Bruggen - Intro

2 januari 2008, 15:09

Strikt genomen is een brug een vaste of beweegbare oeververbinding waarbij water wordt overkluist. Bij kruisende infrastructuur wordt gesproken over een viaduct. In de praktijk worden deze termen wel eens met elkaar verwisseld.

Viaducten en bruggen worden in vakkringen ‘kunstwerken’ genoemd. Dat zijn het vaak ook letterlijk, zowel qua vormgeving als qua bouwtechniek. Het ontwerpen, construeren en uitvoeren van bruggen en viaducten in staal is steeds meer een specialisme geworden. Staal heeft zich bewezen als zeer geschikt materiaal voor grote overspanningen en slanke, aërodynamische constructies. Een directe relatie tussen techniek en vormgeving levert in dat opzicht de beste resultaten. Omdat ontwerp- en uitvoeringsprocessen vaak complex zijn, strekt een ‘integrale’ benadering van de opgave tot aanbeveling. Wanneer ingenieurs, architecten en andere deskundigen op een vroeg moment samenwerken, wordt voorkomen dat vormgeving een sausje over de constructieve elementen wordt. Steeds vaker wordt aan grote (infrastructurele) opgaven in teamverband gewerkt. In grote projecten is vaak brede expertise nodig omdat staal vaak wordt gecombineerd met andere materialen als beton, hout, natuursteen of kunststof, met hun specifieke eigenschappen. Bruggen en viaducten kunnen op diverse wijzen worden ingedeeld, naar wijze van openen en sluiten, naar functie of naar constructie. Zo bestaan er liggerbruggen, balkbruggen, vakwerkbruggen, vierendeelbruggen, boogbruggen, pontonbruggen, vlotbruggen, plaatbruggen, tuibruggen en hangbruggen.

Belangrijke aspecten bij het ontwerp zijn de relatie tussen de overspanning en het type brug, de inpassing van de brug in zijn omgeving, de gekozen constructie en de relatie tussen het effectief verwerken van de krachten.

En hoe goed er ook gerekend wordt, in de praktijk kunnen zich nog altijd verrassingen voordoen. Dat bleek bijvoorbeeld toen de door Ben van Berkel ontworpen Erasmusbrug in Rotterdam vlak na de opening zo heftig resoneerde dat hij moest worden afgesloten voor het verkeer. Het water dat spiraalsgewijs langs de lange tuikabels naar beneden liep bij regenachtig en winderig weer, bleek de massa van de kabels te verhogen, en de amplitude van de trilling van de kabels te vergroten. De brug bleek bij een bepaalde windkracht in resonantie te kunnen worden gebracht door het bewegen van de tuikabels. Deze zijn daarom voorzien van trillingsdempers. Het was de eerste keer dat stalen tuikabels werden bekleed met polyethyleen. Bruggen en viaducten zijn altijd onderdeel van een bepaald soort infrastructuur en hebben daarmee per definitie een functie in het verkeer en vervoer. Door technische ontwikkelingen van voertuigen (zoals light rails en hoge snelheidslijnen) worden aan het ontwerp en uitvoering van de kunstwerken steeds weer nieuwe eisen gesteld.

Overzicht projecten

-Pyloonbrug, Emmen

-Nesciobrug, Amsterdam, (Wilkinson Eyre Architects / Arup, 2005-2007)

-Brug over de Ijssel, UNStudio

-Eilandbrug Kampen, Rijkswaterstaat met van Heeswijk architecten

-Stokkenbrug Purmerend, Jord den Hollander

-Brug over de Traversiner Steg, Zwitserland (Buro Conzett Bronzini Gartmann, 2007)

-Viaduct voor randstad Rail, prinses Beatrixlaan, den Haag (Zwarts en Jansma, 2004-2008)

-Brug over de Zouthaven, Hans van Heeswijk architecten

-Voetgangersbrug Almere, Verburg-Hogendijk Architekten

-Brug HSL, Benthem Crouwel Architekten

1	Singelbloktoren Amsterdam-Noord biedt ook bewoners tussenwoningen overhoeks zicht maandag, 16 februari
2	Leren van Santos dinsdag, 17 februari
3	Gerestaureerd Tramhuis op Eendrachtsplein fungeert nu als kiosk voor stadswandelingen maandag, 16 februari
4	Circulair bouwen vraagt om ‘open’ ontwerpen (1) dinsdag, 17 februari
5	Van Hoogevest verbouwt Utrechtse Janskerk tot onderwijslocatie universiteit maandag, 16 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Muiderbrug getransformeerd tot tuibrug

19 juni 2009

Nieuwe voetgangersbrug van Wilkinson Eyre

20 oktober 2008

President opent langste brug Indonesië

10 juni 2009

Achthonderd meter lange brug Abu Dhabi klaar

25 februari 2011

Nieuwe brug Erasmusgracht maakt nachtrit

14 mei 2010

Brug van Calatrava vaart door Rotterdam

4 mei 2009

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Stijn Poelstra legt hoofdkantoor BIG vast op film

Gisteren, 16:11

In juni vorig jaar heeft fotograaf en filmer Stijn Poelstra het nieuwe hoofdkantoor van BIG in Kopenhagen gefilmd. De video legt op dynamische wijze het gebouw aan de kop van een pier in de wijk Nordhavn vast.

Tosin Oshinowo benoemd tot nieuwe Oosterhoff Visiting Professor TU Delft

Gisteren, 14:44

De internationaal geroemde architect en ontwerper Tosin Oshinowo is benoemd tot Oosterhoff Visiting Professor aan de TU Delft.

Team geselecteerd voor modernisering gevangeniscomplex Norgerhaven in Veenhuizen

Gisteren, 13:38

Een samenwerkingsverband met cepezed, VB erfgoed & architectuur, Spie en Haskoning gaat het monumentale gevangeniscomplex Norgerhaven in Veenhuizen moderniseren.

Inschrijving Rietveldprijs 2026 van start

Gisteren, 12:30

In 2026 wordt voor de negentiende keer de Rietveldprijs uitgereikt. Projecten voor de Utrechtse architectuurprijs kunnen sinds vrijdag worden aangemeld.