijna verdubbeld (21 tegenover 12) ten opzichte van 2009. Ook over een langere periode is sprake van een opgaande lijn.

Lagere eisen
De hoogte van de omzeteis is in het eerste kwartaal van 2010 aanzienlijk gedaald. Met name de gemiddelde omzeteis van € 641.304 bij aanbestedingen voor architectendiensten ligt significant lager dan de gemiddelden die het Steunpunt Architectuuropdrachten in 2009 vastgesteld heeft. In het eerste kwartaal van 2010 zijn omzeteisen boven de € 750.000 eerder uitzondering dan regel.

Dat wil niet zeggen dat alle problemen opgelost zijn. Het mededingingbevorderende effect van lagere omzeteisen werd in meerdere gevallen ongedaan gemaakt door (bereidheidverklaringen tot het verstrekken van) bankgaranties, fors verhoogde beroepsaansprakelijkheidsverzekeringen. In een enkel geval werd een omvang van de orderportefeuille van het lopende jaar van ten minste € 1,5 miljoen geëist.

Ontwerpteams
Ruim een derde van de aanbestedingen van architectendiensten heeft betrekking op ontwerpteams (35%). De wenselijkheid van het aanbesteden van ontwerpteams is al enige tijd actueel. Voorstanders wijzen op de ongewenste ‘gedwongen huwelijken’, waarbij architecten na opdrachtverlening gekoppeld worden aan door de opdrachtgever geselecteerde overige adviseurs. Aanmelding in ontwerpteamverband stelt architecten in staat samenwerking te zoeken met door hen geprefereerde adviseurs. Bovendien hoeft de opdrachtgever slechts één selectieprocedure te doorlopen voor alle (ontwerpende) adviseurs.

Tegenstanders wijzen erop dat een team zo goed is als zijn zwakste schakel. Het kan gebeuren dat de beste architect niet geselecteerd kan worden, omdat hij of zij zich verbonden heeft met minder geschikte adviseurs. Daarom splitst de Rijksgebouwendienst een integrale ontwerpopdracht meestal uit in meerdere percelen, zodat per perceel de beste adviseur geselecteerd kan worden.

‘Run’ op technische bureaus
In de praktijk leiden strikte regels regelmatig tot problemen bij het aanbesteden van een ontwerpteam. Zo wordt vaak het beginsel gehanteerd dat iedere gegadigde zich slechts één maal mag aanmelden. Er zijn echter nauwelijks bureaus die beschikken over alle benodigde disciplines voor een integrale ontwerpopdracht.

Dit betekent dat zij een samenwerkingsverband moeten aangaan of gebruik moeten maken van onderaanneming. Echter, er zijn veel meer geschikte architectenbureaus dan technische adviseurs die een grote, complexe opdracht aankunnen. Het gevolg is een ‘run’ op geschikte technische adviseurs door architecten die aan een aanbesteding mee willen doen. Dit bevordert het samenwerkingsklimaat niet en zet architectenbureaus die slechts een dag na publicatie kennis van de opdracht nemen, vaak effectief buitenspel.

Technische bureaus vaker laten inschrijven
Steunpunt Architectuuropdrachten & Ontwerpwedstrijden stelt daarom dat er veel voor te zeggen is om het algemene beginsel, dat een gegadigde zich slechts één maal mag aanmelden, aan te passen voor het aanbesteden van ontwerpteams. Wanneer technische adviseurs samen mogen werken met meerdere architecten, kunnen meerdere architecten zich kwalificeren waardoor de marktwerking per saldo vergroot wordt. Uiteraard mag een architectenbureau zich wel eenmaal aanmelden.

Een andere praktisch alternatief zou zijn in eerste instantie uitsluitend architecten te selecteren die pas in het kader van hun inschrijving een ontwerpteam hoeven te presenteren. Uitsluiting van onderaanneming (wettelijk niet toegestaan) en het limiteren van het aantal deelnemers binnen een samenwerkingsverband (bij voorbeeld maximaal 3 ondernemingen terwijl het ontwerpteam over 9 disciplines moet beschikken) leidt vaak ook tot problemen.

KOMPAS light
De handleiding KOMPAS light werd onder grote publieke belangstelling gepresenteerd op de 2e EU Aanbestedingendag op 3 december 2009 te Amersfoort. Vanaf 14 december was KOMPAS light online beschikbaar. In het eerste kwartaal van 2010 zijn er 3 aanbestedingen door 3 verschillende aanbestedende diensten opgezet aan de hand van KOMPAS light.

Andere nieuwsberichten

Manifest van de Scheggen overhandigd aan wethouder

13 december, 5:30

Terrassengebouw markeert entree Leidsche Rijn

13 december, 11:38

Winnaars De Prijzen Amsterdam 2019 bekend

13 december, 10:08

Nieuw algemeen ziekenhuis Curaçao in gebruik genomen

12 december, 5:17

Museum De Lakenhal gedocumenteerd in boek

13 december, 2:20

Kijktip: Jongens van de Bouw

13 december, 12:24

Planbureau: kijk niet alleen naar minder stikstof

13 december, 9:25

Bouwpartijen tekenen verklaring om stikstofuitstoot te reduceren

12 december, 5:03

Prestatieafspraken tussen gemeente en corporaties Rotterdam

12 december, 2:04

Amsterdamse muurschildering Keith Haring gerestaureerd

12 december, 10:53
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
HMB profit locks & tools
Sempergreen
EeStairs | stairs and balustrades
Aluprof Nederland BV
Intal BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
Eternit
KONE Liften en Roltrappen en Deursystemen
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
3M NEDERLAND BV
Zoontjens
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Van Bruchem Staircases
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederlands B.V.
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica
Holonite B.V.
OWA Benelux BV
Serge Ferrari
Tata Steel's Colorcoat®
Mobelli Soft Seating- True Design
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan