Bakstenen zijn stenen gemaakt van gebakken klei, die worden gebruikt als bouwmateriaal. Ze worden toegepast voor gevels, binnenmetselwerk of voor bestrating.

Bakstenen zijn als bouwmateriaal al zeer oud. Ze werden al door de Mesopotamiërs gebruikt. Doordat in Nederland van nature veel klei en maar weinig natuursteen te vinden is, zijn bakstenen hier van oudsher populair. Vroeger werden bakstenen gezien als een luxueus materiaal in vergelijking met lemen wanden. Tegenwoordig worden bakstenen juist gezien als eerlijk, spaarzaam en Hollands.
 
techniek
De kleur en eigenschappen van een baksteen zijn afhankelijk van het soort klei dat gebuikt is. Massieve bakstenen worden ook wel volle bakstenen genoemd. Er zijn ook geperforeerde bakstenen verkrijgbaar. Bakstenen zijn in vele verschillende afmetingen te krijgen. De meest gebruikte grootte is het Waalformaat.
Er zijn verschillende manieren om bakstenen te produceren. Stenen die met behulp van mallen worden geproduceerd heten vormbakstenen. Strengpersstenen worden geproduceerd met een zogenaamde strengpers.











voeg
Traditioneel worden muren gemaakt van bakstenen die samen gehouden worden door een voeg van tien tot twaalf millimeter mortel. Tegenwoordig is het gebruikelijk deze voegen te kleuren. Het is echter ook mogelijk bakstenen direct op elkaar te lijmen, waardoor geen voegen nodig zijn. Dit stelt wel eisen aan de oppervlaktestructuur van de bakstenen.
Bakstenen kunnen op verschillende manieren worden gestapeld, waardoor er verschillende patronen ontstaan: de zogenaamde metselverbanden. Het halfsteens- of strekverband is de meest gebruikt, maar er zijn ook verschillende andere verbanden, waaronder het kwartsteens- of stapelverband.

architectuur
Bakstenen worden veel gebruikt in de traditionele woningbouw. De Amsterdamse school stond bekend als een architectuurstijl waarin door de verwerking van bakstenen sculpturale effecten bereikt werden. Een van de bekendste voorbeelden hiervan is Het Schip in Amsterdam. Ook in de modernistische architectuur werd veel baksteen toegepast, maar werden bakstenen gepleisterd om een strak effect te bereiken. Zo is ook het Rietveld-Schröderhuis opgebouwd uit metselwerk.
Door nieuwe verwerkingsmethoden en oppervlakten is zichtbare baksteen ook een populair bouwmateriaal in de hedendaagse architectuur.